Σε έναν καταπράσινο λόφο στο Γαστούρι της Κέρκυρας βρίσκεται ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ιστορικά κτίρια του νησιού. Το Αχίλλειο, το παλάτι που δημιούργησε η Αυτοκράτειρα Ελισάβετ της Αυστρίας, η περίφημη Σίσσυ, συνδυάζει αρχιτεκτονική, αυτοκρατορική ιστορία και μια βαθιά αγάπη για την αρχαία ελληνική μυθολογία.
Από τα αγάλματα του Αχιλλέα μέχρι τους Αυτοκρατορικούς Κήπους και τη θέα προς το Ιόνιο, κάθε γωνιά του συγκροτήματος συνδέεται με δύο ισχυρές προσωπικότητες της ευρωπαϊκής ιστορίας: την Ελισάβετ της Αυστρίας και, αργότερα, τον Γερμανό Κάιζερ Γουλιέλμο Β΄.
Πού βρίσκεται το Αχίλλειο στην Κέρκυρα;
Το Αχίλλειο βρίσκεται στο χωριό Γαστούρι, περίπου 10 χιλιόμετρα από την πόλη της Κέρκυρας. Το συγκρότημα είναι χτισμένο σε έναν κατάφυτο λόφο και περιβάλλεται από κήπους, βεράντες και πυκνή βλάστηση.
Η θέση του επιλέχθηκε για την ηρεμία του τοπίου και τη θέα προς τη θάλασσα, στοιχεία που είχαν γοητεύσει ιδιαίτερα την Ελισάβετ.
Ποια ήταν η Σίσσυ και γιατί δημιούργησε το Αχίλλειο;
Η Ελισάβετ της Αυστρίας, γνωστή περισσότερο ως Σίσσυ, γεννήθηκε το 1837 στη Βαυαρία και παντρεύτηκε τον αυτοκράτορα Φραγκίσκο Ιωσήφ Α΄.
Η ζωή της στην αυτοκρατορική αυλή δεν ήταν εύκολη. Τα προσωπικά προβλήματα και ιδιαίτερα ο θάνατος του γιου της, διαδόχου Ροδόλφου, το 1889 την επηρέασαν βαθιά.
Η Ελισάβετ ταξίδευε συχνά και είχε αναπτύξει ιδιαίτερη αγάπη για την Ελλάδα, την ελληνική γλώσσα και την αρχαία ελληνική κουλτούρα. Η Κέρκυρα έγινε για εκείνη ένας τόπος όπου μπορούσε να απομακρύνεται από τη ζωή της αυλής.
Πότε χτίστηκε το Αχίλλειο;
Το Αχίλλειο δημιουργήθηκε για την Ελισάβετ στα τέλη του 19ου αιώνα και ολοκληρώθηκε περίπου το 1891-1892.
Τα σχέδια αποδίδονται στους Ιταλούς αρχιτέκτονες Raffaele Caritto και Antonio Landi. Η αρχιτεκτονική του συνδυάζει νεοκλασικά στοιχεία με αναφορές σε πομπηιανή έπαυλη.
Το κτίριο και οι κήποι σχεδιάστηκαν έτσι ώστε η ελληνική μυθολογία να βρίσκεται παντού γύρω από τον επισκέπτη.
Γιατί ονομάστηκε Αχίλλειο;
Το όνομα προέρχεται από τον Αχιλλέα, τον μεγάλο ήρωα της Ιλιάδας. Η Ελισάβετ θαύμαζε ιδιαίτερα τον ομηρικό ήρωα και τον τραγικό χαρακτήρα της ιστορίας του.
Ο Αχιλλέας δεν γεννήθηκε στην Κέρκυρα, όπως αναφέρεται μερικές φορές λανθασμένα. Η σχέση του ανακτόρου με τον ήρωα δημιουργήθηκε αποκλειστικά μέσα από τον θαυμασμό της Ελισάβετ για την αρχαία Ελλάδα και τον κόσμο του Ομήρου.
Πότε πέρασε το Αχίλλειο στον Κάιζερ Γουλιέλμο Β΄;
Η Ελισάβετ δολοφονήθηκε στη Γενεύη το 1898. Μετά τον θάνατό της, το Αχίλλειο παρέμεινε ουσιαστικά ακατοίκητο για περίπου εννέα χρόνια.
Το 1907, έπειτα από διαπραγματεύσεις, το απέκτησε ο αυτοκράτορας της Γερμανίας Γουλιέλμος Β΄.
Ο Κάιζερ είχε επίσης μεγάλο ενδιαφέρον για την αρχαία Ελλάδα και χρησιμοποίησε το Αχίλλειο κατά τις επισκέψεις του στην Κέρκυρα. Προχώρησε όμως και σε σημαντικές αλλαγές στο συγκρότημα και στους κήπους.
Τι συνέβη στο Αχίλλειο στους δύο Παγκόσμιους Πολέμους;
Η ειρηνική περίοδος του Γουλιέλμου Β΄ στην Κέρκυρα τελείωσε με την έναρξη του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Από το 1915 το Αχίλλειο χρησιμοποιήθηκε από γαλλικές και σερβικές δυνάμεις ως στρατιωτικό αρχηγείο και νοσοκομείο. Το συγκρότημα υπέστη φθορές και πολλά αντικείμενα χάθηκαν.
Μετά τον πόλεμο και τη Συνθήκη των Βερσαλλιών, το Αχίλλειο πέρασε το 1919 στο ελληνικό κράτος.
Κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο χρησιμοποιήθηκε ξανά από τις ιταλικές και γερμανικές δυνάμεις κατοχής και υπέστη νέες φθορές.
Τι υπάρχει στο εσωτερικό του Αχιλλείου;
Το εσωτερικό του ανακτόρου αποτελεί ένα ακόμη κεφάλαιο της ιστορίας του. Το εντυπωσιακό κεντρικό κλιμακοστάσιο περιβάλλεται από γλυπτά και διακοσμήσεις εμπνευσμένες από την ελληνική μυθολογία.
Στον χώρο συναντώνται μορφές όπως ο Δίας και η Ήρα, ενώ η οροφή κοσμείται από μεγάλη παράσταση με αλληγορική αναφορά στις τέσσερις εποχές.
Ο Θρίαμβος του Αχιλλέα
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά έργα του εσωτερικού είναι η μεγάλη ζωγραφική παράσταση που παρουσιάζει τον θρίαμβο του Αχιλλέα μετά τη μάχη με τον Έκτορα.
Η παρουσία του Αχιλλέα επαναλαμβάνεται σε ολόκληρο σχεδόν το συγκρότημα, επιβεβαιώνοντας πόσο κεντρικό ρόλο είχε ο ομηρικός ήρωας στην αισθητική που επέλεξε η Ελισάβετ.
Το καθολικό παρεκκλήσι της Ελισάβετ
Στο ανάκτορο βρίσκεται και το καθολικό παρεκκλήσι της Ελισάβετ. Η διακόσμησή του περιλαμβάνει θρησκευτικές παραστάσεις, με χαρακτηριστικό έργο τη σύνθεση στον θόλο που παρουσιάζει τη δίκη του Χριστού.
Οι αίθουσες της Ελισάβετ και του Κάιζερ
Η ιστορική μουσειακή παρουσίαση του ανακτόρου περιλαμβάνει αντικείμενα που συνδέονται με την Ελισάβετ και τον Γουλιέλμο Β΄.
Στην Αίθουσα της Ελισάβετ έχουν παρουσιαστεί έπιπλα και αντικείμενα που προέρχονται από το υπνοδωμάτιό της, καθώς και έργο με τον Οδυσσέα και τη Ναυσικά.
Η Αίθουσα του Κάιζερ συνδέεται με τον Γουλιέλμο Β΄ και περιλαμβάνει προσωπογραφίες και αντικείμενα που σχετίζονται με την παρουσία του στο ανάκτορο.
Οι Εννέα Μούσες και η Στοά των Σοφών
Οι εξωτερικοί χώροι είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό τμήμα του Αχιλλείου. Στο περίστυλο βρίσκονται τα αγάλματα των Εννέα Μουσών, μαζί με μορφές όπως ο Απόλλων και ο φτερωτός Ερμής.
Στη λεγόμενη Στοά των Σοφών βρίσκονται προτομές αρχαίων φιλοσόφων και ποιητών, καθώς και μια προτομή του Ουίλιαμ Σαίξπηρ.
Ο «Αχιλλεύς Θνήσκων»
Από τα σημαντικότερα έργα του Αχιλλείου είναι ο «Αχιλλεύς Θνήσκων» του Γερμανού γλύπτη Ernst Herter.
Ο Αχιλλέας παρουσιάζεται τραυματισμένος στις τελευταίες στιγμές της ζωής του, προσπαθώντας να αφαιρέσει το βέλος από τη φτέρνα του.
Το έργο ταίριαζε ιδιαίτερα στην αντίληψη της Ελισάβετ για τον Αχιλλέα: όχι μόνο ως ακατανίκητο πολεμιστή, αλλά και ως τραγικό ήρωα.
Ο τεράστιος «Αχιλλεύς Νικών» του Γουλιέλμου Β΄
Όταν ο Γουλιέλμος Β΄ απέκτησε το Αχίλλειο, η δική του εικόνα για τον μυθικό ήρωα ήταν πολύ διαφορετική.
Ο Κάιζερ παρήγγειλε τον επιβλητικό «Αχιλλέα Νικώντα», ένα μνημειακό άγαλμα που παρουσιάζει τον Αχιλλέα όρθιο και θριαμβευτή.
Η αντίθεση ανάμεσα στον πληγωμένο Αχιλλέα της Ελισάβετ και στον θριαμβευτή Αχιλλέα του Γουλιέλμου είναι από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία του Αχιλλείου.
Οι Αυτοκρατορικοί Κήποι του Αχιλλείου
Οι κήποι απλώνονται σε διαδοχικά επίπεδα γύρω από το ανάκτορο και αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του σχεδιασμού του.
Αγάλματα, φοίνικες, κυπαρίσσια και άλλα φυτά δημιουργούν ένα τοπίο όπου η φύση συνδυάζεται με τη μυθολογία και την αρχιτεκτονική.
Από τα ψηλότερα σημεία του κτήματος ανοίγεται θέα προς την Κέρκυρα και το Ιόνιο, ολοκληρώνοντας την εικόνα ενός τόπου που σχεδιάστηκε ως καταφύγιο μακριά από την αυτοκρατορική αυλή.
Μπορεί κανείς να επισκεφθεί σήμερα το Αχίλλειο;
Το Αχίλλειο βρίσκεται σε περίοδο εκτεταμένων εργασιών αποκατάστασης και αναβάθμισης.
Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση του Αχιλλείου, αυτή την περίοδο είναι επισκέψιμοι μόνο οι εξωτερικοί χώροι και οι Αυτοκρατορικοί Κήποι. Το εσωτερικό του ανακτόρου δεν είναι ανοικτό στο κοινό όσο συνεχίζονται οι εργασίες.
Η αποκατάσταση έχει στόχο όχι μόνο την προστασία του ιστορικού κτιρίου αλλά και τη δημιουργία μιας σύγχρονης μουσειακής εμπειρίας όταν ολοκληρωθεί το έργο.
Ένα παλάτι που αφηγείται περισσότερες από μία ιστορίες
Το Αχίλλειο δεν είναι απλώς ένα εντυπωσιακό παλάτι στην Κέρκυρα. Είναι ένας τόπος όπου συναντώνται η προσωπική ιστορία της Σίσσυ, η ευρωπαϊκή πολιτική ιστορία, η ελληνική μυθολογία και η αρχιτεκτονική του 19ου αιώνα.
Ο «Αχιλλεύς Θνήσκων» και ο «Αχιλλεύς Νικών» μοιάζουν σχεδόν να αφηγούνται δύο διαφορετικές εκδοχές του ίδιου ήρωα και, ταυτόχρονα, δύο διαφορετικούς χαρακτήρες: εκείνον της μελαγχολικής Ελισάβετ και εκείνον του επιβλητικού Γουλιέλμου Β΄.
Ίσως γι’ αυτό, περισσότερο από έναν αιώνα αργότερα, το Αχίλλειο εξακολουθεί να είναι ένα από τα πιο χαρακτηριστικά μνημεία της Κέρκυρας.
