Αν σας έλεγαν ότι μικρόβια πριν από εκατομμύρια χρόνια μπορούσαν να «τρώνε» πέτρες, μάλλον θα το περνάγατε για σενάριο ταινίας. Κι όμως, οι επιστήμονες έχουν στα χέρια τους μια από τις πιο εντυπωσιακές ενδείξεις ότι κάτι τέτοιο συνέβαινε πραγματικά. Και μάλιστα, τα σημάδια τους έχουν μείνει χαραγμένα μέχρι σήμερα.
Ένα μυστήριο κρυμμένο σε μάρμαρο και ασβεστόλιθο
Στην καρδιά της ερήμου, ερευνητές εντόπισαν μικροσκοπικά λαγούμια πάνω σε κομμάτια μαρμάρου και ασβεστόλιθου. Δεν μιλάμε για τυχαίες τρύπες, αλλά για καλοσχηματισμένες μικρές κοιλότητες που δείχνουν ότι κάτι ζούσε εκεί. Κάτι που δεν μας μοιάζει καθόλου… αλλά άφησε πίσω του ένα ξεκάθαρο αποτύπωμα ζωής.
Αυτά τα μικρολαγούμια δεν θυμίζουν τίποτα από όσα προκαλούν ο άνεμος ή το νερό. Έτσι, οι επιστήμονες απέκλεισαν αμέσως τις φυσικές διαδικασίες. Κάτι άλλο τα δημιούργησε. Και όλα δείχνουν ότι αυτό το «κάτι» ήταν ζωντανό.
Μικρόβια που «τρυπούσαν» πέτρες; Ναι, ίσως
Οι ειδικοί πιστεύουν ότι πριν από εκατομμύρια χρόνια υπήρχαν μικροοργανισμοί με απίστευτες ιδιότητες. Μικρόβια που μπορούσαν να διαλύουν ή να αλλάζουν τη χημική σύνθεση πέτρινων υλικών, αφήνοντας πίσω τους λαγούμια τόσο περίτεχνα που μοιάζουν σχεδόν χαραγμένα με ακρίβεια.
Σας φαίνεται περίεργο; Δεν είστε οι μόνοι. Ακόμη και οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν τον ακριβή τύπο αυτών των μικροβίων. Όμως το ότι υπήρξαν είναι πιο πιθανό από ποτέ.
Υπάρχουν άραγε ακόμα;
Εδώ το μυστήριο μεγαλώνει. Τα λαγούμια που έχουν βρεθεί είναι απολιθωμένα. Αυτό σημαίνει πως τα μικρόβια που τα δημιούργησαν ίσως έχουν εξαφανιστεί προ πολλού. Ωστόσο, δεν αποκλείεται κάποιοι «απόγονοί» τους να ζουν κάπου ακόμη, ίσως σε ακραία περιβάλλοντα όπου το φως ή το νερό είναι σχεδόν ανύπαρκτα.
Οι επιστήμονες, πάντως, παραδέχονται ότι μέχρι σήμερα δεν έχουν εντοπίσει ζωντανά δείγματα με παρόμοιες ιδιότητες.
Γιατί αποκλείστηκε η φυσική διάβρωση
Κάτι που τονίζουν όλοι οι ερευνητές είναι ότι η μορφή των μικρολαγουμιών είναι πολύ οργανωμένη. Δεν μοιάζει με τη χαοτική διάβρωση που προκαλεί ο άνεμος ή το νερό. Αντιθέτως, η διάταξη δείχνει στοχευμένη δράση. Κάποιος οργανισμός έκανε αυτά τα μονοπάτια για να ζήσει, να τραφεί ή να προστατευτεί.
Αυτή η παρατήρηση είναι ίσως η πιο ισχυρή απόδειξη ότι πρόκειται για σημάδια βιολογικής δραστηριότητας.
Τι σημαίνει αυτή η ανακάλυψη για τη γεωβιολογία
Η ύπαρξη τέτοιων μικρολαγουμιών είναι χρυσός θησαυρός για τη γεωβιολογία. Εξηγεί πώς οργανισμοί, ακόμη και τόσο μικροί όσο τα μικρόβια, μπορούν να επηρεάσουν τη Γη με τρόπους που δεν φανταζόμαστε. Να διαμορφώσουν πέτρες, να αλλάξουν τη χημεία ενός υλικού, να δημιουργήσουν δομές που επιβιώνουν χιλιάδες ή και εκατομμύρια χρόνια.
Και αν το έκαναν στη Γη, γιατί όχι και αλλού;
Μπορεί να μας βοηθήσει στην αναζήτηση εξωγήινης ζωής
Ένα από τα πιο συναρπαστικά αποτελέσματα της έρευνας είναι ότι δείχνει πώς η ζωή μπορεί να προσαρμοστεί ακόμη και στα πιο ακραία περιβάλλοντα. Αν αυτά τα μικρόβια επιβίωσαν σε σκληρές, άνυδρες περιοχές και μπόρεσαν να διαμορφώσουν πέτρες, τότε ίσως κάτι παρόμοιο θα μπορούσε να συμβεί στον Άρη ή σε παγωμένα φεγγάρια όπως η Ευρώπη και ο Εγκέλαδος.
Με λίγα λόγια, τα μικρολαγούμια της Γης μπορεί να λειτουργήσουν σαν «χάρτης» για το πού και πώς να ψάξουμε ζωή στο διάστημα.
Η έρευνα συνεχίζεται και οι πιθανότητες είναι μεγάλες
Οι επιστήμονες δεν σταματούν εδώ. Τα δείγματα εξετάζονται ξανά και ξανά, με όλο και πιο εξελιγμένες τεχνικές. Αν κάποια στιγμή αποδειχθεί με βεβαιότητα ότι τα λαγούμια έγιναν από μικρόβια, τότε θα μιλάμε για μια από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις στις γεωεπιστήμες.
Μια ανακάλυψη που μας δείχνει πως η ζωή βρίσκει τρόπους να αφήνει το σημάδι της, ακόμη και πάνω στην πέτρα.
