Αν λέτε «ευχαριστώ» στους οδηγούς στον δρόμο, αυτό λέει πολλά για εσάς
Έχετε σκεφτεί ποτέ ότι ένα απλό «ευχαριστώ» μπορεί να αποκαλύπτει στοιχεία του χαρακτήρα σας; Κι όμως, σύμφωνα με την ψυχολογία προσωπικότητας, ακόμη και μια μικρή χειρονομία ευγένειας στον δρόμο μπορεί να δείχνει πτυχές του τρόπου που σκέφτεστε και λειτουργείτε.
Όταν ένας οδηγός σταματά για να σας αφήσει να περάσετε και εσείς σηκώνετε το χέρι σας λέγοντας «ευχαριστώ», δεν είναι απλώς καλοί τρόποι. Είναι μια συμπεριφορά που συνδέεται με βαθύτερα χαρακτηριστικά της προσωπικότητάς σας.
Δεν είμαστε “τύποι”, είμαστε συνδυασμοί χαρακτηριστικών
Πολλές φορές αναρωτιόμαστε τι «τύπος» ανθρώπου είμαστε. Είμαι εξωστρεφής; Είμαι οργανωτικός; Είμαι αγχώδης;
Η σύγχρονη ψυχολογία, όμως, είναι ξεκάθαρη. Οι άνθρωποι δεν χωρούν σε κουτάκια. Δεν υπάρχουν απόλυτοι τύποι προσωπικότητας που να σας περιγράφουν πλήρως.
Η επιστήμη της προσωπικότητας βασίζεται στο μοντέλο των Big Five. Πρόκειται για πέντε βασικές διαστάσεις που όλοι μοιραζόμαστε, αλλά σε διαφορετικό βαθμό. Δεν είστε «ή το ένα ή το άλλο». Βρίσκεστε κάπου σε μια κλίμακα.
Οι πέντε διαστάσεις που μας περιγράφουν όλους
Το μοντέλο των Big Five συνοψίζεται στο ακρωνύμιο OCEAN. Περιλαμβάνει τη δεκτικότητα στην εμπειρία, την ευσυνειδησία, την εξωστρέφεια, τη συνεργατικότητα και τον νευρωτισμό.
Η δεκτικότητα στην εμπειρία αφορά το πόσο ανοιχτοί είστε στο καινούργιο. Αν αγαπάτε τα βιβλία, την τέχνη, τις ιδέες και τη γνώση για τη γνώση, πιθανότατα βρίσκεστε ψηλά σε αυτή τη διάσταση. Αν προτιμάτε τη ρουτίνα και την παράδοση, ίσως βρίσκεστε χαμηλότερα.
Η ευσυνειδησία σχετίζεται με την οργάνωση και τη συνέπεια. Αν τηρείτε κανόνες, προσέχετε τις λεπτομέρειες και είστε αξιόπιστοι, τότε μάλλον σκοράρετε υψηλά. Αν λειτουργείτε πιο παρορμητικά, ίσως χαμηλότερα.
Η εξωστρέφεια δείχνει πόση ενέργεια αντλείτε από τους άλλους. Οι εξωστρεφείς αγαπούν τις παρέες και τις κοινωνικές καταστάσεις. Οι πιο εσωστρεφείς προτιμούν λίγους και καλούς.
Η συνεργατικότητα αφορά το πόσο εύκολα συνυπάρχετε με τους άλλους. Αν αποφεύγετε τις συγκρούσεις και δείχνετε κατανόηση, είστε πιθανότατα ψηλά. Αν είστε πιο ανταγωνιστικοί, χαμηλότερα.
Ο νευρωτισμός, τέλος, σχετίζεται με τη συναισθηματική σταθερότητα. Αν αγχώνεστε εύκολα, ίσως βρίσκεστε ψηλά. Αν παραμένετε ψύχραιμοι, χαμηλότερα.
Τι δείχνει το «ευχαριστώ» στον δρόμο για την προσωπικότητά σας
Ας επιστρέψουμε, λοιπόν, στη μικρή εκείνη στιγμή στο φανάρι ή στη διάβαση. Σας αφήνει ο οδηγός να περάσετε. Γυρίζετε, χαμογελάτε και λέτε «ευχαριστώ».
Σύμφωνα με την κλινική ψυχολόγο και καθηγήτρια στο University of Arkansas, Fayetteville, Τζένιφερ Σι Βεγιέ, αυτή η συμπεριφορά συνδέεται κυρίως με δύο διαστάσεις: τη συνεργατικότητα και την ευσυνειδησία.
Αν ευχαριστείτε τους οδηγούς, πιθανότατα αναγνωρίζετε ότι τηρούν έναν κανόνα και ταυτόχρονα δείχνετε εκτίμηση. Αυτό δείχνει σεβασμό τόσο στους γραπτούς όσο και στους άγραφους κανόνες.
Η ευσυνειδησία φαίνεται στο ότι εκτιμάτε τη σωστή συμπεριφορά και λειτουργείτε μέσα σε ένα πλαίσιο κανόνων. Η συνεργατικότητα φαίνεται στο ότι εκφράζετε ευγνωμοσύνη και διάθεση αρμονικής συνύπαρξης.
Με απλά λόγια, αν λέτε «ευχαριστώ», είναι πιθανό να είστε άνθρωπος που σέβεται τους άλλους και προσέχει τις λεπτομέρειες της καθημερινής συνύπαρξης.
Οι μικρές καθημερινές κινήσεις δεν είναι τόσο μικρές
Μπορεί να θεωρείτε ότι μια τέτοια κίνηση είναι ασήμαντη. Όμως η ψυχολογία δείχνει ότι οι καθημερινές μας συμπεριφορές λειτουργούν σαν μικρά παράθυρα στον χαρακτήρα μας.
Δεν σημαίνει ότι ένα «ευχαριστώ» καθορίζει όλη την προσωπικότητά σας. Σημαίνει, όμως, ότι αποτελεί ένδειξη του πώς αντιλαμβάνεστε τις κοινωνικές σχέσεις.
Οι άνθρωποι με υψηλή συνεργατικότητα τείνουν να αναγνωρίζουν την προσπάθεια των άλλων. Οι άνθρωποι με υψηλή ευσυνειδησία προσέχουν τους κανόνες και τη σωστή συμπεριφορά.
Και όταν αυτά τα δύο συνδυάζονται, τότε μια απλή χειρονομία ευγένειας γίνεται κάτι περισσότερο.
Γιατί δεν πρέπει να κολλάμε στις ταμπέλες
Είναι σημαντικό να θυμάστε ότι η επιστήμη δεν υποστηρίζει τα συστήματα «τύπων προσωπικότητας» όπως το Myers-Briggs ή το enneagram. Αυτά συχνά απλοποιούν υπερβολικά την ανθρώπινη πολυπλοκότητα.
Οι Big Five διαστάσεις έχουν επιβεβαιωθεί διαχρονικά σε διαφορετικές χώρες και πολιτισμούς. Μιλούν για κλίμακες, όχι για κουτάκια.
Άρα, αν μια μέρα δεν πείτε «ευχαριστώ», δεν αλλάζει η προσωπικότητά σας. Απλώς οι άνθρωποι κινούνται σε εύρη, όχι σε απόλυτες κατηγορίες.
Τελικά, τι λέει για εσάς αυτή η μικρή λέξη;
Το «ευχαριστώ» στον δρόμο δεν είναι απλώς ευγένεια. Είναι μια ένδειξη σεβασμού, αναγνώρισης και κοινωνικής συνείδησης.
Αν το λέτε συχνά, είναι πιθανό να δίνετε σημασία στη σωστή συμπεριφορά και στη θετική συνύπαρξη. Αν δεν το λέτε, δεν σημαίνει απαραίτητα κάτι αρνητικό. Απλώς ίσως εκφράζεστε διαφορετικά.
Η ουσία είναι ότι η προσωπικότητα δεν κρύβεται μόνο σε μεγάλες αποφάσεις. Φαίνεται και στις μικρές, καθημερινές στιγμές.
Και ίσως, την επόμενη φορά που κάποιος θα σας αφήσει να περάσετε, να θυμηθείτε ότι ένα απλό «ευχαριστώ» μπορεί να πει περισσότερα απ’ όσα νομίζετε.
