Ένας καινούργιος ή ασυνήθιστος ήχος στο αυτοκίνητο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έρχεται μεγάλη βλάβη. Μπορεί όμως να είναι η πρώτη ένδειξη ότι κάποιο εξάρτημα έχει αρχίσει να φθείρεται ή χρειάζεται έλεγχο.
Το σημαντικό δεν είναι μόνο πώς ακούγεται ο θόρυβος. Προσέξτε πότε εμφανίζεται: όταν φρενάρετε, στρίβετε, περνάτε από λακκούβα, επιταχύνετε ή όταν αυξάνεται η ταχύτητα. Αυτές οι πληροφορίες μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά τον μηχανικό να βρει την πραγματική αιτία.
1. Σφύριγμα ή μεταλλικό τρίξιμο όταν φρενάρετε
Το σφύριγμα των φρένων είναι ένας από τους πιο συνηθισμένους ήχους που ανησυχούν τους οδηγούς, αλλά δεν σημαίνει πάντα ότι τα τακάκια έχουν τελειώσει.
Μπορεί να οφείλεται σε:
- δείκτη φθοράς των τακακιών,
- υγρασία ή λεπτή επιφανειακή σκουριά στους δίσκους,
- υλικό τριβής των τακακιών,
- ρύπους ή άλλες συνθήκες του συστήματος πέδησης.
Ένα ελαφρύ τρίξιμο που εμφανίζεται στα πρώτα φρεναρίσματα μετά από βροχή και εξαφανίζεται σύντομα μπορεί να μην είναι ανησυχητικό.
Αν όμως ακούτε έντονο μεταλλικό grinding ή ξύσιμο κάθε φορά που φρενάρετε, χρειάζεται άμεσος έλεγχος. Μπορεί το υλικό τριβής να έχει φθαρεί τόσο ώστε μεταλλικά μέρη να έρχονται σε επαφή με τον δίσκο.
2. Γδούπος ή χτύπημα όταν περνάτε από λακκούβα
Ένα «κλονκ» από το εμπρός ή πίσω μέρος όταν περνάτε από σαμαράκι ή λακκούβα μπορεί να προέρχεται από την ανάρτηση.
Πιθανές αιτίες περιλαμβάνουν:
- φθαρμένες βάσεις αμορτισέρ,
- σινεμπλόκ,
- μπαράκια αντιστρεπτικής,
- μπαλάκια,
- αμορτισέρ ή γόνατα,
- χαλαρωμένο ή φθαρμένο εξάρτημα ανάρτησης.
Δεν είναι σωστό να αλλάξετε αυτομάτως αμορτισέρ μόνο και μόνο επειδή ακούστηκε ένας γδούπος. Το σημείο πρέπει να ελεγχθεί ώστε να εντοπιστεί το πραγματικό εξάρτημα που παρουσιάζει τζόγο ή φθορά.
3. Κλικ ή κροτάλισμα όταν στρίβετε
Αν ακούτε επαναλαμβανόμενο «κλικ-κλικ-κλικ» όταν στρίβετε έντονα, ιδιαίτερα με χαμηλή ταχύτητα και επιτάχυνση, μία πιθανή αιτία είναι φθορά σε εξωτερική άρθρωση CV του ημιαξονίου.
Άλλοι θόρυβοι κατά το στρίψιμο μπορεί να προέρχονται από:
- βάση ή ρουλεμάν γονάτου,
- μπαλάκι,
- σύστημα διεύθυνσης,
- ημιαξόνιο,
- άλλο εξάρτημα ανάρτησης.
Αν παράλληλα υπάρχει τζόγος στο τιμόνι, κραδασμός ή αλλαγή στην ευστάθεια του αυτοκινήτου, ο έλεγχος δεν πρέπει να καθυστερήσει.
4. Βόμβος ή γρύλισμα που αυξάνεται μαζί με την ταχύτητα
Ένας συνεχής βόμβος που γίνεται εντονότερος όσο αυξάνεται η ταχύτητα του αυτοκινήτου μπορεί να προέρχεται από τροχό και όχι από τον κινητήρα.
Πιθανές αιτίες είναι:
- ρουλεμάν τροχού,
- ανομοιόμορφη φθορά ελαστικού,
- παραμόρφωση ή άλλη βλάβη ελαστικού,
- σε ορισμένες περιπτώσεις στοιχεία της μετάδοσης.
Αν ο ήχος αλλάζει όταν στρίβετε ελαφρά δεξιά ή αριστερά, αυτό είναι χρήσιμη πληροφορία για τον μηχανικό, αλλά δεν αρκεί από μόνο του για ασφαλή διάγνωση ρουλεμάν.
5. Σφύριγμα ή στρίγκλισμα από τον χώρο του κινητήρα
Ένας οξύς ήχος από το εμπρός μέρος του αυτοκινήτου μπορεί να σχετίζεται με βοηθητικό ιμάντα ή κάποιο από τα εξαρτήματα που κινεί.
Για παράδειγμα, μπορεί να υπάρχει:
- φθαρμένος ή μολυσμένος βοηθητικός ιμάντας,
- πρόβλημα στην τάνυση,
- φθαρμένο ρουλεμάν τροχαλίας,
- άλλη δυσλειτουργία σε παρελκόμενο εξάρτημα.
Ο ήχος μπορεί να εμφανίζεται περισσότερο κατά την εκκίνηση, την επιτάχυνση ή όταν ενεργοποιείται κάποιο φορτίο.
Ένα διαφορετικό είδος σφυρίγματος σε turbo κινητήρα μπορεί να σχετίζεται με το σύστημα υπερτροφοδότησης ή με διαρροή αέρα, αλλά ο ήχος από μόνος του δεν αποδεικνύει βλάβη turbo.
6. Θόρυβος όταν αλλάζετε ταχύτητα
Τρίξιμο, βόμβος, κροτάλισμα ή κραδασμός την ώρα που αλλάζει σχέση το κιβώτιο χρειάζεται διερεύνηση, ιδιαίτερα αν πρόκειται για καινούργιο σύμπτωμα.
Ανάλογα με τον τύπο του αυτοκινήτου, η αιτία μπορεί να βρίσκεται σε:
- κιβώτιο ταχυτήτων,
- συμπλέκτη,
- βολάν,
- ρουλεμάν,
- ημιαξόνια,
- βάσεις κινητήρα ή κιβωτίου,
- λιπαντικό κιβωτίου όπου αυτό προβλέπεται.
Σε αυτόματο κιβώτιο, ένας θόρυβος μαζί με καθυστέρηση στην εμπλοκή, έντονο τράνταγμα ή ολίσθηση είναι ακόμη πιο σαφής λόγος για έλεγχο.
Μην συμπληρώνετε αυθαίρετα «λάδι κιβωτίου». Διαφορετικά κιβώτια χρησιμοποιούν διαφορετικά υγρά, διαδικασίες ελέγχου και επίπεδα πλήρωσης.
7. Ξαφνικά πιο δυνατή εξάτμιση
Αν το αυτοκίνητο αποκτήσει ξαφνικά πολύ πιο βαθύ ή δυνατό ήχο, μπορεί να υπάρχει τρύπα, ρωγμή ή χαλαρή σύνδεση στο σύστημα εξάτμισης.
Ο θόρυβος μπορεί να προέρχεται από:
- σωλήνα εξάτμισης,
- σιλανσιέ,
- εύκαμπτο σύνδεσμο,
- πολλαπλή εξαγωγής,
- σπασμένη βάση ή σύνδεση.
Μια διαρροή εξάτμισης δεν αφορά μόνο τον θόρυβο. Αν καυσαέρια βρίσκουν δρόμο προς την καμπίνα, υπάρχει κίνδυνος έκθεσης σε μονοξείδιο του άνθρακα.
Αν μυρίζετε καυσαέρια μέσα στο αυτοκίνητο, ανοίξτε τα παράθυρα, σταματήστε σε ασφαλές σημείο και μην συνεχίσετε κανονικά την οδήγηση μέχρι να ελεγχθεί η εξάτμιση.
Πώς βοηθάτε τον μηχανικό να βρει γρηγορότερα τον θόρυβο;
Δεν χρειάζεται να γνωρίζετε ποιο εξάρτημα έχει χαλάσει. Αρκεί να παρατηρήσετε όσο γίνεται πιο συγκεκριμένα τις συνθήκες στις οποίες ακούγεται.
Προσπαθήστε να θυμηθείτε:
- αν προέρχεται από εμπρός, πίσω, δεξιά ή αριστερά,
- αν ακούγεται με κρύο ή ζεστό κινητήρα,
- αν αλλάζει με την ταχύτητα,
- αν εμφανίζεται κατά το φρενάρισμα,
- αν ακούγεται μόνο όταν στρίβετε,
- αν συμβαίνει στις λακκούβες,
- αν μεταβάλλεται όταν επιταχύνετε ή αφήνετε το γκάζι.
Αν είναι ασφαλές, ένα σύντομο ηχητικό ή βίντεο από το κινητό ενός επιβάτη μπορεί επίσης να βοηθήσει στη διάγνωση. Ο οδηγός δεν πρέπει να ασχολείται με το κινητό όσο το αυτοκίνητο κινείται.
Μπορείτε να κάνετε έλεγχο μόνοι σας;
Μπορείτε να κάνετε έναν απλό οπτικό έλεγχο χωρίς να λύσετε εξαρτήματα.
Για παράδειγμα, μπορείτε να κοιτάξετε:
- αν κάποιο ελαστικό φαίνεται κατεστραμμένο ή ξεφούσκωτο,
- αν υπάρχει εμφανές αντικείμενο που κρέμεται κάτω από το αυτοκίνητο,
- αν υπάρχει διαρροή υγρού,
- αν έχει ανάψει κάποια προειδοποιητική λυχνία.
Δεν χρειάζεται να ξαπλώσετε κάτω από αυτοκίνητο που στηρίζεται μόνο σε γρύλο ούτε να αγγίζετε ζεστά ή κινούμενα εξαρτήματα του κινητήρα.
Η πραγματική επιθεώρηση φρένων, ανάρτησης, ρουλεμάν και μετάδοσης πρέπει να γίνεται με κατάλληλο εξοπλισμό.
Πότε ο θόρυβος σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσετε;
Δεν απαιτεί κάθε τρίξιμο άμεση ακινητοποίηση. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις όπου είναι ασφαλέστερο να σταματήσετε και να ζητήσετε βοήθεια.
Μην συνεχίζετε κανονικά αν ο θόρυβος συνοδεύεται από:
- σοβαρή μείωση της αποτελεσματικότητας των φρένων,
- δυνατό μεταλλικό grinding στα φρένα,
- μεγάλο τζόγο ή ξαφνική αλλαγή στο τιμόνι,
- έντονους κραδασμούς ή αστάθεια,
- χτύπημα κινητήρα μαζί με προειδοποίηση πίεσης λαδιού,
- καπνό ή μυρωδιά καμένου,
- καυσαέρια μέσα στην καμπίνα,
- ξαφνικό δυνατό θόρυβο που συνοδεύεται από απώλεια ισχύος.
Σε αυτές τις περιπτώσεις ο θόρυβος δεν είναι απλώς θέμα άνεσης. Μπορεί να υποδηλώνει πρόβλημα που επηρεάζει άμεσα την ασφάλεια ή μπορεί να προκαλέσει μεγαλύτερη ζημιά αν συνεχίσετε.
Κάθε σφύριγμα από τα φρένα σημαίνει αλλαγή τακακιών;
Όχι. Ένα σύντομο σφύριγμα μπορεί να προκληθεί από υγρασία ή επιφανειακή σκουριά, ιδιαίτερα μετά από βροχή ή όταν το αυτοκίνητο έχει μείνει ακίνητο.
Αν όμως ο ήχος επαναλαμβάνεται, υπάρχει δείκτης φθοράς ή εμφανίζεται μεταλλικό τρίξιμο, χρειάζεται έλεγχος.
Δεν υπάρχει επίσης ένα γενικό διάστημα όπως 30.000 ή 50.000 χιλιόμετρα στο οποίο πρέπει να αλλάζουν όλα τα τακάκια. Η πραγματική διάρκεια ζωής εξαρτάται από το αυτοκίνητο, το βάρος, τις διαδρομές και τον τρόπο οδήγησης.
Η τακτική συντήρηση βοηθά, αλλά όχι με αυθαίρετα χιλιόμετρα
Δεν υπάρχει λόγος να γίνεται ένας συγκεκριμένος έλεγχος ανάρτησης κάθε 20.000 χιλιόμετρα σε όλα τα αυτοκίνητα ή να αλλάζονται τακάκια μόνο επειδή έφτασαν έναν προκαθορισμένο αριθμό.
Ακολουθήστε το πρόγραμμα συντήρησης του κατασκευαστή και ζητήστε επιπλέον έλεγχο όταν εμφανιστεί νέο σύμπτωμα.
Οι περίεργοι ήχοι έχουν μεγαλύτερη αξία όταν τους αντιμετωπίζουμε σαν στοιχεία και όχι σαν διάγνωση. Ένα σφύριγμα, ένα κλικ ή ένας γδούπος μπορεί να έχει αρκετές διαφορετικές αιτίες. Αυτό που δεν πρέπει να αγνοείται είναι ένας καινούργιος ήχος που επιμένει, δυναμώνει ή συνοδεύεται από αλλαγή στη συμπεριφορά του αυτοκινήτου.
