Στα σημεία όπου κάποτε εξερράγησαν ή κατέρρευσαν ηφαίστεια, η φύση έχει δημιουργήσει μερικές από τις πιο εντυπωσιακές λίμνες του πλανήτη. Άλλες έχουν βαθύ μπλε νερό, άλλες εμφανίζονται πράσινες ή τιρκουάζ και σε ορισμένες το χρώμα μπορεί ακόμη και να μεταβάλλεται με τον χρόνο.
Οι ηφαιστειακές λίμνες σχηματίζονται όταν κρατήρες και καλντέρες γεμίζουν με νερό από βροχές, χιόνια ή υπόγειες πηγές. Η χημεία τους διαφέρει σημαντικά: κάποιες περιέχουν καθαρό γλυκό νερό, ενώ άλλες επηρεάζονται από θερμά υδροθερμικά ρευστά και ηφαιστειακά αέρια.
15 από τις πιο εντυπωσιακές ηφαιστειακές λίμνες στον κόσμο
1. Crater Lake, Mount Mazama, Όρεγκον, ΗΠΑ
Η Crater Lake σχηματίστηκε μέσα στην τεράστια καλντέρα που δημιουργήθηκε όταν το ηφαίστειο Mount Mazama εξερράγη και κατέρρευσε πριν από περίπου 7.700 χρόνια. Με μέγιστο βάθος περίπου 594 μέτρων, είναι η βαθύτερη λίμνη των Ηνωμένων Πολιτειών και μία από τις βαθύτερες στον κόσμο.
Δεν τροφοδοτείται από ποτάμια. Το νερό της προέρχεται κυρίως από βροχή και χιόνι, γεγονός που συμβάλλει στην εντυπωσιακή καθαρότητα και στο χαρακτηριστικό βαθύ μπλε χρώμα της.

2. Quilotoa Crater Lake, Εκουαδόρ
Η Quilotoa βρίσκεται μέσα σε μια καλντέρα πλάτους περίπου 3 χιλιομέτρων στις Άνδεις του Εκουαδόρ. Τα απότομα τοιχώματα υψώνονται εκατοντάδες μέτρα πάνω από την επιφάνεια της λίμνης, δημιουργώντας ένα εντυπωσιακό φυσικό «αμφιθέατρο».
Το νερό συχνά φαίνεται τιρκουάζ ή πρασινωπό. Στον πυθμένα υπάρχουν ακόμη υποθαλάσσιες φουμαρόλες, δηλαδή σημεία από τα οποία απελευθερώνονται θερμά ηφαιστειακά αέρια.

3. Crater Lakes του Albertine Rift, Ουγκάντα
Στη δυτική Ουγκάντα, στο σύστημα του Albertine Rift, βρίσκονται δεκάδες κρατήρες που συνδέονται με παλαιότερη ηφαιστειακή δραστηριότητα. Στην περιοχή του Fort Portal έχουν καταγραφεί περίπου 50 ηφαιστειακοί πόροι και αρκετοί από τους κρατήρες τους έχουν πλέον γεμίσει με νερό.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ιδιαίτερο τοπίο με σχεδόν κυκλικές λίμνες ανάμεσα σε καταπράσινους λόφους, καλλιέργειες και δάση.

4. Kelimutu, Flores, Ινδονησία
Το Kelimutu δεν διαθέτει μία αλλά τρεις διάσημες κρατηρικές λίμνες στην κορυφή του ηφαιστείου. Αυτό που τις κάνει ξεχωριστές είναι ότι τα νερά τους μπορούν να εμφανίζουν διαφορετικές αποχρώσεις, από μπλε και πράσινο μέχρι καφέ ή σχεδόν μαύρο.
Οι μεταβολές σχετίζονται με πολύπλοκες χημικές και υδροθερμικές διεργασίες, όπως την παρουσία ορυκτών, θείου και αερίων που ανεβαίνουν από το ηφαιστειακό σύστημα. Τα χρώματα δεν παραμένουν σταθερά και μπορούν να αλλάξουν με τον χρόνο.

5. Crater Lake, Mount Pinatubo, Luzon, Φιλιππίνες
Η λίμνη του Pinatubo είναι σχετικά νέα. Η τεράστια έκρηξη του ηφαιστείου στις 15 Ιουνίου 1991, μία από τις ισχυρότερες του 20ού αιώνα, δημιούργησε μια καλντέρα περίπου 2,5 χιλιομέτρων στην κορυφή.
Στη συνέχεια, βροχοπτώσεις άρχισαν να γεμίζουν την κοιλότητα και σχηματίστηκε η σημερινή κρατηρική λίμνη, περιτριγυρισμένη από τις απότομες πλαγιές του ηφαιστείου.

6. Okama, Mount Zao, Honshu, Ιαπωνία
Η Okama βρίσκεται στον ηφαιστειακό ορεινό όγκο Zao και έχει διάμετρο περίπου 360 μέτρα. Είναι γνωστή για τα πράσινα και γαλαζοπράσινα νερά της, των οποίων η εμφάνιση μπορεί να μεταβάλλεται.
Στον πυθμένα υπάρχουν ηφαιστειακά ιζήματα που μπορούν να ανακινηθούν από την έκλυση αερίων, επηρεάζοντας το χρώμα του νερού. Το σχεδόν κυκλικό σχήμα της ανάμεσα στα γυμνά ηφαιστειακά τοιχώματα την κάνει ακόμη πιο χαρακτηριστική.

7. Crater Lake, Mount Katmai, Αλάσκα, ΗΠΑ
Η λίμνη βρίσκεται μέσα στη μεγάλη καλντέρα του Mount Katmai, η οποία σχηματίστηκε κατά τη γιγαντιαία ηφαιστειακή δραστηριότητα του 1912 στην Αλάσκα.
Το ενδιαφέρον είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος του μάγματος εξερράγη από το γειτονικό Novarupta. Η απομάκρυνση τεράστιας ποσότητας μάγματος προκάλεσε την κατάρρευση της κορυφής του Katmai και τη δημιουργία καλντέρας περίπου 3 επί 4 χιλιομέτρων, η οποία αργότερα γέμισε με νερό.

8. Vulcan Point και Taal Volcano, Luzon, Φιλιππίνες
Το Taal είναι ένα από τα πιο ασυνήθιστα ηφαιστειακά τοπία των Φιλιππίνων. Το Volcano Island βρίσκεται μέσα στη μεγάλη λίμνη Taal, ενώ στον κύριο κρατήρα του υπήρχε η Main Crater Lake.
Μέσα σε αυτή βρισκόταν το μικρό Vulcan Point, ένα νησί μέσα σε λίμνη που βρισκόταν πάνω σε μεγαλύτερο νησί μέσα σε άλλη λίμνη. Η μορφή του κύριου κρατήρα και της λίμνης μπορεί να μεταβάλλεται σημαντικά έπειτα από ισχυρές ηφαιστειακές εκρήξεις.

9. Deriba Crater Lakes, Jebel Marra, Σουδάν
Η καλντέρα Deriba βρίσκεται στα βουνά Jebel Marra στο Νταρφούρ και σχηματίστηκε από μια μεγάλη έκρηξη πριν από περίπου 3.500 χρόνια. Έχει πλάτος περίπου 5 χιλιόμετρα και στο εσωτερικό της υπάρχουν δύο λίμνες.
Η μία βρίσκεται μέσα σε έναν νεότερο εσωτερικό κρατήρα. Η ύπαρξη θερμών πηγών και φουμαρολών στην περιοχή υπενθυμίζει την ηφαιστειακή προέλευση αυτού του απομονωμένου τοπίου.

10. Crater Lake, Mount Ruapehu, Νέα Ζηλανδία
Στην κορυφή του ενεργού Mount Ruapehu βρίσκεται η κρατηρική λίμνη Te Wai ā-moe. Σε αντίθεση με πολλές ήρεμες ηφαιστειακές λίμνες, αποτελεί τμήμα ενός ενεργού υδροθερμικού συστήματος.
Η θερμοκρασία, το χρώμα και η χημεία του νερού μπορούν να μεταβάλλονται ανάλογα με τη δραστηριότητα κάτω από τον κρατήρα. Για τους επιστήμονες, οι αλλαγές της λίμνης αποτελούν ένα από τα στοιχεία που βοηθούν στην παρακολούθηση του ηφαιστείου.

11. Yeak Laom, Ratanakiri, Καμπότζη
Η Yeak Laom βρίσκεται κοντά στην πόλη Banlung της βορειοανατολικής Καμπότζης. Η σχεδόν τέλεια κυκλική λίμνη καταλαμβάνει έναν παλιό ηφαιστειακό κρατήρα που δημιουργήθηκε πριν από περισσότερα από 4.000 χρόνια.
Έχει διάμετρο περίπου 800 μέτρα, καθαρό νερό και περιβάλλεται από πυκνή τροπική βλάστηση. Μονοπάτι γύρω από την όχθη επιτρέπει στους επισκέπτες να κάνουν ολόκληρο τον γύρο της λίμνης.

12. Kerið Crater Lake, Ισλανδία
Ο κρατήρας Kerið στη νότια Ισλανδία ξεχωρίζει για την έντονη αντίθεση ανάμεσα στο γαλαζοπράσινο νερό, τα κοκκινωπά ηφαιστειακά πετρώματα και την πράσινη βλάστηση που καλύπτει τμήματα των τοιχωμάτων του.
Αποτελεί μέρος μιας ηφαιστειακής περιοχής με πολλούς κρατήρες και είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο το νερό μπορεί να μεταμορφώσει ένα παλιό ηφαιστειακό τοπίο.

13. Crater Lake, Licancabur, σύνορα Χιλής και Βολιβίας
Σχεδόν στην κορυφή του ηφαιστείου Licancabur, σε υψόμετρο κοντά στα 5.900 μέτρα, βρίσκεται μια μικρή λίμνη μέσα στον κρατήρα. Έχει διαστάσεις περίπου 70 επί 90 μέτρα και θεωρείται μία από τις υψηλότερες ηφαιστειακές λίμνες του κόσμου.
Παρά το ακραίο υψόμετρο και τις πολύ χαμηλές θερμοκρασίες, στο νερό της έχουν καταγραφεί μικροσκοπικοί οργανισμοί, γεγονός που την έχει κάνει ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα και από επιστημονική άποψη.

14. Víti, Askja, Ισλανδία
Η μικρή τιρκουάζ λίμνη Víti βρίσκεται μέσα σε έναν κρατήρα περίπου 200 μέτρων στην ηφαιστειακή περιοχή Askja. Δημιουργήθηκε από εκρηκτική αλληλεπίδραση νερού και ηφαιστειακής θερμότητας μετά τη μεγάλη έκρηξη του 1875.
Δίπλα της βρίσκεται η πολύ μεγαλύτερη Öskjuvatn, η οποία γέμισε τη βαθύτερη καλντέρα της Askja. Μαζί δημιουργούν ένα από τα πιο χαρακτηριστικά ηφαιστειακά τοπία της Ισλανδίας.

15. Heaven Lake, Baekdu Mountain, Κίνα και Βόρεια Κορέα
Η Heaven Lake, γνωστή ως Tianchi στα κινεζικά και Cheonji στα κορεατικά, βρίσκεται μέσα στην καλντέρα του όρους Baekdu ή Paektu, ακριβώς στα σύνορα της Κίνας με τη Βόρεια Κορέα.
Περιβάλλεται από απόκρημνες κορυφές και βρίσκεται σε υψόμετρο άνω των 2.000 μέτρων. Εκτός από τη γεωλογική της σημασία, το βουνό και η λίμνη κατέχουν ιδιαίτερη θέση στην ιστορία, στις παραδόσεις και στον πολιτισμό της Κορεατικής Χερσονήσου.

Γιατί οι ηφαιστειακές λίμνες έχουν τόσο διαφορετικά χρώματα;
Το εντυπωσιακό χρώμα μιας ηφαιστειακής λίμνης δεν οφείλεται σε έναν μόνο παράγοντα. Το βάθος και η καθαρότητα του νερού, τα αιωρούμενα σωματίδια, τα διαλυμένα ορυκτά, τα φύκη, το φως και η παρουσία ηφαιστειακών αερίων μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την εμφάνισή της.
Σε ενεργά ηφαιστειακά συστήματα οι αλλαγές μπορεί να είναι ακόμη πιο έντονες. Λίμνες όπως εκείνες του Kelimutu μπορούν να αλλάξουν απόχρωση καθώς μεταβάλλεται η χημεία και η υδροθερμική δραστηριότητα κάτω από την επιφάνειά τους.
Από το βαθύ μπλε της Crater Lake έως τα μεταβαλλόμενα χρώματα του Kelimutu, αυτές οι λίμνες αποτελούν εντυπωσιακές υπενθυμίσεις ότι τα ηφαίστεια δεν δημιουργούν μόνο καταστροφές. Μετά τις εκρήξεις, οι κρατήρες και οι καλντέρες τους μπορούν να μετατραπούν σε μερικά από τα πιο ιδιαίτερα τοπία της Γης.












