Η αίσθηση ότι το πρόσωπο «τρίζει» από καθαριότητα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το καθαριστικό κάνει καλύτερα τη δουλειά του. Αν μετά το πλύσιμο το δέρμα τραβάει, τσούζει ή γίνεται πολύ ξηρό, το προϊόν μπορεί απλώς να είναι πιο επιθετικό απ’ όσο χρειάζεται η επιδερμίδα σας.
Ο σωστός καθαρισμός πρέπει να απομακρύνει σμήγμα, ιδρώτα, ρύπους και υπολείμματα προϊόντων χωρίς να προκαλεί επίμονο ερεθισμό. Για τους περισσότερους ανθρώπους, το ζητούμενο δεν είναι το πιο «δυνατό» καθαριστικό αλλά ένα προϊόν που καθαρίζει αποτελεσματικά και παραμένει καλά ανεκτό από το δέρμα.
Τι κάνει ένα καθαριστικό υπερβολικά επιθετικό;
Τα καθαριστικά περιέχουν επιφανειοδραστικές ουσίες, γνωστές και ως τασιενεργά, οι οποίες βοηθούν το νερό να απομακρύνει λιπαρές ουσίες και ρύπους από την επιφάνεια του δέρματος. Δεν είναι όμως όλα τα τασιενεργά ίδια ούτε προκαλούν όλα τον ίδιο βαθμό ερεθισμού.
Μια πολύ επιθετική σύνθεση, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιείται συχνά, μπορεί να απομακρύνει υπερβολικά πολλά λιπίδια από την εξωτερική στιβάδα του δέρματος και να επηρεάσει τον επιδερμικό φραγμό. Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι ξηρότητα, τράβηγμα, τσούξιμο ή μεγαλύτερη ευαισθησία.
Δεν είναι θέμα «χημικών» ή «φυσικών» συστατικών
Ο χαρακτηρισμός ενός καθαριστικού ως σκληρού δεν εξαρτάται από το αν περιέχει συνθετικά ή φυσικά συστατικά. Σχεδόν όλα τα καλλυντικά αποτελούνται από χημικές ουσίες, είτε αυτές προέρχονται από τη φύση είτε παρασκευάζονται εργαστηριακά.
Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι η συνολική φόρμουλα: ο τύπος και η ποσότητα των καθαριστικών παραγόντων, το pH, τα υπόλοιπα συστατικά και κυρίως το πώς αντιδρά το δικό σας δέρμα.
Γιατί τα πολύ αλκαλικά σαπούνια μπορούν να ξηράνουν το δέρμα;
Η επιφάνεια του υγιούς δέρματος είναι φυσιολογικά ελαφρώς όξινη. Αυτό το περιβάλλον συμμετέχει στη φυσιολογική λειτουργία του δερματικού φραγμού.
Τα παραδοσιακά σαπούνια έχουν συχνά αρκετά υψηλότερο, αλκαλικό pH. Μελέτες έχουν δείξει ότι ορισμένα αλκαλικά προϊόντα μπορούν να επηρεάσουν περισσότερο τη δομή της κεράτινης στιβάδας και τα λιπίδια της σε σύγκριση με πιο ήπιες συνθέσεις.
Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να κυνηγάτε έναν συγκεκριμένο αριθμό pH σε κάθε συσκευασία. Πολλά προϊόντα δεν τον αναγράφουν καν. Ένας πρακτικότερος οδηγός είναι να επιλέγετε καθαριστικό σχεδιασμένο για το πρόσωπο και τον τύπο του δέρματός σας, το οποίο δεν αφήνει επίμονο τράβηγμα ή ερεθισμό.
Ποια σημάδια δείχνουν ότι το καθαριστικό είναι πολύ δυνατό;
Το πώς αισθάνεται το δέρμα σας μετά το πλύσιμο δίνει συχνά χρήσιμες πληροφορίες. Ένα καθαριστικό μπορεί να μην σας ταιριάζει αν συστηματικά προκαλεί:
- έντονο τράβηγμα μετά το ξέβγαλμα,
- ξεφλούδισμα ή έντονη ξηρότητα,
- κοκκινίλα,
- τσούξιμο ή αίσθηση καύσου,
- φαγούρα,
- επιδείνωση ήδη ευαίσθητου ή ερεθισμένου δέρματος.
Ένα στιγμιαίο αίσθημα καθαριότητας δεν αποτελεί πρόβλημα από μόνο του. Αν όμως η δυσφορία επιμένει ή εμφανίζεται μετά από κάθε χρήση, αξίζει να δοκιμάσετε πιο ήπια σύνθεση.
Τι συμβαίνει στον δερματικό φραγμό;
Η εξωτερική στιβάδα της επιδερμίδας λειτουργεί σαν προστατευτικό φράγμα. Τα κύτταρα και τα λιπίδια της βοηθούν να παραμένει το νερό μέσα στο δέρμα και περιορίζουν την είσοδο ερεθιστικών ουσιών από το περιβάλλον.
Ο πολύ συχνός ή πολύ επιθετικός καθαρισμός μπορεί να απομακρύνει μέρος αυτών των λιπιδίων και να αυξήσει την απώλεια νερού από την επιδερμίδα. Γι’ αυτό η χαρακτηριστική αίσθηση «τραβήγματος» μετά το πλύσιμο δεν πρέπει να θεωρείται ένδειξη ότι το πρόσωπο καθάρισε καλύτερα.
Μπορεί ένα δυνατό καθαριστικό να κάνει το δέρμα πιο λιπαρό;
Συχνά ακούγεται ότι όταν το δέρμα στεγνώνει υπερβολικά «αντιδρά» παράγοντας περισσότερο σμήγμα. Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη και δεν υπάρχει ένας τόσο απλός μηχανισμός που να ισχύει για όλους.
Η παραγωγή σμήγματος επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων οι ορμόνες και η γενετική προδιάθεση. Αυτό που γνωρίζουμε είναι ότι ο υπερβολικός καθαρισμός μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό και να κάνει ένα ήδη ακνεϊκό ή ευαίσθητο δέρμα πιο δύσκολο στη διαχείριση.
Αν έχετε λιπαρό δέρμα, ο στόχος δεν είναι να αφαιρέσετε κάθε ίχνος λιπαρότητας. Ένα ήπιο καθαριστικό μπορεί να απομακρύνει το περίσσιο σμήγμα χωρίς να αφήνει την επιδερμίδα έντονα ξηρή.
Πώς να επιλέξετε το σωστό καθαριστικό προσώπου
Για ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα
Προτιμήστε ένα ήπιο, μη λειαντικό καθαριστικό. Κρεμώδεις ή γαλακτώδεις υφές είναι συχνά πιο ευχάριστες όταν το δέρμα τραβάει εύκολα.
Αν έχετε ευαίσθητη επιδερμίδα, ένα προϊόν χωρίς άρωμα μπορεί επίσης να μειώσει την πιθανότητα ερεθισμού από αρωματικά συστατικά.
Για λιπαρό ή ακνεϊκό δέρμα
Ένα gel ή αφρώδες καθαριστικό μπορεί να είναι πιο ευχάριστο, αρκεί να μην αφήνει το δέρμα υπερβολικά ξηρό. Ο αφρός από μόνος του δεν σημαίνει ότι ένα προϊόν είναι επιθετικό.
Αν έχετε ακμή, προτιμήστε προϊόντα που αναγράφουν ότι είναι μη φαγεσωρογόνα ή κατάλληλα για ακνεϊκό δέρμα. Σε ορισμένες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται και καθαριστικά με δραστικά συστατικά όπως σαλικυλικό οξύ ή υπεροξείδιο του βενζοϋλίου, αλλά αυτά εξυπηρετούν συγκεκριμένο θεραπευτικό σκοπό και δεν είναι απαραίτητα για όλους.
Για κανονικό ή μικτό δέρμα
Ένα απλό ήπιο καθαριστικό είναι συχνά αρκετό. Δεν χρειάζεται να αναζητάτε απαραίτητα πολλά ενεργά συστατικά σε ένα προϊόν που παραμένει στο πρόσωπο μόνο για λίγο και στη συνέχεια ξεβγάζεται.
Χρειάζεται να αποφεύγετε συγκεκριμένα συστατικά;
Οι γενικές λίστες με «καλά» και «κακά» συστατικά μπορεί να είναι παραπλανητικές. Η συμπεριφορά ενός προϊόντος εξαρτάται από ολόκληρη τη σύνθεση και όχι απλώς από μία λέξη στη λίστα συστατικών.
Αλκοόλη
Δεν είναι όλες οι αλκοόλες ίδιες. Ορισμένες πτητικές αλκοόλες σε μεγάλες συγκεντρώσεις μπορεί να ερεθίσουν ή να ξηράνουν ευαίσθητο δέρμα, ενώ άλλες λιπαρές αλκοόλες χρησιμοποιούνται ως μαλακτικοί και σταθεροποιητικοί παράγοντες.
Άρωμα
Τα αρωματικά συστατικά μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό ή αλλεργική αντίδραση σε ορισμένους ανθρώπους. Αν το δέρμα σας είναι πολύ ευαίσθητο ή έχετε έκζεμα, ένα προϊόν χωρίς άρωμα αποτελεί συχνά ασφαλέστερη επιλογή.
Φυσικά εκχυλίσματα
Το ότι ένα συστατικό είναι φυτικό δεν σημαίνει ότι είναι αυτομάτως πιο ήπιο. Ορισμένα φυτικά ή αρωματικά συστατικά μπορούν επίσης να ερεθίσουν ευαίσθητο δέρμα.
Χρειάζονται υαλουρονικό οξύ και βιταμίνες στο καθαριστικό;
Συστατικά όπως γλυκερίνη και άλλοι ενυδατικοί παράγοντες μπορούν να βοηθήσουν μια καθαριστική σύνθεση να είναι πιο φιλική προς το δέρμα. Δεν χρειάζεται όμως να επιλέγετε ένα cleanser επειδή περιέχει μια μεγάλη λίστα από δημοφιλή ενεργά συστατικά.
Υαλουρονικό οξύ, βιταμίνη Ε, αλόη και φυτικά εκχυλίσματα μπορεί να υπάρχουν σε ένα καλό προϊόν, αλλά δεν αποτελούν από μόνα τους εγγύηση ότι το καθαριστικό είναι καλύτερο. Επειδή το cleanser ξεβγάζεται σύντομα, μεγαλύτερη σημασία έχουν η ήπια καθαριστική δράση και το πώς το ανέχεται το δέρμα σας.
Πόσο συχνά πρέπει να πλένετε το πρόσωπό σας;
Για πολλούς ανθρώπους, ο καθαρισμός το πρωί και το βράδυ είναι μια πρακτική ρουτίνα. Η American Academy of Dermatology συνιστά επίσης να αποφεύγεται το συνεχές πλύσιμο μέσα στη μέρα, καθώς μπορεί να αυξήσει τον ερεθισμό.
Δεν χρειάζονται όμως όλοι ακριβώς την ίδια συχνότητα. Αν έχετε πολύ ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα, ένας προσεκτικός καθαρισμός το βράδυ μπορεί να είναι αρκετός, ανάλογα με τις ανάγκες σας.
Μετά από έντονη εφίδρωση είναι χρήσιμο να καθαρίζετε το πρόσωπο, ιδιαίτερα αν έχετε τάση για ακμή.
Ο σωστός τρόπος καθαρισμού κάνει επίσης διαφορά
- Χρησιμοποιήστε χλιαρό και όχι πολύ ζεστό νερό.
- Απλώστε το καθαριστικό απαλά με τα δάχτυλα.
- Μην τρίβετε δυνατά το πρόσωπο με σφουγγάρια ή τραχιές πετσέτες.
- Ξεβγάλτε καλά και σκουπίστε ταμποναριστά.
- Αν το δέρμα σας είναι ξηρό, εφαρμόστε ενυδατική μετά τον καθαρισμό.
Τι να κάνετε αν το δέρμα έχει ήδη ερεθιστεί
Αν ένα νέο καθαριστικό προκαλεί έντονο τράβηγμα, κάψιμο ή κοκκινίλα, σταματήστε προσωρινά τη χρήση του. Κρατήστε τη ρουτίνα απλή, με ήπιο καθαρισμό και μια ενυδατική χωρίς άρωμα που γνωρίζετε ότι ανέχεστε καλά.
Αποφύγετε για λίγο το έντονο scrub και την ταυτόχρονη χρήση πολλών προϊόντων που μπορεί να ερεθίσουν περισσότερο το δέρμα.
Αν ο ερεθισμός είναι έντονος, επιμένει, συνοδεύεται από πρήξιμο ή εμφανίζεται συχνά ακόμη και με ήπια προϊόντα, είναι προτιμότερο να σας εξετάσει δερματολόγος.
Συχνές ερωτήσεις για τον καθαρισμό του προσώπου
Πρέπει το δέρμα να «τρίζει» μετά το πλύσιμο;
Όχι. Η πολύ έντονη αίσθηση τραβήγματος δεν αποτελεί στόχο του καθαρισμού και μπορεί να σημαίνει ότι το προϊόν ή η συχνότητα χρήσης είναι υπερβολικά για τη συγκεκριμένη επιδερμίδα.
Τα αφρώδη καθαριστικά είναι πάντα πιο σκληρά;
Όχι. Υπάρχουν πολύ ήπια αφρώδη προϊόντα και πιο ερεθιστικά προϊόντα που δεν αφρίζουν ιδιαίτερα. Η συνολική σύνθεση έχει μεγαλύτερη σημασία από την ποσότητα του αφρού.
Χρειάζεται διπλός καθαρισμός κάθε βράδυ;
Όχι για όλους. Αν φοράτε βαρύ μακιγιάζ ή αντηλιακό που αφαιρείται δύσκολα, ένα πρώτο προϊόν αφαίρεσης και στη συνέχεια ένα ήπιο cleanser μπορεί να είναι χρήσιμα. Αν ένα απλό καθαριστικό αφαιρεί αποτελεσματικά ό,τι φοράτε χωρίς ερεθισμό, δεν υπάρχει λόγος να προσθέτετε βήματα μόνο από συνήθεια.
Πρέπει να πλένω το πρόσωπο δύο φορές την ημέρα;
Μέχρι δύο φορές την ημέρα είναι κατάλληλο για πολλούς ανθρώπους, ιδιαίτερα για λιπαρό ή ακνεϊκό δέρμα. Σε ξηρό ή πολύ ευαίσθητο δέρμα, ο καθαρισμός μόνο το βράδυ μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να είναι αρκετός.
Ο καλός καθαρισμός δεν πρέπει να αφήνει το δέρμα ταλαιπωρημένο
Ένα αποτελεσματικό καθαριστικό δεν χρειάζεται να αφαιρεί κάθε ίχνος φυσικής λιπαρότητας ούτε να αφήνει το πρόσωπο να τραβάει. Πρέπει να απομακρύνει όσα χρειάζεται χωρίς να δημιουργεί περισσότερα προβλήματα από αυτά που προσπαθεί να λύσει.
Αν μετά το πλύσιμο η επιδερμίδα παραμένει άνετη, χωρίς επίμονη ξηρότητα, τσούξιμο ή ερυθρότητα, αυτό είναι συνήθως πολύ καλύτερο σημάδι από την αίσθηση ενός υπερβολικά «δυνατού» καθαρισμού.
Πηγές:
