Το πλύσιμο του προσώπου είναι μία από τις πιο βασικές συνήθειες περιποίησης. Ωστόσο, υπάρχει ένα λάθος που κάνουμε συχνά χωρίς να το καταλαβαίνουμε: πιστεύουμε ότι όσο περισσότερο καθαρίζουμε το δέρμα μας, τόσο καλύτερα το προστατεύουμε. Στην πραγματικότητα, ο υπερβολικός καθαρισμός μπορεί να έχει ακριβώς το αντίθετο αποτέλεσμα.
Όταν πλένουμε πολύ συχνά το πρόσωπό μας ή χρησιμοποιούμε ακατάλληλα προϊόντα, μπορεί να αποδυναμώσουμε τον φυσικό προστατευτικό φραγμό του δέρματος. Το αποτέλεσμα είναι ξηρότητα, κοκκινίλες, τσούξιμο και μεγαλύτερη ευαισθησία. Πώς μπορούμε, όμως, να καταλάβουμε ότι το έχουμε παρακάνει και τι χρειάζεται πραγματικά το δέρμα μας;
Τι συμβαίνει στο δέρμα όταν το καθαρίζουμε υπερβολικά;
Το δέρμα διαθέτει έναν φυσικό μηχανισμό προστασίας που το βοηθά να συγκρατεί την υγρασία και να αντιμετωπίζει τους καθημερινούς ερεθισμούς. Αυτός ο μηχανισμός ονομάζεται δερματικός φραγμός και αποτελείται κυρίως από την εξωτερική στιβάδα του δέρματος και τα λιπίδια που βρίσκονται ανάμεσα στα κύτταρά της.
Τα φυσικά έλαια του δέρματος συμμετέχουν επίσης στη διατήρηση της καλής του κατάστασης. Ο σωστός καθαρισμός απομακρύνει ρύπους, ιδρώτα, περιττό σμήγμα και υπολείμματα προϊόντων χωρίς να διαταράσσει υπερβολικά αυτή την προστασία.
Όταν όμως χρησιμοποιούμε πολύ συχνά ισχυρά καθαριστικά, καυτό νερό ή τρίβουμε έντονα το δέρμα, μπορούμε να απομακρύνουμε μέρος των προστατευτικών λιπιδίων του.
Έτσι, το δέρμα δυσκολεύεται να συγκρατήσει την υγρασία του, γίνεται πιο ξηρό και μπορεί να αντιδρά ακόμη και σε προϊόντα που προηγουμένως ανεχόταν χωρίς πρόβλημα.
Τα 5 σημάδια ότι καθαρίζετε υπερβολικά το πρόσωπό σας
Ο υπερβολικός καθαρισμός δεν προκαλεί πάντα άμεσα έντονο ερεθισμό. Συχνά, τα πρώτα συμπτώματα είναι ήπια και εμφανίζονται σταδιακά.
1. Το δέρμα σας «τραβάει» μετά το πλύσιμο
Αν κάθε φορά που πλένετε το πρόσωπό σας αισθάνεστε το δέρμα υπερβολικά σφιχτό, αυτό μπορεί να είναι σημάδι ότι το καθαριστικό απομακρύνει περισσότερα λιπίδια από όσα χρειάζεται.
Το αίσθημα έντονης καθαριότητας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το προϊόν είναι αποτελεσματικότερο. Ένα σωστά καθαρισμένο πρόσωπο δεν χρειάζεται να παρουσιάζει δυσάρεστο τράβηγμα.
2. Εμφανίζονται ξηρότητα και ξεφλούδισμα
Ο συχνός καθαρισμός με ακατάλληλα προϊόντα μπορεί να αυξήσει την απώλεια νερού από την επιφάνεια του δέρματος.
Αυτό μπορεί να προκαλέσει τραχιά υφή, ξηρά σημεία και μικρές περιοχές που ξεφλουδίζουν, ιδιαίτερα γύρω από τη μύτη, το στόμα και τα μάγουλα.
3. Το πρόσωπο κοκκινίζει ή τσούζει
Οι κοκκινίλες, το τσούξιμο και το αίσθημα καύσου μετά τον καθαρισμό μπορεί να υποδηλώνουν ερεθισμό.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και η εφαρμογή μιας ενυδατικής κρέμας μπορεί να προκαλεί προσωρινή ενόχληση όταν ο προστατευτικός φραγμός έχει διαταραχθεί.
4. Το δέρμα αντιδρά σε περισσότερα προϊόντα
Όταν ο δερματικός φραγμός δεν λειτουργεί αποτελεσματικά, ορισμένα συστατικά των καλλυντικών μπορεί να προκαλούν πιο εύκολα ερεθισμό.
Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχετε αναπτύξει αλλεργία. Η ερεθιστική δερματίτιδα και η αλλεργική δερματίτιδα είναι διαφορετικές καταστάσεις, που μπορεί να χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση.
5. Η ακμή ή οι υπάρχοντες ερεθισμοί επιδεινώνονται
Αν έχετε ακμή, μπορεί να μπείτε στον πειρασμό να πλένετε το πρόσωπό σας πολλές φορές μέσα στην ημέρα, προσπαθώντας να απομακρύνετε τη λιπαρότητα.
Ωστόσο, το συχνό πλύσιμο και το έντονο τρίψιμο μπορεί να ερεθίσουν το δέρμα και να επιδεινώσουν τα ήδη υπάρχοντα σπυράκια. Η ακμή δεν οφείλεται απλώς στην έλλειψη καθαριότητας και δεν αντιμετωπίζεται με όλο και συχνότερο πλύσιμο.
Πόσες φορές την ημέρα πρέπει να πλένουμε το πρόσωπό μας;
Η American Academy of Dermatology συνιστά γενικά να περιορίζουμε το πλύσιμο του προσώπου σε έως δύο φορές την ημέρα, καθώς και μετά από έντονη εφίδρωση.
Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε άνθρωπος χρειάζεται υποχρεωτικά καθαριστικό πρωί και βράδυ. Η ιδανική συχνότητα εξαρτάται από τον τύπο του δέρματος, τις καθημερινές δραστηριότητες και τα προϊόντα που χρησιμοποιούμε.
- Λιπαρό ή με τάση ακμής δέρμα: Ένας ήπιος καθαρισμός το πρωί και το βράδυ μπορεί να είναι κατάλληλος, χωρίς υπερβολικό τρίψιμο.
- Ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα: Για ορισμένους ανθρώπους, ένας καθαρισμός το βράδυ είναι αρκετός, ενώ το πρωί μπορεί να αρκεί λίγο χλιαρό νερό.
- Μετά από έντονη εφίδρωση: Είναι χρήσιμο να απομακρύνετε τον ιδρώτα με ήπιο τρόπο, ιδιαίτερα αν το δέρμα έχει τάση για ερεθισμούς.
- Όταν χρησιμοποιείτε μακιγιάζ ή αντηλιακό: Ο βραδινός καθαρισμός βοηθά να απομακρυνθούν τα υπολείμματα πριν από τον ύπνο.
Το σημαντικότερο δεν είναι να ακολουθούμε όλοι την ίδια συχνότητα, αλλά να βρίσκουμε μια ρουτίνα που καθαρίζει αποτελεσματικά χωρίς να αφήνει το δέρμα ερεθισμένο.
Γιατί τα δυνατά καθαριστικά δεν είναι πάντα καλύτερα;
Ένα προϊόν που δημιουργεί πολύ αφρό ή αφήνει το πρόσωπο με την αίσθηση ότι έχει απομακρυνθεί κάθε ίχνος λιπαρότητας δεν είναι απαραίτητα πιο κατάλληλο για το δέρμα.
Ορισμένα καθαριστικά περιέχουν επιφανειοδραστικές ουσίες που απομακρύνουν αποτελεσματικά το σμήγμα και τους ρύπους, αλλά μπορεί να προκαλέσουν ξηρότητα ή ερεθισμό, ανάλογα με τη σύνθεση και τη συχνότητα χρήσης τους.
Επιπλέον, το συχνό πλύσιμο με παραδοσιακά αλκαλικά σαπούνια μπορεί να επηρεάσει προσωρινά το φυσιολογικό pH της επιδερμίδας και τη λειτουργία του προστατευτικού φραγμού.
Για το ευαίσθητο δέρμα είναι συνήθως προτιμότερα τα ήπια καθαριστικά, χωρίς έντονο άρωμα και χωρίς απολεπιστικούς κόκκους.
Μπορεί ο υπερβολικός καθαρισμός να προκαλέσει δερματίτιδα;
Ναι, όταν το δέρμα εκτίθεται επανειλημμένα σε ερεθιστικές ουσίες ή έντονη τριβή, μπορεί να εμφανιστεί ερεθιστική δερματίτιδα εξ επαφής.
Πρόκειται για μια φλεγμονώδη αντίδραση που μπορεί να προκαλέσει κοκκινίλες, ξηρότητα, φαγούρα, τσούξιμο και, σε σοβαρότερες περιπτώσεις, σκασίματα στο δέρμα.
Τα άτομα με ήδη ευαίσθητο δέρμα ή ατοπικό έκζεμα μπορεί να είναι πιο ευάλωτα σε αυτούς τους ερεθισμούς.
Ωστόσο, δεν πρέπει να θεωρούμε ότι κάθε κοκκινίλα ή δερματικό εξάνθημα προκαλείται από υπερβολικό πλύσιμο. Παθήσεις όπως η ροδόχρους ακμή, η ατοπική δερματίτιδα και άλλες δερματικές καταστάσεις έχουν διαφορετικούς μηχανισμούς και χρειάζονται σωστή διάγνωση.
Πώς να καθαρίζετε σωστά το πρόσωπό σας χωρίς ερεθισμούς
Η σωστή περιποίηση δεν απαιτεί πολλά προϊόντα ή περίπλοκες διαδικασίες. Μερικές απλές κινήσεις μπορούν να κάνουν σημαντική διαφορά.
Χρησιμοποιήστε χλιαρό και όχι καυτό νερό
Το πολύ ζεστό νερό μπορεί να ενισχύσει την ξηρότητα και τον ερεθισμό, ιδιαίτερα σε άτομα με ευαίσθητο δέρμα.
Προτιμήστε χλιαρό νερό και αποφύγετε να αφήνετε το πρόσωπό σας για πολλή ώρα κάτω από το καυτό νερό του ντους.
Καθαρίστε απαλά με τις άκρες των δαχτύλων
Δεν χρειάζεται να τρίβετε έντονα την επιδερμίδα για να απομακρύνετε τους ρύπους.
Απλώστε το καθαριστικό με απαλές κινήσεις χρησιμοποιώντας τα δάχτυλά σας. Αποφύγετε σκληρά σφουγγάρια, βούρτσες και εργαλεία που προκαλούν έντονη τριβή, ιδιαίτερα αν το πρόσωπό σας είναι ήδη ερεθισμένο.
Στεγνώστε χωρίς να τρίβετε
Μετά τον καθαρισμό, σκουπίστε το πρόσωπο με μια καθαρή, μαλακή πετσέτα, πιέζοντας απαλά αντί να τρίβετε.
Αν το δέρμα σας είναι ξηρό, η εφαρμογή ενυδατικής κρέμας όσο παραμένει ελαφρώς νωπό μπορεί να βοηθήσει στη συγκράτηση της υγρασίας.
Μην παραμελείτε την ενυδάτωση
Η ενυδατική κρέμα αποτελεί βασικό μέρος της καθημερινής φροντίδας, ακόμη και για αρκετούς ανθρώπους με λιπαρό δέρμα.
Συστατικά όπως η γλυκερίνη και το υαλουρονικό οξύ βοηθούν στη συγκράτηση νερού, ενώ άλλα συστατικά, όπως τα κεραμίδια και η βαζελίνη, μπορούν να συμβάλουν στη μείωση της απώλειας υγρασίας.
Η κατάλληλη σύνθεση εξαρτάται από τις ανάγκες της επιδερμίδας. Για παράδειγμα, ένα πολύ ξηρό δέρμα μπορεί να χρειάζεται πιο πλούσια κρέμα, ενώ ένα δέρμα με τάση ακμής μπορεί να ωφεληθεί από μια ελαφριά, μη φαγεσωρογόνο σύνθεση.
Είναι τα φυσικά προϊόντα πιο ασφαλή για το ευαίσθητο δέρμα;
Υπάρχει η αντίληψη ότι ένα προϊόν με φυσικά συστατικά είναι απαραίτητα πιο ήπιο. Αυτό όμως δεν ισχύει πάντα.
Ορισμένα φυτικά εκχυλίσματα, αρώματα και αιθέρια έλαια μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό ή αλλεργικές αντιδράσεις, ακόμη και όταν προέρχονται αποκλειστικά από φυσικές πηγές.
Για παράδειγμα, συστατικά από φυτά όπως το χαμομήλι ή η λεβάντα μπορεί να δημιουργήσουν πρόβλημα σε ορισμένους ανθρώπους με ευαισθησία.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα τα φυτικά προϊόντα είναι ακατάλληλα. Σημαίνει όμως ότι η ένδειξη «φυσικό» δεν αποτελεί εγγύηση ασφάλειας.
Για το ευαίσθητο δέρμα, είναι προτιμότερο να επιλέγετε προϊόντα με ήπια σύνθεση, κατά προτίμηση χωρίς άρωμα, και να παρατηρείτε πώς ανταποκρίνεται το δέρμα σας.
Τι να κάνετε αν το δέρμα σας έχει ήδη ερεθιστεί
Αν παρατηρείτε ότι το πρόσωπό σας τσούζει, κοκκινίζει ή ξεφλουδίζει μετά τον καθαρισμό, ίσως χρειάζεται να απλοποιήσετε προσωρινά τη ρουτίνα περιποίησης.
- Περιορίστε τα περιττά προϊόντα: Αποφύγετε να χρησιμοποιείτε ταυτόχρονα πολλά καθαριστικά, τονωτικές λοσιόν και απολεπιστικά.
- Διακόψτε τα προϊόντα που προκαλούν ερεθισμό: Αν κάποιο καλλυντικό προκαλεί επίμονο τσούξιμο ή κάψιμο, σταματήστε τη χρήση του μέχρι να διευκρινιστεί η αιτία.
- Επιλέξτε ήπιο καθαρισμό: Χρησιμοποιήστε κατάλληλο καθαριστικό χωρίς άρωμα και αποφύγετε το έντονο τρίψιμο.
- Ενυδατώστε τακτικά: Μια κατάλληλη ενυδατική κρέμα μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση της ξηρότητας.
- Προστατεύστε το δέρμα από τον ήλιο: Χρησιμοποιήστε αντηλιακό ευρέος φάσματος με SPF 30 ή υψηλότερο που ανέχεται το δέρμα σας.
Αν χρησιμοποιείτε φαρμακευτική αγωγή για ακμή ή άλλη δερματική πάθηση, μην τη διακόπτετε αυθαίρετα. Συζητήστε με τον δερματολόγο σας αν χρειάζεται αλλαγή στη συχνότητα εφαρμογής ή στα υπόλοιπα προϊόντα της ρουτίνας σας.
Αν ο ερεθισμός επιμένει, επιδεινώνεται ή συνοδεύεται από έντονο πόνο, οίδημα, πληγές ή έκκριση υγρού, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Συχνές ερωτήσεις για τον καθαρισμό του προσώπου
Πρέπει να πλένω το πρόσωπό μου κάθε πρωί με καθαριστικό;
Όχι απαραίτητα. Αν έχετε ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα, μπορεί να αρκεί ένας ήπιος καθαρισμός το βράδυ και λίγο χλιαρό νερό το πρωί. Αν έχετε λιπαρό δέρμα, ο καθαρισμός δύο φορές την ημέρα μπορεί να σας εξυπηρετεί καλύτερα.
Πώς ξέρω ότι το καθαριστικό μου είναι πολύ δυνατό;
Αν μετά από κάθε χρήση αισθάνεστε έντονο τράβηγμα, ξηρότητα, τσούξιμο ή εμφανίζετε κοκκινίλες, το προϊόν ενδέχεται να είναι ακατάλληλο για την επιδερμίδα σας. Τα συμπτώματα αυτά μπορούν όμως να έχουν και άλλες αιτίες.
Μπορεί το υπερβολικό πλύσιμο να χειροτερέψει την ακμή;
Ναι. Η πολύ συχνή χρήση καθαριστικών και το έντονο τρίψιμο μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό και να επιδεινώσουν την ακμή. Ο ήπιος καθαρισμός είναι προτιμότερος από την προσπάθεια να αφαιρείτε συνεχώς κάθε ίχνος λιπαρότητας.
Πρέπει να κάνω απολέπιση κάθε ημέρα;
Η καθημερινή απολέπιση δεν είναι απαραίτητη για όλους και μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό, ιδιαίτερα σε ευαίσθητο δέρμα ή όταν συνδυάζεται με άλλα δραστικά προϊόντα. Η κατάλληλη συχνότητα εξαρτάται από τον τύπο του δέρματος και το προϊόν.
Το ευαίσθητο δέρμα μπορεί να επανέλθει;
Όταν η ευαισθησία οφείλεται σε ερεθισμό από ακατάλληλο καθαρισμό, η κατάσταση μπορεί συχνά να βελτιωθεί με την αποφυγή του ερεθιστικού παράγοντα και τη σωστή ενυδάτωση. Αν υπάρχει υποκείμενη δερματική πάθηση, μπορεί να χρειάζεται ειδική θεραπεία.
Η καθαριότητα δεν χρειάζεται υπερβολές
Η σωστή περιποίηση του δέρματος δεν μετριέται από το πόσες φορές πλένουμε το πρόσωπό μας ή από το πόσα προϊόντα χρησιμοποιούμε. Το σημαντικό είναι να απομακρύνουμε όσα χρειάζεται, χωρίς να διαταράσσουμε τη φυσική προστασία της επιδερμίδας.
Ένα ήπιο καθαριστικό, η κατάλληλη ενυδάτωση και λίγη περισσότερη προσοχή στα σημάδια που μας δίνει το δέρμα μας μπορούν να κάνουν ουσιαστική διαφορά. Μερικές φορές, η καλύτερη φροντίδα δεν είναι να κάνουμε περισσότερα, αλλά να αποφεύγουμε τις περιττές υπερβολές.
Πηγές:
