Γάβρος Καστοριάς: Το κόκκινο χωριό που έγινε σκηνικό ταινίας
Αν ψάχνετε μια διαφορετική εκδρομή στη Δυτική Μακεδονία, ο Γάβρος στην Καστοριά είναι από εκείνα τα μέρη που δεν φωνάζουν για προσοχή, αλλά όταν τα ανακαλύψετε, δύσκολα τα ξεχνάτε. Είναι ένα από τα λεγόμενα «κόκκινα χωριά» των Κορεστείων και έχει μια ατμόσφαιρα που μοιάζει βγαλμένη από κινηματογραφικό σκηνικό.
Μόλις 23 χιλιόμετρα από την πόλη της Καστοριάς, ο Γάβρος προσφέρεται για μια εύκολη απόδραση. Σε λιγότερο από μισή ώρα, βρίσκεστε σε ένα τοπίο εντελώς διαφορετικό από αυτό που έχετε συνηθίσει.
Ένα χωριό που ξεχωρίζει με την πρώτη ματιά
Η πρώτη εικόνα μόλις φτάσετε στον Γάβρο είναι τα χαρακτηριστικά κόκκινα σπίτια. Τα πλινθόκτιστα κτίσματα, φτιαγμένα από μείγμα κόκκινου χώματος και άχυρου, δίνουν στο χωριό το ιδιαίτερο χρώμα του.
Αυτό το φυσικό υλικό είναι που χάρισε στα Κορέστεια τη φήμη των «κόκκινων χωριών». Η αρχιτεκτονική τους δεν μοιάζει με καμία άλλη στην Ελλάδα.
Τα σπίτια αυτά χτίζονταν μέχρι τα μέσα του 20ού αιώνα. Στη συνέχεια, η παράδοση εγκαταλείφθηκε και πολλά από τα κτίρια έμειναν χωρίς φροντίδα.
Σήμερα, ελάχιστα στέκουν σε καλή κατάσταση. Κάποια έχουν μετατραπεί σε αποθήκες ή στάβλους, ενώ άλλα παραμένουν σιωπηλά, θυμίζοντας μια άλλη εποχή.
Η ιστορία που βαραίνει την περιοχή
Ο Γάβρος και τα γύρω χωριά των Κορεστείων κουβαλούν έντονο ιστορικό αποτύπωμα. Η περιοχή υπήρξε πεδίο συγκρούσεων, ιδιαίτερα την περίοδο των Μακεδονικών Αγώνων.
Κοντά εδώ, το 1904, σκοτώθηκε ο Παύλος Μελάς, γεγονός που σημάδεψε βαθιά την ιστορία της Μακεδονίας. Αργότερα, τη δεκαετία του ’40, ο Εμφύλιος Πόλεμος οδήγησε πολλούς κατοίκους στην εγκατάλειψη των χωριών.
Πολλοί δεν γύρισαν ποτέ. Μετανάστευσαν σε χώρες όπως η Αμερική και ο Καναδάς, αφήνοντας πίσω σπίτια και αναμνήσεις.
Η σημερινή ηρεμία του Γάβρου κρύβει μέσα της αυτή τη βαριά ιστορία. Και ίσως αυτό είναι που τον κάνει ακόμα πιο ιδιαίτερο.
Γιατί ο Γάβρος έγινε σκηνικό ταινιών
Αν περπατήσετε στα σοκάκια, θα νιώσετε ότι βρίσκεστε σε φυσικό κινηματογραφικό πλατό. Δεν είναι τυχαίο ότι σκηνοθέτες έχουν επιλέξει τα Κορέστεια για γυρίσματα.
Η ταινία «Ψυχή Βαθιά» του Παντελή Βούλγαρη, αλλά και «Το Μετέωρο Βήμα του Πελαργού» του Θεόδωρου Αγγελόπουλου, αξιοποίησαν το ιδιαίτερο τοπίο της περιοχής.
Ακόμα και διεθνείς παραγωγές, όπως ταινία του Τζέιμς Μποντ με τον Ρότζερ Μουρ, έχουν συνδεθεί με τα Κορέστεια.
Η αίσθηση εγκατάλειψης, η αυθεντικότητα και το ωμό φυσικό περιβάλλον δημιουργούν εικόνες που δύσκολα βρίσκει κανείς αλλού. Αν αγαπάτε τον κινηματογράφο, θα καταλάβετε αμέσως γιατί αυτό το μέρος έχει τέτοια δυναμική.
Μια διαφορετική εμπειρία από την κλασική Καστοριά
Η Καστοριά είναι γνωστή για τη λίμνη της και τα αρχοντικά της. Όμως τα Κορέστεια και ο Γάβρος προσφέρουν κάτι τελείως διαφορετικό.
Εδώ δεν θα βρείτε τουριστική κίνηση και οργανωμένα καταλύματα σε κάθε γωνιά. Θα βρείτε ησυχία, ανοιχτό ορίζοντα και μια αίσθηση επιστροφής στο παρελθόν.
Μερικές φορές, μπορεί να δείτε μόνο έναν βοσκό με τα ζώα του. Αυτή η απλότητα είναι μέρος της γοητείας.
Αν σας αρέσουν τα αυθεντικά τοπία και οι ήσυχες βόλτες χωρίς φασαρία, τότε ο Γάβρος θα σας κερδίσει.
Τι να δείτε στην ευρύτερη περιοχή
Αφού βρεθείτε στον Γάβρο, αξίζει να εξερευνήσετε και τα υπόλοιπα χωριά των Κορεστείων, όπως ο Μαυρόκαμπος και η Κρανιώνα.
Σε κοντινή απόσταση βρίσκεται και ο προϊστορικός οικισμός του Δισπηλιού, στις όχθες της λίμνης Καστοριάς. Εκεί μπορείτε να κάνετε ένα μικρό ταξίδι στη Νεολιθική Εποχή.
Η ίδια η λίμνη της Καστοριάς θεωρείται από τις πρώτες περιοχές στην Ευρώπη με οργανωμένη ανθρώπινη κατοίκηση. Ο συνδυασμός φύσης και ιστορίας είναι μοναδικός.
Και φυσικά, μην φύγετε χωρίς να δοκιμάσετε την τοπική γαστρονομία. Η Καστοριά φημίζεται για τα παραδοσιακά της πιάτα και τα τοπικά προϊόντα.
Χρήσιμες πληροφορίες για την εκδρομή σας
Ο Γάβρος απέχει περίπου 23 χιλιόμετρα από την Καστοριά και 53 χιλιόμετρα από τη Φλώρινα. Η πρόσβαση γίνεται εύκολα με αυτοκίνητο.
Καλό είναι να αφιερώσετε τουλάχιστον ένα Σαββατοκύριακο στην περιοχή. Έτσι θα έχετε χρόνο να δείτε όχι μόνο τον Γάβρο, αλλά και τα γύρω χωριά και αξιοθέατα.
Φροντίστε να έχετε μαζί σας νερό και τα απαραίτητα, καθώς οι υποδομές στο χωριό είναι περιορισμένες. Πρόκειται για έναν οικισμό που δεν έχει αναπτυχθεί τουριστικά.
Αυτό όμως είναι και το πλεονέκτημά του. Ο Γάβρος στην Καστοριά παραμένει αυθεντικός, ανεπιτήδευτος και γοητευτικός με τον δικό του τρόπο.
Αν αναζητάτε ένα μέρος που θα σας βγάλει από τα συνηθισμένα και θα σας δώσει εικόνες διαφορετικές, τότε βάλτε τον Γάβρο στο πρόγραμμα. Μερικές φορές, τα πιο ήσυχα μέρη είναι αυτά που αφήνουν το πιο δυνατό αποτύπωμα.
