Κάποτε, ένα κορίτσι στη Λάρισα ανέβαινε στην ταράτσα του σπιτιού του και ονειρευόταν να γνωρίσει τον κόσμο. Δεν ήξερε ακόμη πόσο μακριά θα το οδηγούσε η αγάπη του για την τέχνη. Χρόνια αργότερα, το όνομά του θα συνδεόταν με σημαντικές εκθέσεις, διεθνείς καλλιτέχνες και συλλογές σε ολόκληρο τον κόσμο.
Αυτό το κορίτσι ήταν η Μάρα Καρέτσου, η Ελληνίδα εικαστικός και γλύπτρια που άφησε πίσω της μια εξασφαλισμένη επαγγελματική θέση για να ακολουθήσει το όνειρό της. Η διαδρομή από τη Λάρισα στο Παρίσι και τη Νέα Υόρκη δεν ήταν εύκολη. Χρειάστηκαν χρόνια δυσκολιών, επιμονής και προσωπικών θυσιών μέχρι να αποκτήσει τη διεθνή αναγνώριση που ονειρευόταν.
Το κορίτσι που ονειρευόταν έναν μεγαλύτερο κόσμο
Η Μάρα Καρέτσου γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Λάρισα. Από μικρή ηλικία έδειχνε ενδιαφέρον για τη ζωγραφική, τη δημιουργία και την τέχνη. Σε αφηγήσεις της έχει αναφερθεί στα παιδικά της όνειρα, όταν από την ταράτσα του σπιτιού της φανταζόταν μια ζωή πέρα από τα όρια της πόλης όπου μεγάλωνε.
Ο πατέρας της τής έφερνε πηλό από τον Πηνειό, με τον οποίο δημιουργούσε μικρές χειροτεχνίες. Αυτή η πρώτη επαφή με το υλικό που μπορούσε να πάρει μορφή στα χέρια της προμήνυε τη μελλοντική της σχέση με τη γλυπτική. Η οικογένειά της στήριξε την επιθυμία της να σπουδάσει τέχνη, παρότι εκείνη την εποχή δεν ήταν αυτονόητο για μια νεαρή γυναίκα να φύγει μόνη από την επαρχία.
Η πρώτη αποτυχία πριν από τη Σχολή Καλών Τεχνών
Στα τέλη της δεκαετίας του 1960, η Μάρα Καρέτσου έφυγε από τη Λάρισα για την Αθήνα, με στόχο να σπουδάσει στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών. Όπως έχει αφηγηθεί, η πρώτη της προσπάθεια να εισαχθεί στη σχολή δεν ήταν επιτυχημένη. Ωστόσο, δεν εγκατέλειψε το όνειρό της και τελικά κατάφερε να μπει με υποτροφία.
Η πορεία της εξελίχθηκε γρήγορα. Σε νεαρή ηλικία ανέλαβε θέση επιμελήτριας στο Τμήμα Πλαστικής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου. Για πολλούς ανθρώπους, μια τέτοια θέση θα αποτελούσε το τέλος μιας επιτυχημένης αναζήτησης. Για εκείνη, όμως, ήταν μόνο η αρχή.
Η απόφαση του 1973 που άλλαξε ολόκληρη τη ζωή της
Το 1973 πήρε μια απόφαση που δεν ήταν καθόλου συνηθισμένη για μια νέα γυναίκα της εποχής. Άφησε τη σταθερή επαγγελματική της θέση στην Ελλάδα και έφυγε για το εξωτερικό, θέλοντας να γνωρίσει από κοντά τα μεγάλα καλλιτεχνικά κέντρα της Ευρώπης.
Το Παρίσι αποτέλεσε έναν καθοριστικό σταθμό στην πορεία της. Η γαλλική πρωτεύουσα συγκέντρωνε σημαντικούς δημιουργούς, γκαλερίστες και καλλιτεχνικά κινήματα. Η Μάρα Καρέτσου βρέθηκε σε ένα περιβάλλον γεμάτο νέες ιδέες, αλλά ταυτόχρονα έπρεπε να αντιμετωπίσει τις δυσκολίες της ζωής μακριά από την οικογένεια και την πατρίδα της.
Πέντε χρόνια δυσκολιών που δεν φαίνονταν πίσω από τα έργα της
Η επιτυχία δεν ήρθε αμέσως. Σε τηλεοπτική της συνέντευξη στο MEGA, η καλλιτέχνις περιέγραψε τα πρώτα πέντε χρόνια στο εξωτερικό ως μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο. Δεν γνώριζε καλά τις γλώσσες, έπρεπε να δημιουργήσει νέες επαφές και αντιμετώπιζε σοβαρές οικονομικές δυσκολίες.
Μάλιστα, αποκάλυψε ότι υπήρχαν περίοδοι κατά τις οποίες δεν είχαν εξασφαλισμένο ούτε το καθημερινό φαγητό. Η μητέρα του τότε συζύγου της έστελνε από την Ιταλία μακαρόνια, τα οποία τους βοηθούσαν να περάσουν τις δύσκολες εβδομάδες. Πίσω από την εικόνα της διεθνώς αναγνωρισμένης δημιουργού υπήρξαν χρόνια πραγματικής στέρησης.
Η γνωριμία με τον Αλέξανδρο Ιόλα που άνοιξε νέους δρόμους
Μία από τις σημαντικότερες στιγμές στην καριέρα της ήταν η γνωριμία της με τον Αλέξανδρο Ιόλα, τον Έλληνα γκαλερίστα που είχε αποκτήσει τεράστια επιρροή στον διεθνή κόσμο της τέχνης. Ο Ιόλας είχε συνεργαστεί με σπουδαίους δημιουργούς και διατηρούσε στενές σχέσεις με την πρωτοποριακή καλλιτεχνική σκηνή της εποχής.
Η γνωριμία τους στο Παρίσι, τη δεκαετία του 1970, αποδείχθηκε καθοριστική. Ο Ιόλας αναγνώρισε το έργο της και τη βοήθησε να ανοίξει νέους δρόμους. Το 1982 πραγματοποιήθηκε η πρώτη της έκθεση στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό βήμα προς τη διεθνή της παρουσία.
Από το Παρίσι στις μεγάλες γκαλερί της Νέας Υόρκης
Η πορεία της Μάρας Καρέτσου συνεχίστηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου η Νέα Υόρκη έγινε ένα από τα βασικά κέντρα της καλλιτεχνικής της δραστηριότητας. Εκεί βρέθηκε κοντά σε δημιουργούς, συλλέκτες και προσωπικότητες της διεθνούς πολιτιστικής ζωής. Η παρουσία της στον κόσμο της τέχνης συνδέθηκε με εκθέσεις και συνεργασίες σε διαφορετικές χώρες.
Σύμφωνα με στοιχεία που έχει παρουσιάσει η Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας, έργα της περιλαμβάνονται σε σημαντικές συλλογές, μεταξύ των οποίων εκείνες του Λευκού Οίκου, των Κένεντι, του Ιδρύματος Ωνάση και του David Rockefeller. Η αναγνώρισή της ξεπέρασε έτσι τα ελληνικά σύνορα και απέκτησε διεθνή χαρακτήρα.
Η γυναίκα που έζησε κοντά σε διάσημες προσωπικότητες
Η ζωή της στη Νέα Υόρκη δεν περιορίστηκε μόνο στα εργαστήρια και στις αίθουσες τέχνης. Η Μάρα Καρέτσου γνώρισε από κοντά τον κόσμο της διεθνούς καλλιτεχνικής και κοινωνικής σκηνής, σε μια εποχή που η πόλη αποτελούσε σημείο συνάντησης δημιουργών από διαφορετικούς χώρους.
Σε συνεντεύξεις της έχει αναφερθεί στις γνωριμίες και στις εμπειρίες που απέκτησε μέσα από αυτή τη διαδρομή. Ωστόσο, το σημαντικότερο στοιχείο της ιστορίας της παραμένει η προσωπική της καλλιτεχνική δημιουργία και η δυνατότητά της να εξελίσσεται μέσα σε διαφορετικά πολιτιστικά περιβάλλοντα.
Η επιστροφή στην Ελλάδα με έναν διαφορετικό στόχο
Έπειτα από δεκαετίες παρουσίας στο εξωτερικό, η Μάρα Καρέτσου αποφάσισε να αξιοποιήσει την εμπειρία και τις διεθνείς επαφές της για να υποστηρίξει και άλλους δημιουργούς. Το 2022 ίδρυσε το Ίδρυμα Μάρα Καρέτσος, αναπτύσσοντας πρωτοβουλίες που συνδέουν τον πολιτισμό, την τέχνη και την επιστήμη.
Ένας από τους βασικούς στόχους αυτής της προσπάθειας είναι να δημιουργηθούν ευκαιρίες για νέους καλλιτέχνες και ανθρώπους του πολιτισμού. Μέσα από εκδηλώσεις, συνεργασίες και δράσεις, επιδιώκει να προσφέρει τη δυνατότητα σε νέους δημιουργούς να παρουσιάσουν τη δουλειά τους και να αποκτήσουν επαφή με το εξωτερικό.
Η συγκινητική επιστροφή στη γενέτειρά της
Τον Ιούνιο του 2026, η Μάρα Καρέτσου επέστρεψε στη Λάρισα για μια διάλεξη στη Δημοτική Πινακοθήκη – Μουσείο Γ. Ι. Κατσίγρα, με θέμα «Art and Culture». Η εκδήλωση αποτέλεσε μια ευκαιρία να συναντήσει ξανά το κοινό της πόλης από την οποία είχε ξεκινήσει την πορεία της.
Σε συνέντευξή της στην τοπική εφημερίδα «Ελευθερία», θυμήθηκε τα νεανικά της χρόνια και την υποστήριξη που είχε λάβει από τους γονείς της. Μίλησε επίσης για τις πρώτες της αποτυχίες, τη σημασία της προσπάθειας και την ανάγκη οι νέοι άνθρωποι να μη σταματούν να ακολουθούν τις δημιουργικές τους επιθυμίες.
Από μια ταράτσα στη Λάρισα σε μια ζωή γεμάτη τέχνη
Η διαδρομή της Μάρας Καρέτσου δεν είναι μια απλή ιστορία επαγγελματικής επιτυχίας. Περιλαμβάνει τη στήριξη μιας οικογένειας, την επιμονή μετά την αποτυχία, την εγκατάλειψη μιας σίγουρης θέσης και την αναμέτρηση με οικονομικές δυσκολίες σε ξένες χώρες.
Το κορίτσι που ονειρευόταν από τη Λάρισα να γνωρίσει τον κόσμο κατάφερε να αποκτήσει διεθνή καλλιτεχνική παρουσία. Και μετά από δεκαετίες ταξιδιών, εκθέσεων και δημιουργίας, ένα σημαντικό κομμάτι της προσπάθειάς της στράφηκε προς τους ανθρώπους που ξεκινούν τώρα τη δική τους πορεία.
Ίσως αυτή να είναι η πιο ενδιαφέρουσα πλευρά της ιστορίας της: ότι το όνειρο που γεννήθηκε σε μια ελληνική ταράτσα δεν περιορίστηκε στην προσωπική επιτυχία. Εξελίχθηκε σε μια προσπάθεια να δημιουργηθούν ευκαιρίες και για την επόμενη γενιά καλλιτεχνών.
