Η υδρολίσθηση μπορεί να συμβεί μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα: τα ελαστικά συναντούν περισσότερο νερό από όσο μπορούν να απομακρύνουν, χάνουν μέρος ή σχεδόν όλη την επαφή τους με το οδόστρωμα και το αυτοκίνητο αρχίζει να «επιπλέει» πάνω σε ένα λεπτό στρώμα νερού.
Σε εκείνη τη στιγμή οι απότομες κινήσεις μπορούν να κάνουν τα πράγματα χειρότερα. Η καλύτερη προστασία είναι να μειώσετε την πιθανότητα να συμβεί, αλλά εξίσου σημαντικό είναι να γνωρίζετε πώς να αντιδράσετε αν αισθανθείτε ξαφνικά ότι το τιμόνι και το αυτοκίνητο δεν ανταποκρίνονται όπως πριν.
Τι ακριβώς συμβαίνει κατά την υδρολίσθηση;
Τα αυλάκια του πέλματος έχουν σχεδιαστεί ώστε να απομακρύνουν νερό από την περιοχή όπου το ελαστικό ακουμπά στον δρόμο.
Όταν όμως η ποσότητα του νερού είναι μεγάλη ή η ταχύτητα του αυτοκινήτου υψηλή, τα ελαστικά μπορεί να μην προλαβαίνουν να απομακρύνουν το νερό. Δημιουργείται τότε ένα στρώμα ανάμεσα στο ελαστικό και το οδόστρωμα και η πρόσφυση μειώνεται απότομα.
Η υδρολίσθηση δεν χρειάζεται να συμβεί ταυτόχρονα και στους τέσσερις τροχούς. Μπορεί αρχικά να αφορά έναν ή περισσότερους τροχούς και να αλλάξει απότομα την αίσθηση του αυτοκινήτου.
Υπάρχει συγκεκριμένη ταχύτητα πάνω από την οποία συμβαίνει;
Όχι. Δεν υπάρχει ένα μαγικό όριο, όπως 55 ή 60 km/h, πάνω από το οποίο ένα αυτοκίνητο θα υδρολισθήσει και κάτω από το οποίο είναι ασφαλές.
Ο κίνδυνος εξαρτάται από πολλούς παράγοντες:
- την ταχύτητα του αυτοκινήτου,
- το βάθος του νερού,
- το βάθος και τον σχεδιασμό του πέλματος,
- την πίεση των ελαστικών,
- το φορτίο του οχήματος,
- την κατάσταση του οδοστρώματος.
Όσο αυξάνεται η ταχύτητα, τόσο λιγότερο χρόνο έχει το ελαστικό για να απομακρύνει το νερό. Η AAA επισημαίνει ότι ακόμη και ένα καινούργιο ελαστικό μπορεί να αρχίσει να χάνει μέρος της επαφής του με τον δρόμο σε σχετικά μέτριες ταχύτητες όταν υπάρχει αρκετό νερό.
Γιατί τα φθαρμένα ελαστικά αυξάνουν τον κίνδυνο;
Όσο μειώνεται το βάθος του πέλματος, τόσο μικρότερη γίνεται η ικανότητα των αυλακώσεων να απομακρύνουν μεγάλες ποσότητες νερού.
Αυτό σημαίνει ότι ένα ελαστικό μπορεί να εξακολουθεί να βρίσκεται εντός του νόμιμου ορίου φθοράς αλλά να παρουσιάζει χειρότερη συμπεριφορά σε έντονη βροχή σε σχέση με ένα ελαστικό που διαθέτει περισσότερο πέλμα.
Για ασφαλέστερη οδήγηση σε βρεγμένο δρόμο:
- ελέγχετε τακτικά το βάθος του πέλματος,
- αναζητήστε ανομοιόμορφη φθορά,
- διατηρείτε την πίεση που προβλέπει ο κατασκευαστής,
- αντικαταστήστε ελαστικά που παρουσιάζουν ρωγμές, εξογκώματα ή σημαντική φθορά.
Η πίεση των ελαστικών έχει σημασία;
Ναι. Τα ελαστικά έχουν σχεδιαστεί να λειτουργούν μέσα σε συγκεκριμένο εύρος πίεσης και η λανθασμένη πίεση μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο το πέλμα έρχεται σε επαφή με το οδόστρωμα και απομακρύνει το νερό.
Η σωστή τιμή δεν είναι αυτή που αναγράφεται ως μέγιστη πίεση στο πλαϊνό του ελαστικού. Χρησιμοποιήστε την πίεση που ορίζει ο κατασκευαστής του αυτοκινήτου, συνήθως στο αυτοκόλλητο της πόρτας του οδηγού ή στο εγχειρίδιο.
Τα καινούργια ελαστικά αποκλείουν την υδρολίσθηση;
Όχι. Ένα ελαστικό με αρκετό πέλμα έχει καλύτερη δυνατότητα απομάκρυνσης νερού από ένα πολύ φθαρμένο ελαστικό, αλλά κανένα συμβατικό ελαστικό δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι δεν θα υδρολισθήσει.
Αν μπείτε με αρκετή ταχύτητα σε βαθύ νερό, ακόμη και ένα καινούργιο σετ ελαστικών μπορεί να χάσει πρόσφυση.
Γι’ αυτό η κατάσταση των ελαστικών και η ταχύτητα πρέπει να αντιμετωπίζονται μαζί και όχι ως δύο ξεχωριστά θέματα.
Ποια ελαστικά είναι καλύτερα στη βροχή;
Δεν χρειάζεται να αναζητήσετε κάποια ειδική κατηγορία «ελαστικών βροχής» για καθημερινή χρήση.
Επιλέξτε ελαστικά κατάλληλα για το αυτοκίνητο, την εποχή και το κλίμα στο οποίο οδηγείτε. Η απόδοση στο βρεγμένο αποτελεί σημαντικό κριτήριο κατά την αγορά και στην Ευρωπαϊκή Ένωση περιλαμβάνεται και στην ετικέτα ελαστικού.
Το σημαντικότερο όμως είναι ακόμη και ένα καλό ελαστικό να έχει επαρκές πέλμα, σωστή πίεση και να χρησιμοποιείται σε ταχύτητα κατάλληλη για τις συνθήκες.
Πώς μειώνετε τον κίνδυνο όταν βρέχει;
Το σημαντικότερο είναι να προσαρμόσετε την οδήγηση στις συνθήκες και όχι απλώς στο όριο ταχύτητας του δρόμου.
- Μειώστε την ταχύτητα. Όσο περισσότερο νερό υπάρχει στον δρόμο, τόσο περισσότερο πρέπει να επιβραδύνετε.
- Αυξήστε την απόσταση ασφαλείας. Αφήστε αρκετά περισσότερο χρόνο και χώρο από το προπορευόμενο όχημα.
- Αποφύγετε απότομο φρενάρισμα.
- Αποφύγετε απότομες αλλαγές κατεύθυνσης.
- Προσέξτε τις λιμνούλες και τα σημεία όπου συγκεντρώνεται νερό.
- Μην χρησιμοποιείτε cruise control σε έντονα βρεγμένο δρόμο.
Σε βροχή η οδήγηση πρέπει να γίνεται πιο ομαλή. Απότομο γκάζι, απότομο φρενάρισμα και γρήγορες κινήσεις του τιμονιού ζητούν από τα ελαστικά περισσότερη πρόσφυση ακριβώς τη στιγμή που αυτή είναι περιορισμένη.
Γιατί πρέπει να αφήνετε μεγαλύτερη απόσταση;
Το βρεγμένο οδόστρωμα μειώνει την πρόσφυση και αυξάνει τον χώρο που χρειάζεται το αυτοκίνητο για να επιβραδύνει.
Αν σε στεγνό δρόμο κρατάτε μια φυσιολογική χρονική απόσταση, στη βροχή πρέπει να την αυξάνετε σημαντικά. Σε οδηγίες της AAA χρησιμοποιείται ενδεικτικά απόσταση περίπου 5 έως 6 δευτερολέπτων όταν οι συνθήκες είναι βρεγμένες.
Δεν χρειάζεται να μετράτε μέτρα. Διαλέξτε ένα σταθερό σημείο του δρόμου από το οποίο περνά το προπορευόμενο αυτοκίνητο και μετρήστε πόσα δευτερόλεπτα χρειάζεστε για να φτάσετε στο ίδιο σημείο.
Πώς καταλαβαίνετε ότι το αυτοκίνητο υδρολισθαίνει;
Η αίσθηση μπορεί να είναι διαφορετική ανάλογα με το ποιοι τροχοί χάνουν πρόσφυση.
Μπορεί να παρατηρήσετε:
- το τιμόνι να γίνεται ξαφνικά πολύ ελαφρύ,
- το αυτοκίνητο να μην ανταποκρίνεται φυσιολογικά στο τιμόνι,
- τις στροφές του κινητήρα να αλλάζουν χωρίς αντίστοιχη επιτάχυνση,
- το όχημα να μετακινείται προς μία πλευρά,
- μια αίσθηση ότι «επιπλέει» πάνω στον δρόμο.
Η πρώτη αντίδραση πολλών οδηγών είναι να πατήσουν δυνατά το φρένο ή να στρίψουν απότομα. Αυτές είναι ακριβώς οι κινήσεις που πρέπει να αποφεύγονται.
Τι πρέπει να κάνετε αν αρχίσει η υδρολίσθηση;
Αν αισθανθείτε ότι τα ελαστικά έχουν χάσει την επαφή με το οδόστρωμα:
- Αφήστε ομαλά το γκάζι. Μην σηκώσετε το πόδι με απότομη κίνηση αν αυτό αποσταθεροποιεί το αυτοκίνητο.
- Μην πατήσετε απότομα το φρένο.
- Κρατήστε το τιμόνι σταθερό και αποφύγετε απότομες διορθώσεις.
- Κοιτάξτε προς την κατεύθυνση που θέλετε να κινηθείτε και κάντε μόνο ήπιες διορθώσεις αν χρειάζονται.
- Περιμένετε να επανέλθει η πρόσφυση πριν επιχειρήσετε κανονικό φρενάρισμα ή μεγαλύτερη αλλαγή κατεύθυνσης.
Ο στόχος είναι να μειωθεί σταδιακά η ταχύτητα ώστε τα ελαστικά να μπορέσουν ξανά να απομακρύνουν το νερό και να επανέλθουν σε σταθερή επαφή με τον δρόμο.
Τι γίνεται αν το αυτοκίνητο έχει ABS και ESP;
Τα σύγχρονα συστήματα ABS και ηλεκτρονικού ελέγχου ευστάθειας μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά όταν υπάρχει διαθέσιμη πρόσφυση. Δεν μπορούν όμως να δημιουργήσουν πρόσφυση εκεί όπου το ελαστικό έχει ουσιαστικά αποκοπεί από τον δρόμο λόγω νερού.
Γι’ αυτό ακόμη και ένα σύγχρονο αυτοκίνητο με πολλά ηλεκτρονικά βοηθήματα μπορεί να υδρολισθήσει.
Η ύπαρξη ABS ή ESP δεν αλλάζει τη βασική πρόληψη: χαμηλότερη ταχύτητα, καλά ελαστικά και ομαλές κινήσεις.
Γιατί το cruise control καλό είναι να μένει κλειστό;
Σε έντονα βρεγμένο δρόμο είναι προτιμότερο ο οδηγός να έχει άμεσο έλεγχο του γκαζιού.
Αν το αυτοκίνητο αρχίσει να χάνει πρόσφυση, θέλετε να μπορείτε αμέσως και ομαλά να μειώσετε το γκάζι χωρίς να χρειάζεται πρώτα να ακυρώσετε μια αυτόματη ρύθμιση ταχύτητας.
Γι’ αυτό οργανισμοί οδικής ασφάλειας όπως η AAA συστήνουν να αποφεύγεται η χρήση cruise control σε βρεγμένο οδόστρωμα.
Πού χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή;
Το νερό δεν συγκεντρώνεται ομοιόμορφα σε όλο τον δρόμο.
Προσέξτε ιδιαίτερα:
- λακκούβες γεμάτες νερό,
- χαμηλά σημεία του οδοστρώματος,
- αυλακώσεις που έχουν δημιουργηθεί από βαριά κυκλοφορία,
- εξωτερικές λωρίδες όπου μπορεί να συγκεντρώνεται περισσότερο νερό,
- σημεία με κακή αποστράγγιση.
Αν βλέπετε μπροστά σας μεγάλη συγκέντρωση νερού, μειώστε την ταχύτητα πριν φτάσετε σε αυτήν και όχι με απότομο φρενάρισμα τη στιγμή που περνάτε μέσα από το νερό.
Άλλο μια λιμνούλα και άλλο ένας πλημμυρισμένος δρόμος
Η υδρολίσθηση δεν είναι ο μοναδικός κίνδυνος όταν υπάρχει πολύ νερό στον δρόμο.
Αν δεν μπορείτε να εκτιμήσετε το βάθος του νερού ή αν το νερό κινείται, μην επιχειρήσετε να περάσετε. Ένας πλημμυρισμένος δρόμος μπορεί να κρύβει λακκούβες, κατεστραμμένο οδόστρωμα ή άλλα εμπόδια, ενώ αρκετά βαθύ νερό μπορεί να προκαλέσει βλάβη ή ακόμη και να μετακινήσει το αυτοκίνητο.
Σε τέτοια περίπτωση, η ασφαλής επιλογή είναι να γυρίσετε πίσω και να αναζητήσετε διαφορετική διαδρομή.
Οι τέσσερις κινήσεις που αξίζει να θυμάστε
Η υδρολίσθηση δεν εξαλείφεται πλήρως με κανένα ελαστικό ή ηλεκτρονικό σύστημα. Μπορείτε όμως να μειώσετε σημαντικά την πιθανότητα να συμβεί.
- Μειώστε την ταχύτητα πριν συναντήσετε βαθύτερο νερό.
- Κρατήστε τα ελαστικά σε καλή κατάσταση και στη σωστή πίεση.
- Αφήστε μεγαλύτερη απόσταση και αποφύγετε απότομες κινήσεις.
- Αν αρχίσει υδρολίσθηση, αφήστε ομαλά το γκάζι και περιμένετε να επανέλθει η πρόσφυση πριν φρενάρετε ή στρίψετε έντονα.
Το πιο σημαντικό είναι να προσαρμόζετε την ταχύτητα στην πραγματική κατάσταση του δρόμου. Το όριο ταχύτητας δείχνει το μέγιστο επιτρεπόμενο σε κατάλληλες συνθήκες, όχι την ασφαλή ταχύτητα όταν το οδόστρωμα είναι καλυμμένο με νερό.
