Στην αρχή μιας σχέσης όλα μπορεί να μοιάζουν ιδανικά. Υπάρχει έλξη, ενθουσιασμός, κοινά ενδιαφέροντα και εκείνο το όμορφο συναίσθημα ότι επιτέλους γνωρίσαμε έναν άνθρωπο που μας ταιριάζει. Κάποιες φορές, όμως, όσο περνά ο καιρός, αρχίζουμε να παρατηρούμε συμπεριφορές που μας προβληματίζουν.
Η χημεία και ο έρωτας είναι σημαντικά στοιχεία μιας σχέσης, αλλά δεν αρκούν από μόνα τους για να την κάνουν υγιή και ευτυχισμένη. Ο σεβασμός, η εμπιστοσύνη, η ειλικρίνεια και η δυνατότητα να παίρνουμε αποφάσεις μαζί έχουν εξίσου μεγάλη σημασία. Υπάρχουν πέντε χαρακτηριστικοί τύποι συμπεριφοράς που αξίζει να προσέχουμε όταν επιλέγουμε σύντροφο.
1. Ο άνθρωπος που δεν ξεκαθαρίζει ποτέ τι θέλει από τη σχέση
Σχεδόν όλοι έχουμε γνωρίσει κάποιον που μοιάζει να έχει όλο το πακέτο. Είναι ελκυστικός, έξυπνος, κοινωνικός, επιτυχημένος και ξέρει ακριβώς τι να πει για να μας κερδίσει.
Στην αρχή η γνωριμία είναι συναρπαστική. Τα μηνύματα είναι συχνά, τα ραντεβού ευχάριστα και όλα δείχνουν ότι μπορεί να δημιουργηθεί κάτι όμορφο.
Όταν, όμως, η συζήτηση φτάνει στο μέλλον της σχέσης, οι απαντήσεις γίνονται αόριστες. Μπορεί να ακούμε συνεχώς φράσεις όπως «θα δούμε πώς θα πάει», «δεν μου αρέσουν οι ταμπέλες» ή «δεν είμαι έτοιμος για κάτι σοβαρό».
Φυσικά, δεν υπάρχει τίποτα κακό στο να μη θέλει κάποιος μια μακροχρόνια σχέση. Ούτε το γεγονός ότι ένας άνθρωπος έχει μείνει ελεύθερος για πολλά χρόνια σημαίνει ότι δεν μπορεί να αγαπήσει ή να δεσμευτεί.
Το πρόβλημα ξεκινά όταν δύο άνθρωποι επιθυμούν διαφορετικά πράγματα και ο ένας αποφεύγει συστηματικά να το ξεκαθαρίσει.
Για παράδειγμα, μπορεί εσείς να θέλετε μια σταθερή σχέση, ενώ ο άλλος να επιθυμεί κάτι περιστασιακό. Εάν το γνωρίζετε και οι δύο, μπορείτε να αποφασίσετε τι σας ταιριάζει. Εάν όμως οι προθέσεις παραμένουν θολές, είναι εύκολο να δημιουργηθούν προσδοκίες και απογοητεύσεις.
Ένα σημάδι που αξίζει να προσέξετε είναι η διαφορά ανάμεσα στα λόγια και στις πράξεις. Κάποιος μπορεί να εκφράζει έντονο ενδιαφέρον, αλλά να αποφεύγει κάθε ουσιαστική συζήτηση για τη σχέση ή να εξαφανίζεται όταν προκύπτει μια δυσκολία.
Αυτό που έχει σημασία δεν είναι πόσα χρόνια ήταν κάποιος μόνος, αλλά αν μπορεί να επικοινωνήσει με ειλικρίνεια όσα θέλει και να σεβαστεί τις δικές σας ανάγκες.
2. Ο σύντροφος που εκμεταλλεύεται οικονομικά τον άλλον

Τα χρήματα είναι ένα θέμα που μπορεί να προκαλέσει διαφωνίες ακόμη και σε ζευγάρια με πολύ καλή σχέση. Οι άνθρωποι έχουν διαφορετικές οικονομικές δυνατότητες, συνήθειες και προτεραιότητες.
Κάποιος μπορεί να είναι ιδιαίτερα προσεκτικός με τα έξοδά του, να προτιμά οικονομικές εξόδους ή να προσπαθεί να αποταμιεύσει. Αυτό δεν τον κάνει απαραίτητα τσιγκούνη ή ακατάλληλο σύντροφο.
Η δυσκολία εμφανίζεται όταν η οικονομική επιβάρυνση πέφτει συνεχώς στον έναν, χωρίς να υπάρχει δίκαιη συμφωνία ή διάθεση συνεργασίας.
Φανταστείτε, για παράδειγμα, έναν σύντροφο που επιμένει να επιλέγει ακριβά εστιατόρια, αλλά κάθε φορά που έρχεται ο λογαριασμός ανακαλύπτει ότι έχει ξεχάσει το πορτοφόλι του.
Ή κάποιον που δανείζεται συστηματικά χρήματα, υπόσχεται ότι θα τα επιστρέψει και στη συνέχεια αποφεύγει κάθε συζήτηση.
Οι οικονομικές δυσκολίες, βέβαια, δεν είναι ντροπή. Ένας άνθρωπος μπορεί να περνά περίοδο ανεργίας, να έχει χαμηλό εισόδημα ή να χρειάζεται προσωρινά στήριξη. Σε μια υγιή σχέση, τέτοιες καταστάσεις μπορούν να αντιμετωπιστούν με κατανόηση και ειλικρινή συνεννόηση.
Αυτό που χρειάζεται προσοχή είναι η επαναλαμβανόμενη εκμετάλλευση και η απουσία αμοιβαιότητας.
Υπάρχουν και σοβαρότερες μορφές οικονομικού ελέγχου. Για παράδειγμα, όταν ένας σύντροφος περιορίζει την πρόσβαση του άλλου στα χρήματά του, εμποδίζει την εργασία του ή απαιτεί να ελέγχει κάθε προσωπική δαπάνη.
Τέτοιες συμπεριφορές δεν αποτελούν απλώς διαφωνίες για τα οικονομικά. Μπορεί να συνιστούν οικονομική κακοποίηση και χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή.
3. Ο σύντροφος που αφήνει τους γονείς του να αποφασίζουν για όλα
Η αγάπη προς τους γονείς και η στενή οικογενειακή σχέση είναι όμορφα και απολύτως φυσιολογικά στοιχεία της ζωής ενός ανθρώπου.
Δεν υπάρχει κανένας λόγος να θεωρούμε προβληματικό έναν σύντροφο επειδή επισκέπτεται συχνά την οικογένειά του, συμβουλεύεται τη μητέρα του ή διατηρεί ιδιαίτερα στενή σχέση με τον πατέρα του.
Το ζήτημα είναι διαφορετικό όταν οι γονείς παρεμβαίνουν διαρκώς στις αποφάσεις του ζευγαριού και ο σύντροφος δεν μπορεί ή δεν θέλει να θέσει όρια.
Για παράδειγμα, μπορεί να έχετε συμφωνήσει να περάσετε μαζί ένα Σαββατοκύριακο, αλλά το πρόγραμμα αλλάζει ξαφνικά επειδή κάποιος γονιός έχει άλλες απαιτήσεις.
Ή μπορεί μια προσωπική διαφωνία του ζευγαριού να μεταφέρεται κάθε φορά στην οικογένεια, με αποτέλεσμα να εμπλέκονται τρίτοι άνθρωποι σε ζητήματα που θα έπρεπε πρώτα να συζητηθούν μεταξύ των δύο συντρόφων.
Ακόμη πιο δύσκολη γίνεται η κατάσταση όταν ο ένας σύντροφος επιτρέπει στους γονείς του να ασκούν συνεχή κριτική στον άλλον, χωρίς να προσπαθεί να προστατεύσει τα όρια της σχέσης.
Οι οικογενειακές σχέσεις δεν χρειάζεται να διακοπούν για να λειτουργήσει σωστά ένα ζευγάρι. Αντίθετα, μια υποστηρικτική οικογένεια μπορεί να αποτελεί σημαντικό πλεονέκτημα.
Το ουσιαστικό είναι να υπάρχει ισορροπία. Οι γονείς μπορούν να έχουν άποψη και να προσφέρουν βοήθεια, αλλά οι αποφάσεις που αφορούν τη σχέση πρέπει να λαμβάνονται από τους ίδιους τους συντρόφους.
Η ικανότητα να θέτει κάποιος όρια με σεβασμό δείχνει ότι μπορεί να διατηρεί υγιείς σχέσεις τόσο με την οικογένειά του όσο και με τον άνθρωπο που έχει επιλέξει να βρίσκεται δίπλα του.
4. Ο άνθρωπος που θέλει να βρίσκεται πάντα στο επίκεντρο

Η αυτοπεποίθηση είναι ένα χαρακτηριστικό που συχνά μας ελκύει. Είναι όμορφο να βλέπουμε έναν άνθρωπο να αναγνωρίζει τις ικανότητές του, να χαίρεται με τις επιτυχίες του και να έχει στόχους στη ζωή του.
Υπάρχει, όμως, διαφορά ανάμεσα στην υγιή αυτοεκτίμηση και στην ανάγκη να περιστρέφονται τα πάντα γύρω από ένα πρόσωπο.
Ένας σύντροφος μπορεί να μιλά συνεχώς για τα δικά του κατορθώματα, να διακόπτει όταν προσπαθείτε να εκφραστείτε ή να δείχνει ελάχιστο ενδιαφέρον για τα προβλήματά σας.
Στην αρχή, η συμπεριφορά αυτή μπορεί να μοιάζει απλώς με έντονη προσωπικότητα. Με τον χρόνο, όμως, ενδέχεται να δημιουργήσει την αίσθηση ότι οι δικές σας ανάγκες και εμπειρίες δεν έχουν την ίδια σημασία.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι όταν μοιράζεστε μια προσωπική επιτυχία και ο σύντροφός σας προσπαθεί αμέσως να την υποβαθμίσει ή να στρέψει τη συζήτηση στον εαυτό του.
Ή όταν, σε μια διαφωνία, αρνείται να αναγνωρίσει οποιοδήποτε λάθος και επιμένει ότι έχει πάντα δίκιο.
Αυτό δεν σημαίνει ότι μπορούμε να χαρακτηρίσουμε κάποιον με μια ψυχολογική διάγνωση επειδή εμφανίζει εγωκεντρική συμπεριφορά. Ούτε κάθε άνθρωπος που καμαρώνει για τις επιτυχίες του αντιμετωπίζει πρόβλημα στις σχέσεις του.
Η ουσία βρίσκεται στη σταθερή απουσία αμοιβαιότητας και στον τρόπο που μας αντιμετωπίζει ο άλλος.
Σε μια υγιή σχέση υπάρχει χώρος και για τους δύο. Οι επιτυχίες του ενός δεν χρειάζεται να μειώνουν την αξία του άλλου, ενώ οι διαφωνίες δεν πρέπει να μετατρέπονται σε αγώνα για το ποιος θα επικρατήσει.
Όταν ένας σύντροφος υποτιμά συστηματικά όσα λέτε ή σας κάνει να αισθάνεστε ότι δεν αξίζετε, πρόκειται για συμπεριφορά που δεν πρέπει να αγνοείτε.
5. Ο χειριστικός σύντροφος που προσπαθεί να ελέγχει τη ζωή σας
Από τις πέντε συμπεριφορές, ο συστηματικός έλεγχος είναι ίσως εκείνος που χρειάζεται τη μεγαλύτερη προσοχή, επειδή μπορεί να ξεπεράσει τα όρια μιας δύσκολης σχέσης και να εξελιχθεί σε ψυχολογική κακοποίηση.
Στην αρχή, η συμπεριφορά ενός ελεγκτικού συντρόφου μπορεί να παρουσιάζεται ως έντονο ενδιαφέρον.
Μπορεί να ρωτά συνεχώς πού βρίσκεστε, με ποιον μιλάτε και γιατί αργήσατε να απαντήσετε στο τηλέφωνο. Ίσως να λέει ότι ζηλεύει επειδή σας αγαπά πολύ ή επειδή φοβάται μήπως σας χάσει.
Η φροντίδα, όμως, δεν είναι το ίδιο με τον έλεγχο.
Όταν ένας άνθρωπος απαιτεί πρόσβαση στο κινητό σας, ελέγχει τα μηνύματά σας χωρίς άδεια ή προσπαθεί να αποφασίζει με ποιους θα κάνετε παρέα, παραβιάζει τα προσωπικά σας όρια.
Σε άλλες περιπτώσεις μπορεί να χρησιμοποιεί ενοχές για να πετύχει αυτό που θέλει. Για παράδειγμα, να σας λέει ότι αν τον αγαπούσατε πραγματικά, θα σταματούσατε να βλέπετε έναν φίλο σας ή θα εγκαταλείπατε μια δραστηριότητα που σας ευχαριστεί.
Ο χειρισμός μπορεί επίσης να εμφανιστεί όταν κάποιος προσπαθεί να σας κάνει να αμφισβητείτε συνεχώς την κρίση σας, αρνείται πράγματα που έχει πει ή σας φορτώνει την ευθύνη για κάθε σύγκρουση.
Σύμφωνα με τον οργανισμό Love Is Respect, η επίμονη ζήλια, η παρακολούθηση, η απομόνωση από φίλους και οικογένεια και η παραβίαση της ιδιωτικότητας συγκαταλέγονται στα προειδοποιητικά σημάδια κακοποιητικών σχέσεων.
Δεν σημαίνει ότι κάθε διαφωνία ή μια περιστασιακή ανασφάλεια αποτελεί κακοποίηση. Σημασία έχουν η σοβαρότητα, η επανάληψη και το κατά πόσο η συμπεριφορά χρησιμοποιείται για να περιορίσει την ελευθερία του άλλου.
Η αγάπη δεν απαιτεί να εγκαταλείψετε τους φίλους σας, τα ενδιαφέροντά σας ή το δικαίωμα να παίρνετε αποφάσεις για τη ζωή σας.
Πώς καταλαβαίνουμε ότι μια σχέση δεν μας κάνει καλό;
Καμία σχέση δεν είναι τέλεια. Όλοι οι άνθρωποι έχουν αδυναμίες, κάνουν λάθη και περνούν περιόδους στις οποίες δεν επικοινωνούν με τον καλύτερο τρόπο.
Αυτό που αξίζει να εξετάζουμε είναι αν οι δυσκολίες αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά ή ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο που επηρεάζει την καθημερινότητα και την αυτοεκτίμησή μας.
Μερικές ερωτήσεις μπορούν να μας βοηθήσουν να σκεφτούμε πιο καθαρά:
- Μπορώ να εκφράσω τη γνώμη μου χωρίς να φοβάμαι την αντίδραση του συντρόφου μου;
- Σέβεται τις αποφάσεις και τα προσωπικά μου όρια;
- Δείχνει ενδιαφέρον για τις ανάγκες και τα συναισθήματά μου;
- Μπορούμε να διαφωνούμε χωρίς προσβολές, απειλές ή ταπεινώσεις;
- Υπάρχει διάθεση να αναγνωρίζουμε τα λάθη μας και να προσπαθούμε να τα διορθώσουμε;
- Αισθάνομαι ασφαλής και ελεύθερος να είμαι ο εαυτός μου μέσα στη σχέση;
Οι απαντήσεις δεν αποτελούν κάποιο επιστημονικό τεστ που καθορίζει αν πρέπει να χωρίσετε. Μπορούν όμως να σας βοηθήσουν να εντοπίσετε συμπεριφορές που χρειάζονται συζήτηση, αλλαγή ή υποστήριξη.
Όταν υπάρχει αμοιβαίος σεβασμός και οι δύο άνθρωποι θέλουν να βελτιώσουν την επικοινωνία τους, αρκετές δυσκολίες μπορούν να αντιμετωπιστούν.
Όταν όμως κυριαρχούν ο φόβος, οι απειλές, ο εξαναγκασμός ή ο συστηματικός έλεγχος, η προτεραιότητα πρέπει να είναι η προσωπική ασφάλεια. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η βοήθεια από έμπιστα πρόσωπα και κατάλληλες υπηρεσίες υποστήριξης είναι σημαντική. Δεν χρειάζεται να αντιμετωπίσετε την κατάσταση μόνοι σας.
Η χημεία είναι σημαντική, αλλά ο σεβασμός κρατά μια σχέση
Ο αρχικός ενθουσιασμός μπορεί να μας κάνει να βλέπουμε έναν άνθρωπο μέσα από ένα ιδιαίτερα θετικό πρίσμα. Όταν είμαστε ερωτευμένοι, είναι φυσικό να εστιάζουμε στα κοινά μας στοιχεία και σε όσα μας αρέσουν στον άλλον.
Με τον χρόνο, όμως, γνωρίζουμε καλύτερα τον χαρακτήρα, τις συνήθειες και τον τρόπο με τον οποίο ο σύντροφός μας αντιμετωπίζει τις δυσκολίες.
Εκεί φαίνεται αν υπάρχει πραγματική συμβατότητα. Όχι επειδή συμφωνούμε πάντα σε όλα, αλλά επειδή μπορούμε να αντιμετωπίζουμε τις διαφορές μας χωρίς να πληγώνουμε ή να ελέγχουμε ο ένας τον άλλον.
Η σχέση με έναν άνθρωπο δεν χρειάζεται να είναι τέλεια για να είναι όμορφη. Χρειάζεται όμως να προσφέρει χώρο για εμπιστοσύνη, ειλικρίνεια, αμοιβαιότητα και προσωπική ελευθερία.
Γιατί τελικά, το πιο σημαντικό δεν είναι μόνο πόσο έντονα χτυπά η καρδιά μας όταν γνωρίζουμε κάποιον, αλλά και πόσο ήρεμοι, ασφαλείς και ο εαυτός μας μπορούμε να αισθανόμαστε όταν είμαστε μαζί του.
Πηγές:












