Μετά από αρκετή ώρα στη θάλασσα, πολλοί παρατηρούν ότι το δέρμα τους γίνεται πιο τραχύ, «τραβά» ή φαίνεται ξηρό. Είναι εύκολο να κατηγορήσουμε αποκλειστικά το αλάτι, όμως η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη.
Το θαλασσινό νερό μπορεί πράγματι να συμβάλει σε ξηρότητα και ερεθισμό όταν παραμένει στο δέρμα και συνδυάζεται με ήλιο, αέρα και επαναλαμβανόμενα μπάνια. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε μορφή αλατιού αφυδατώνει το δέρμα ούτε ότι μια αλμυρή διατροφή προκαλεί άμεσα αφυδατωμένη επιδερμίδα.
Γιατί το δέρμα μπορεί να «τραβά» μετά τη θάλασσα;
Το εξωτερικό στρώμα της επιδερμίδας λειτουργεί σαν προστατευτικός φραγμός που περιορίζει την απώλεια νερού. Όταν αυτός ο φραγμός διαταράσσεται, το δέρμα μπορεί να γίνει ξηρό, τραχύ, ευαίσθητο ή να προκαλεί κνησμό.
Μετά από ένα μπάνιο στη θάλασσα, το νερό εξατμίζεται και στην επιφάνεια παραμένουν άλατα. Παράλληλα, η έκθεση στον ήλιο και στον αέρα, τα συχνά μπάνια και μερικές φορές το έντονο τρίψιμο με πετσέτα μπορούν να αυξήσουν την αίσθηση ξηρότητας.
Γι’ αυτό η αίσθηση τραβήγματος στην παραλία δεν οφείλεται απαραίτητα μόνο στο αλάτι αλλά στον συνδυασμό πολλών παραγόντων που επιβαρύνουν τον δερματικό φραγμό.
Τι σημαίνει «αφυδατωμένη» επιδερμίδα;
Στην καθημερινή περιποίηση, ο όρος «αφυδατωμένη επιδερμίδα» χρησιμοποιείται για να περιγράψει δέρμα που δεν συγκρατεί επαρκώς νερό και παρουσιάζει αίσθηση τραβήγματος, θαμπή όψη ή πιο έντονη τραχύτητα.
Η ξηροδερμία, από την άλλη πλευρά, σχετίζεται με ανεπαρκή λιπίδια και διαταραχή του προστατευτικού φραγμού. Στην πράξη, τα δύο μπορεί να συνυπάρχουν και να προκαλούν παρόμοια συμπτώματα.
Ποια σημάδια μπορεί να εμφανιστούν;
- Αίσθηση τραβήγματος ή δυσφορίας
- Τραχιά ή ξεφλουδισμένη επιφάνεια
- Θαμπή όψη
- Κνησμός
- Ερυθρότητα ή ευαισθησία
- Πιο εμφανείς λεπτές γραμμές λόγω ξηρότητας
Τα ίδια συμπτώματα μπορούν να εμφανιστούν και από έκζεμα, ερεθιστική δερματίτιδα ή άλλες δερματολογικές καταστάσεις. Αν είναι έντονα ή επιμένουν, δεν πρέπει να αποδίδονται αυτόματα στην «αφυδάτωση».
Είναι το αλάτι από μόνο του κακό για το δέρμα;
Όχι. Το θέμα δεν είναι τόσο απλό όσο «αλάτι ίσον αφυδάτωση».
Υπάρχουν διαφορετικά είδη αλάτων και διαφορετικές συγκεντρώσεις. Μάλιστα, σε μικρή κλινική μελέτη σε άτομα με ατοπικά ξηρό δέρμα, διάλυμα πλούσιο σε άλατα μαγνησίου από τη Νεκρά Θάλασσα βελτίωσε την ενυδάτωση και ορισμένους δείκτες του δερματικού φραγμού.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το θαλασσινό νερό αποτελεί θεραπεία για την ξηροδερμία. Δείχνει όμως ότι δεν είναι επιστημονικά σωστό να αντιμετωπίζουμε όλα τα άλατα ως ουσίες που απλώς «ρουφούν» το νερό από την επιδερμίδα.
Τι συμβαίνει όταν το θαλασσινό νερό παραμένει στο δέρμα;
Σε αρκετούς ανθρώπους, ιδιαίτερα σε όσους έχουν ήδη ξηρό, ευαίσθητο ή ατοπικό δέρμα, η παρατεταμένη έκθεση σε θαλασσινό νερό μπορεί να προκαλέσει τσούξιμο, τραχύτητα ή αίσθηση ξηρότητας.
Το πρόβλημα μπορεί να γίνει εντονότερο όταν το δέρμα έχει μικρές εκδορές, έχει καεί από τον ήλιο ή έχει ήδη διαταραγμένο προστατευτικό φραγμό.
Ένα σύντομο ξέπλυμα με γλυκό νερό μετά τη θάλασσα είναι επομένως μια απλή και πρακτική επιλογή, ειδικά αν αισθάνεστε ότι το δέρμα σας «τραβά».
Η κατανάλωση πολύ αλατιού αφυδατώνει την επιδερμίδα;
Δεν υπάρχουν ισχυρά στοιχεία που να δικαιολογούν τον απλό ισχυρισμό ότι η κατανάλωση πολλών αλμυρών τροφών «τραβά το νερό από το δέρμα» και προκαλεί αφυδάτωση της επιδερμίδας.
Το νάτριο είναι απαραίτητος ηλεκτρολύτης και συμμετέχει στη ρύθμιση των υγρών του οργανισμού, στη λειτουργία των νεύρων και των μυών. Η υπερβολική πρόσληψή του όμως συνδέεται με αυξημένη αρτηριακή πίεση και μεγαλύτερο καρδιαγγειακό κίνδυνο.
Ένα πολύ αλμυρό γεύμα μπορεί επίσης να προκαλέσει προσωρινά μεγαλύτερη δίψα και κατακράτηση υγρών. Αυτό είναι διαφορετικό από το να προκαλεί αποδεδειγμένα «αφυδατωμένο δέρμα».
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συστήνει στους ενήλικες πρόσληψη μικρότερη από 2 γραμμάρια νατρίου ημερησίως, που αντιστοιχεί περίπου σε 5 γραμμάρια αλατιού, κυρίως για την προστασία της καρδιαγγειακής υγείας.
Και τι γίνεται με το αλάτι στα καλλυντικά;
Το χλωριούχο νάτριο μπορεί να χρησιμοποιείται σε καλλυντικές συνθέσεις για διάφορους τεχνικούς λόγους, για παράδειγμα για να ρυθμίζεται η υφή ενός προϊόντος. Η παρουσία του στη λίστα συστατικών δεν σημαίνει αυτομάτως ότι το προϊόν θα ξηράνει την επιδερμίδα.
Αυτό που έχει σημασία είναι ολόκληρη η φόρμουλα, η συγκέντρωση, ο τύπος δέρματος και ο τρόπος χρήσης.
Διαφορετική περίπτωση είναι τα scrub με μεγάλους κρυστάλλους αλατιού. Η έντονη μηχανική απολέπιση μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό, ειδικά στο πρόσωπο ή σε ήδη ξηρό και ευαίσθητο δέρμα.
Τι βοηθά πραγματικά μετά τη θάλασσα;
Ξεπλύνετε με γλυκό νερό
Ένα σύντομο ντους απομακρύνει το αλάτι, την άμμο, τον ιδρώτα και άλλα κατάλοιπα από την επιφάνεια του δέρματος.
Αποφύγετε όμως το πολύ καυτό νερό, καθώς μπορεί να αφαιρέσει περισσότερα από τα φυσικά λιπίδια της επιδερμίδας και να επιδεινώσει την ξηρότητα.
Μην τρίβετε έντονα με την πετσέτα
Σκουπίστε το δέρμα απαλά αντί να το τρίβετε. Η έντονη τριβή μπορεί να ερεθίσει περισσότερο έναν ήδη καταπονημένο δερματικό φραγμό.
Βάλτε ενυδατική όσο το δέρμα είναι ακόμη ελαφρώς νωπό
Η American Academy of Dermatology συνιστά την εφαρμογή ενυδατικής μετά το μπάνιο, όταν το δέρμα διατηρεί ακόμη λίγη υγρασία. Έτσι μειώνεται η απώλεια νερού από την επιφάνεια της επιδερμίδας.
Για ξηρό δέρμα, μια κρέμα ή αλοιφή είναι συνήθως πιο αποτελεσματική από μια πολύ λεπτόρρευστη λοσιόν.
Ποια συστατικά αξίζει να αναζητήσετε;
- Γλυκερίνη: βοηθά στην προσέλκυση και συγκράτηση νερού στην επιδερμίδα.
- Υαλουρονικό οξύ: λειτουργεί ως υγραντικό και βοηθά το δέρμα να διατηρεί νερό.
- Κεραμίδια: είναι λιπίδια που υποστηρίζουν τον προστατευτικό φραγμό του δέρματος.
- Petrolatum: περιορίζει αποτελεσματικά την απώλεια νερού, ιδιαίτερα σε πολύ ξηρές περιοχές.
- Dimethicone: δημιουργεί ένα προστατευτικό στρώμα και βοηθά στη μείωση της απώλειας υγρασίας.
Σε ευαίσθητο ή ερεθισμένο δέρμα είναι συνήθως προτιμότερα προϊόντα χωρίς άρωμα, επειδή τα αρώματα μπορούν να προκαλέσουν επιπλέον ερεθισμό σε ορισμένους ανθρώπους.
Χρειάζονται «φυσικές» μάσκες για την αφυδάτωση;
Δεν είναι απαραίτητες. Για ξηρό ή ερεθισμένο δέρμα, ένα κατάλληλα σχεδιασμένο ενυδατικό προϊόν είναι συνήθως πιο προβλέψιμη επιλογή από σπιτικές μάσκες με τρόφιμα.
Το ότι ένα συστατικό είναι φυσικό δεν σημαίνει ότι είναι πάντα ήπιο. Φυτικά εκχυλίσματα, αρώματα, αιθέρια έλαια και τρόφιμα μπορούν επίσης να προκαλέσουν ερεθισμό ή αλλεργική αντίδραση.
Αν η επιδερμίδα έχει ερεθιστεί μετά τη θάλασσα, μια απλή ενυδατική κρέμα χωρίς άρωμα και χωρίς πολλά ενεργά συστατικά είναι συχνά η πιο ασφαλής προσέγγιση.
Πότε η ξηρότητα χρειάζεται περισσότερη προσοχή;
Η απλή αίσθηση τραβήγματος μετά τη θάλασσα συνήθως βελτιώνεται με ξέπλυμα και ενυδάτωση. Αν όμως το δέρμα παραμένει πολύ ξηρό, πονά, σκάει, αιμορραγεί, παρουσιάζει έντονο κνησμό ή εμφανίζει επαναλαμβανόμενο εξάνθημα, μπορεί να υπάρχει κάποιο υποκείμενο δερματολογικό πρόβλημα.
Η ατοπική δερματίτιδα, η ψωρίαση και άλλες παθήσεις μπορούν επίσης να προκαλέσουν έντονη ξηρότητα. Σε αυτές τις περιπτώσεις χρειάζεται αξιολόγηση από δερματολόγο αντί για συνεχείς αλλαγές σε καλλυντικά προϊόντα.
Συχνές ερωτήσεις για το αλάτι και την επιδερμίδα
Το αλάτι είναι πάντα κακό για το δέρμα;
Όχι. Η επίδραση εξαρτάται από το είδος και τη συγκέντρωση των αλάτων, τη διάρκεια της έκθεσης, τη συνολική σύνθεση ενός προϊόντος και την κατάσταση του δέρματος.
Πρέπει να κάνω ντους αμέσως μετά τη θάλασσα;
Δεν υπάρχει λόγος πανικού αν δεν μπορείτε να ξεπλυθείτε αμέσως. Αν όμως έχετε ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα ή αισθάνεστε τράβηγμα και τσούξιμο, το ξέπλυμα με γλυκό νερό και η εφαρμογή ενυδατικής μπορούν να βοηθήσουν.
Η κατανάλωση αλμυρών τροφών προκαλεί ξηρό δέρμα;
Δεν έχει αποδειχθεί ότι μια αλμυρή διατροφή προκαλεί άμεσα αφυδάτωση της επιδερμίδας. Η υπερβολική πρόσληψη νατρίου πρέπει παρ’ όλα αυτά να περιορίζεται για άλλους σημαντικούς λόγους υγείας, ιδιαίτερα για τον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης.
Μπορώ να χρησιμοποιήσω αλάτι για απολέπιση προσώπου;
Οι μεγάλοι και τραχείς κρύσταλλοι μπορούν να ερεθίσουν το πρόσωπο, ιδιαίτερα όταν το δέρμα είναι ήδη ξηρό ή ευαίσθητο. Για αυτό δεν αποτελούν την καλύτερη επιλογή για συχνή απολέπιση.
Ποια είναι η απλούστερη φροντίδα μετά τη θάλασσα;
Ξέπλυμα με χλιαρό γλυκό νερό, απαλό σκούπισμα και εφαρμογή μιας ενυδατικής κρέμας χωρίς άρωμα είναι αρκετά για τους περισσότερους ανθρώπους. Και φυσικά, η καθημερινή αντηλιακή προστασία παραμένει απαραίτητη όταν υπάρχει έκθεση στον ήλιο.
Το σημαντικό είναι να μη θεωρούμε το αλάτι ούτε «εχθρό» ούτε θεραπεία για το δέρμα. Η παρατεταμένη έκθεση στη θάλασσα μπορεί να αυξήσει την ξηρότητα σε ορισμένες επιδερμίδες, όμως η κατάσταση του δερματικού φραγμού, ο ήλιος, ο αέρας, το πλύσιμο και η σωστή ενυδάτωση παίζουν εξίσου σημαντικό ρόλο.
Πηγές:















