Το κουτάβι σας μπορεί να αρχίσει να μαθαίνει πολύ νωρίτερα απ’ όσο ίσως περιμένετε. Ακόμη και στην ηλικία των 7 εβδομάδων, είναι σε θέση να εξοικειώνεται με απλές καθημερινές συνήθειες, να ανταποκρίνεται σε ήπιες οδηγίες και να αποκτά θετικές εμπειρίες με τους ανθρώπους.
Η εκπαίδευση κουταβιού, όμως, δεν σημαίνει αυστηρές εντολές και απαιτητικές ασκήσεις. Στην αρχή έχει μεγαλύτερη σημασία να νιώθει ασφάλεια, να γνωρίζει σταδιακά τον κόσμο και να αναπτύσσει εμπιστοσύνη. Υπάρχουν μερικά απλά βήματα που μπορούν να κάνουν αυτή την πρώτη περίοδο ευκολότερη για όλους.
Τι μπορεί να μάθει ένα κουτάβι από την 7η εβδομάδα;
Στις 7 εβδομάδες, το κουτάβι βρίσκεται σε ένα σημαντικό στάδιο ανάπτυξης. Μαθαίνει μέσα από το παιχνίδι, τις μυρωδιές, την επαφή με άλλα σκυλιά και τις καθημερινές εμπειρίες του. Μπορεί ήδη να αρχίσει να αναγνωρίζει το όνομά του, να πλησιάζει όταν το καλούν και να συνηθίζει τους ήχους ενός σπιτιού.
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική λεπτομέρεια: σε αυτή την ηλικία το κουτάβι πρέπει κανονικά να βρίσκεται ακόμη με τη μητέρα και τα αδέλφια του. Οι κτηνιατρικές οδηγίες συνιστούν να μην αποχωρίζεται τη μητέρα του πριν συμπληρώσει τουλάχιστον 8 εβδομάδες, εκτός αν υπάρχει ειδικός λόγος. Μέσα από το παιχνίδι με τα αδέλφια του μαθαίνει, μεταξύ άλλων, πώς να επικοινωνεί και να ελέγχει τη δύναμη του δαγκώματός του.
Πώς να ξεκινήσετε την εκπαίδευση με θετική ενίσχυση
Το σημαντικότερο στην αρχή δεν είναι να μάθει το κουτάβι πολλές εντολές, αλλά να συνδέσει τη μάθηση με ευχάριστες εμπειρίες. Η θετική ενίσχυση είναι μια μέθοδος εκπαίδευσης στην οποία επιβραβεύουμε μια επιθυμητή συμπεριφορά, ώστε ο σκύλος να έχει λόγο να την επαναλάβει. Μπορείτε να χρησιμοποιείτε μια μικρή λιχουδιά κατάλληλη για την ηλικία του, ένα παιχνίδι ή ένα χάδι, εφόσον του αρέσει.
Για παράδειγμα, όταν το κουτάβι στρέφει το κεφάλι του μόλις ακούσει το όνομά του, επιβραβεύστε το αμέσως. Έτσι αρχίζει να καταλαβαίνει ότι αξίζει να σας προσέχει. Αποφύγετε τις φωνές, τις σωματικές τιμωρίες και τις μεθόδους που προκαλούν φόβο, γιατί μπορούν να δυσκολέψουν τη μάθηση και να επηρεάσουν αρνητικά τη συμπεριφορά του.
Ποιες βασικές εντολές αξίζει να μάθει πρώτα;
Ξεκινήστε με απλές ασκήσεις που συνδέονται με την καθημερινότητα. Το όνομά του και το «έλα» είναι ιδιαίτερα χρήσιμα, ενώ σταδιακά μπορείτε να προσθέσετε το «κάτσε» και το «άφησέ το». Δεν χρειάζεται να τα μάθει όλα μαζί ούτε να εκτελεί κάθε εντολή με ακρίβεια από τις πρώτες προσπάθειες.
Κρατήστε τα πρώτα μαθήματα πολύ σύντομα, ακόμη και 2-5 λεπτά, ανάλογα με τη διάθεση και τη συγκέντρωσή του. Αν δείτε ότι κουράζεται, αρχίζει να απομακρύνεται ή χάνει το ενδιαφέρον του, σταματήστε και δοκιμάστε αργότερα. Λίγες ευχάριστες επαναλήψεις μέσα στην ημέρα είναι προτιμότερες από μία μεγάλη και κουραστική συνεδρία.
Κοινωνικοποίηση κουταβιού: Πώς να γνωρίσει τον κόσμο με ασφάλεια
Η κοινωνικοποίηση είναι ένα από τα σημαντικότερα κομμάτια της ανάπτυξης ενός κουταβιού. Κατά τους πρώτους μήνες της ζωής του, οι θετικές εμπειρίες με ανθρώπους, ζώα, ήχους και διαφορετικά περιβάλλοντα μπορούν να το βοηθήσουν να αντιμετωπίζει με μεγαλύτερη σιγουριά νέες καταστάσεις. Δεν σημαίνει ότι πρέπει να γνωρίσει τους πάντες, αλλά ότι χρειάζεται ήρεμες και ασφαλείς ευκαιρίες εξερεύνησης.
Δεν είναι απαραίτητο να περιμένετε την ολοκλήρωση όλων των εμβολιασμών για κάθε μορφή κοινωνικοποίησης. Μπορείτε, για παράδειγμα, να το μεταφέρετε στην αγκαλιά σας σε νέους χώρους, να το εξοικειώνετε με ήχους του σπιτιού και να οργανώνετε κατάλληλες επαφές με υγιείς, εμβολιασμένους σκύλους. Αποφύγετε χώρους με αυξημένο κίνδυνο μόλυνσης και σκύλους άγνωστης κατάστασης εμβολιασμού. Ο κτηνίατρος θα σας καθοδηγήσει για τις ασφαλείς εξόδους και τις επαφές ανάλογα με την ηλικία, τα εμβόλια και τον τοπικό κίνδυνο ασθενειών.
Πώς να αντιμετωπίσετε τα δαγκώματα και τις πρώτες αταξίες
Τα κουτάβια εξερευνούν τον κόσμο και με το στόμα τους. Είναι φυσιολογικό να προσπαθούν να μασήσουν παιχνίδια, παπούτσια ή άλλα αντικείμενα, ιδιαίτερα όταν αρχίζουν να αλλάζουν δόντια. Αντί να τα μαλώνετε, απομακρύνετε τα επικίνδυνα αντικείμενα και προσφέρετε κατάλληλα, ασφαλή παιχνίδια μάσησης. Όταν επιλέγουν το παιχνίδι τους αντί για κάποιο αντικείμενο του σπιτιού, επιβραβεύστε τα.
Η ίδια λογική ισχύει και όταν το κουτάβι δαγκώνει τα χέρια σας στο παιχνίδι. Διακόψτε για λίγο την αλληλεπίδραση και κατευθύνετέ το ήρεμα προς ένα παιχνίδι. Αποφύγετε τις έντονες αντιδράσεις, γιατί μπορεί να το φοβίσουν ή να το ενθαρρύνουν να συνεχίσει από ενθουσιασμό. Αν τα δαγκώματα είναι πολύ έντονα ή συνοδεύονται από επίμονο φόβο και επιθετική συμπεριφορά, ζητήστε καθοδήγηση από ειδικό που χρησιμοποιεί θετικές μεθόδους.
Η καθημερινή ρουτίνα βοηθά περισσότερο απ’ όσο φαίνεται
Τα κουτάβια ωφελούνται από μια προβλέψιμη καθημερινότητα. Σταθερές ώρες φαγητού, συχνές ευκαιρίες για τουαλέτα, παιχνίδι και αρκετός ύπνος τα βοηθούν να προσαρμοστούν στο νέο τους περιβάλλον. Ιδιαίτερα στην εκπαίδευση τουαλέτας, είναι χρήσιμο να τα οδηγείτε στο κατάλληλο σημείο μετά τον ύπνο, το φαγητό και το παιχνίδι, επιβραβεύοντας αμέσως την επιτυχία.
Τα ατυχήματα μέσα στο σπίτι είναι αναμενόμενα, καθώς ένα μικρό κουτάβι δεν έχει ακόμη αναπτύξει πλήρη έλεγχο της κύστης του. Μην το τιμωρείτε και μην του τρίβετε τη μύτη στο σημείο που λερώθηκε. Καθαρίστε τον χώρο και συνεχίστε με συνέπεια τη ρουτίνα. Φροντίστε επίσης να έχει ένα ήσυχο σημείο ξεκούρασης, γιατί ο επαρκής ύπνος είναι απαραίτητος για την ανάπτυξή του.
Η εκπαίδευση ενός κουταβιού δεν είναι ένας αγώνας για το ποιος θα μάθει πιο γρήγορα τις εντολές. Κάθε σκύλος έχει τον δικό του ρυθμό και χρειάζεται διαφορετικό χρόνο για να αποκτήσει αυτοπεποίθηση και καλές συνήθειες. Αυτό που μετράει περισσότερο είναι η υπομονή, η συνέπεια και ο τρόπος με τον οποίο ανταποκρίνεστε στις ανάγκες του.
Από τις πρώτες κιόλας εβδομάδες μπορείτε να δημιουργήσετε τις βάσεις για μια όμορφη σχέση. Και ίσως αυτό να είναι το πιο σημαντικό μάθημα από όλα: ένα κουτάβι που αισθάνεται ασφαλές έχει περισσότερες ευκαιρίες να μαθαίνει, να εξερευνά και να μεγαλώνει δίπλα σας με εμπιστοσύνη.
Πηγές: Cornell University College of Veterinary Medicine, American Veterinary Society of Animal Behavior, RSPCA.
