Ένα βίντεο με έναν ουρακοτάγκο να τρίβει τα χέρια του μέσα σε σαπουνόνερο έκανε τον γύρο του διαδικτύου και παρουσιάστηκε από πολλούς ως ένα εντυπωσιακό παράδειγμα «πλυσίματος χεριών».
Η πρωταγωνίστρια ήταν η Σάντρα, ένας θηλυκός ουρακοτάγκος που ζει στο Center for Great Apes στη Φλόριντα. Το βίντεο είναι πραγματικό, όμως η ιστορία που το συνόδευσε αργότερα στα social media δεν ήταν ακριβής.
Τι έδειχνε πραγματικά το βίντεο;
Στο βίντεο η Σάντρα φαίνεται να παίζει με σαπουνόνερο, να τρίβει τα χέρια της και στη συνέχεια να καθαρίζει αντικείμενα και επιφάνειες γύρω της.
Το ίδιο το Center for Great Apes είχε εξηγήσει ότι η Σάντρα αγαπά το νερό και συνηθίζει να πλένει ή να καθαρίζει πράγματα μέσα στον χώρο της.
Γιατί έγινε τόσο viral;
Το βίντεο απέκτησε τεράστια δημοσιότητα το 2020, όταν κυκλοφόρησε στα κοινωνικά δίκτυα την περίοδο της πανδημίας του COVID-19.
Πολλές αναρτήσεις ισχυρίστηκαν ότι η Σάντρα είχε αρχίσει να πλένει τα χέρια της επειδή παρατηρούσε τους φροντιστές της να κάνουν το ίδιο για να προστατευτούν από τον κορωνοϊό.
Αυτό όμως δεν ίσχυε.
Το βίντεο είχε γυριστεί πριν από την πανδημία
Το αρχικό βίντεο είχε δημοσιευτεί από το Center for Great Apes τον Νοέμβριο του 2019, δηλαδή πριν γίνει γνωστή η εμφάνιση του νέου κορωνοϊού.
Όταν το ίδιο υλικό άρχισε να αναδημοσιεύεται μήνες αργότερα, προστέθηκαν νέες λεζάντες που συνέδεαν τη συμπεριφορά της Σάντρα με την πανδημία.
Το National Geographic είχε μάλιστα χαρακτηρίσει αυτή την εκδοχή της ιστορίας ψευδή, εξηγώντας ότι το βίντεο είχε αποσπαστεί από το αρχικό του πλαίσιο.
Η Σάντρα δεν είχε εκπαιδευτεί να «πλένει τα χέρια της»
Οι άνθρωποι του καταφυγίου είχαν επίσης ξεκαθαρίσει ότι δεν εκπαίδευαν τη Σάντρα να εκτελεί κάποιο συγκεκριμένο κόλπο.
Η ιδρύτρια του Center for Great Apes, Patti Ragan, είχε εκφράσει ανησυχία για τον τρόπο με τον οποίο το βίντεο αναπαραγόταν στο διαδίκτυο, επειδή δεν ήθελε να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι το κέντρο μάθαινε στα ζώα να εκτελούν ανθρώπινες συμπεριφορές για ψυχαγωγία.
Γιατί η συμπεριφορά της παραμένει εντυπωσιακή;
Οι ουρακοτάγκοι είναι ιδιαίτερα ευφυή πρωτεύοντα και μπορούν να χειρίζονται αντικείμενα, να λύνουν προβλήματα και να αναπτύσσουν σύνθετες συμπεριφορές μέσα από την εξερεύνηση και την εμπειρία.
Το γεγονός ότι η Σάντρα ασχολείται με νερό, σαπουνάδα και καθαρισμό αντικειμένων είναι ενδιαφέρον από μόνο του και δεν χρειάζεται την υπερβολική ιστορία ότι «έμαθε να πλένει τα χέρια της λόγω κορωνοϊού» για να γίνει εντυπωσιακό.
Τι γνωρίζουμε για τη Σάντρα;
Η Σάντρα έγινε γνωστή διεθνώς πριν ακόμη μεταφερθεί στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ζούσε για χρόνια στον ζωολογικό κήπο του Μπουένος Άιρες και έγινε σύμβολο μιας ευρύτερης συζήτησης για τα δικαιώματα και την ευζωία των μεγάλων πιθήκων.
Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στο Center for Great Apes στη Φλόριντα, ένα καταφύγιο που φιλοξενεί διασωθέντες ουρακοτάγκους και χιμπαντζήδες.
Η πραγματική ιστορία είναι πιο ενδιαφέρουσα από τον μύθο
Το βίντεο της Σάντρα είναι αυθεντικό, αλλά η δημοφιλής ιστορία που το συνέδεσε με το πλύσιμο των χεριών κατά την πανδημία δεν ήταν.
Η Σάντρα απλώς έκανε κάτι που της άρεσε ήδη πριν από την πανδημία: έπαιζε με νερό, έτριβε τα χέρια της και καθάριζε αντικείμενα γύρω της.
Και αυτό είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο του βίντεο. Μας θυμίζει πόσο σύνθετες και περίεργες μπορεί να είναι οι συμπεριφορές των μεγάλων πιθήκων, αλλά και πόσο εύκολα μια πραγματική εικόνα μπορεί να αποκτήσει μια εντελώς διαφορετική ιστορία όταν αρχίσει να κυκλοφορεί στα social media.
Πηγές:
