Η εκκίνηση σε ανηφόρα είναι από τις κινήσεις που αγχώνουν περισσότερο τους νέους οδηγούς. Το βασικό πρόβλημα είναι απλό: μόλις αφήσετε το φρένο, η βαρύτητα προσπαθεί να μετακινήσει το αυτοκίνητο προς τα πίσω.
Με τη σωστή τεχνική όμως η διαδικασία γίνεται πολύ πιο εύκολη. Άλλη μέθοδο χρειάζεται ένα χειροκίνητο αυτοκίνητο και άλλη ένα αυτόματο, ενώ στα νεότερα μοντέλα συστήματα όπως το Hill Start Assist και το Auto Hold μπορούν να κάνουν μεγάλο μέρος της δουλειάς για εσάς.
Γιατί το αυτοκίνητο κυλά προς τα πίσω;
Όταν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο σε ανηφόρα, τα φρένα είναι αυτά που το κρατούν στη θέση του. Μόλις τα αφήσετε, πριν οι κινητήριοι τροχοί αποκτήσουν αρκετή δύναμη για να κινήσουν το αυτοκίνητο προς τα εμπρός, μπορεί να υπάρξει ένα μικρό διάστημα κατά το οποίο το όχημα αρχίζει να κυλά πίσω.
Στο χειροκίνητο αυτοκίνητο πρέπει να συντονιστούν συμπλέκτης, γκάζι και φρένο ή χειρόφρενο. Στο αυτόματο η διαδικασία είναι απλούστερη, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε αυτόματο αυτοκίνητο θα παραμείνει μόνο του ακίνητο σε κάθε ανηφόρα.
Πώς ξεκινάτε σε ανηφόρα με χειροκίνητο αυτοκίνητο;
Για έναν νέο οδηγό, η πιο ελεγχόμενη μέθοδος είναι η εκκίνηση με το χειρόφρενο. Με αυτόν τον τρόπο το αυτοκίνητο παραμένει σταθερό όσο προετοιμάζετε τον συμπλέκτη και το γκάζι.
- Σταματήστε το αυτοκίνητο και ενεργοποιήστε καλά το χειρόφρενο.
- Πατήστε πλήρως τον συμπλέκτη και επιλέξτε πρώτη ταχύτητα.
- Αρχίστε να αφήνετε αργά τον συμπλέκτη μέχρι να φτάσετε στο σημείο εμπλοκής, το σημείο δηλαδή όπου αισθάνεστε ότι το αυτοκίνητο θέλει να κινηθεί.
- Δώστε όσο γκάζι χρειάζεται για να ξεκινήσει ομαλά το αυτοκίνητο.
- Όταν αισθανθείτε ότι ο κινητήρας αρχίζει να «τραβά» το όχημα προς τα εμπρός, απελευθερώστε το χειρόφρενο.
- Συνεχίστε να αφήνετε ομαλά τον συμπλέκτη και επιταχύνετε κανονικά.
Ο στόχος δεν είναι να ανεβάσετε υπερβολικά τις στροφές. Θέλετε μόνο τόση δύναμη ώστε το αυτοκίνητο να ξεκινήσει χωρίς να σβήσει και χωρίς να πατινάρει για πολλή ώρα ο συμπλέκτης.
Τι είναι το σημείο εμπλοκής του συμπλέκτη;
Το λεγόμενο bite point ή σημείο εμπλοκής είναι η θέση στην οποία ο συμπλέκτης αρχίζει να μεταφέρει δύναμη από τον κινητήρα στους τροχούς. Συνήθως το αντιλαμβάνεστε επειδή αλλάζει ελαφρά ο ήχος του κινητήρα και αισθάνεστε το αυτοκίνητο να θέλει να προχωρήσει.
Η εξοικείωση με αυτό το σημείο είναι βασική δεξιότητα στην οδήγηση χειροκίνητου αυτοκινήτου. Κάθε αυτοκίνητο είναι λίγο διαφορετικό, επομένως ο συμπλέκτης μπορεί να «πιάνει» χαμηλότερα ή ψηλότερα στη διαδρομή του πεντάλ.
Γιατί δεν πρέπει να κρατάτε το αυτοκίνητο με τον συμπλέκτη;
Ένα συχνό λάθος είναι να κρατά ο οδηγός το αυτοκίνητο ακίνητο στην ανηφόρα ισορροπώντας το γκάζι με τον συμπλέκτη στο σημείο εμπλοκής.
Μπορεί να λειτουργεί για λίγα δευτερόλεπτα, αλλά δεν είναι σωστή μέθοδος αναμονής. Ο συμπλέκτης πατινάρει συνεχώς, αναπτύσσει θερμότητα και φθείρεται πιο γρήγορα.
Αν πρέπει να περιμένετε σε φανάρι ή σε ουρά πάνω σε ανηφόρα, χρησιμοποιήστε το φρένο ή το χειρόφρενο. Ο συμπλέκτης πρέπει να χρησιμοποιείται για τη μετάδοση της κίνησης και όχι ως μέσο συγκράτησης του αυτοκινήτου.
Μπορείτε να ξεκινήσετε χωρίς χειρόφρενο;
Ένας έμπειρος οδηγός μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να μετακινήσει γρήγορα το δεξί πόδι από το φρένο στο γκάζι και ταυτόχρονα να φέρει τον συμπλέκτη στο σημείο εμπλοκής.
Σε μικρή κλίση και με καλή εξοικείωση με το αυτοκίνητο αυτό μπορεί να γίνει ομαλά. Σε μεγαλύτερη ανηφόρα όμως το περιθώριο λάθους είναι μικρότερο και το αυτοκίνητο μπορεί να κυλήσει προς τα πίσω.
Γι’ αυτό, ειδικά για νέο οδηγό ή όταν ένα άλλο όχημα βρίσκεται πολύ κοντά πίσω σας, η μέθοδος με το χειρόφρενο είναι πιο ελεγχόμενη.
Πώς ξεκινάτε σε ανηφόρα με αυτόματο αυτοκίνητο;
Στο αυτόματο κιβώτιο η διαδικασία είναι πιο απλή, επειδή δεν υπάρχει πεντάλ συμπλέκτη. Με το αυτοκίνητο στη θέση D, κρατήστε πατημένο το φρένο όσο είστε σταματημένοι.
- Κρατήστε το αυτοκίνητο ακίνητο με το ποδόφρενο.
- Βεβαιωθείτε ότι το κιβώτιο βρίσκεται στη θέση D.
- Αφήστε ομαλά το φρένο και αρχίστε να πατάτε το γκάζι.
- Αν η κλίση είναι μεγάλη και το όχημα τείνει να κυλήσει, χρησιμοποιήστε το χειρόφρενο ή το διαθέσιμο σύστημα υποβοήθησης εκκίνησης.
Σε αρκετά αυτόματα αυτοκίνητα το λεγόμενο «creep» μπορεί να αρχίσει να κινεί το όχημα προς τα εμπρός όταν αφήσετε το φρένο. Δεν πρέπει όμως να βασίζεστε σε αυτό για να συγκρατήσετε το αυτοκίνητο σε έντονη ανηφόρα.
Τι κάνει το Hill Start Assist;
Το Hill Start Assist ή σύστημα υποβοήθησης εκκίνησης σε ανηφόρα έχει σχεδιαστεί για να περιορίζει την κύλιση του αυτοκινήτου προς τα πίσω κατά τη μετάβαση από το φρένο στο γκάζι.
Σε πολλά αυτοκίνητα το σύστημα διατηρεί αυτόματα τα φρένα ενεργοποιημένα για ένα σύντομο χρονικό διάστημα αφού ο οδηγός αφήσει το πεντάλ του φρένου. Αυτό του δίνει χρόνο να πατήσει το γκάζι και να ξεκινήσει.
Η διάρκεια και οι προϋποθέσεις ενεργοποίησης διαφέρουν από μοντέλο σε μοντέλο. Σε ορισμένα αυτοκίνητα η συγκράτηση διαρκεί περίπου δύο δευτερόλεπτα, ενώ σε άλλα η λειτουργία είναι διαφορετική. Γι’ αυτό αξίζει να γνωρίζετε τι προβλέπει το εγχειρίδιο του δικού σας αυτοκινήτου.
Hill Start Assist και Auto Hold είναι το ίδιο;
Όχι. Παρότι και τα δύο συστήματα μπορούν να κρατήσουν το αυτοκίνητο ακίνητο, έχουν διαφορετικό σκοπό.
Το Hill Start Assist λειτουργεί συνήθως για μικρό χρονικό διάστημα κατά την εκκίνηση σε κλίση. Το Auto Hold, όταν είναι ενεργοποιημένο, μπορεί να συνεχίσει να κρατά το αυτοκίνητο σταματημένο αφού αφήσετε το φρένο και να το απελευθερώσει όταν ξεκινήσετε.
Το Auto Hold είναι ιδιαίτερα βολικό σε μποτιλιάρισμα, φανάρια και συχνές στάσεις σε δρόμους με κλίση.
Τι γίνεται με το ηλεκτρικό χειρόφρενο;
Πολλά νεότερα αυτοκίνητα δεν έχουν τον κλασικό μοχλό χειρόφρενου αλλά ηλεκτρικό διακόπτη. Σε αρκετά μοντέλα το ηλεκτρικό χειρόφρενο απελευθερώνεται αυτόματα όταν ο οδηγός βάλει ταχύτητα και ξεκινήσει.
Αυτό όμως δεν λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο σε όλα τα αυτοκίνητα. Πριν βασιστείτε στην αυτόματη απελευθέρωση, ελέγξτε το εγχειρίδιο του οχήματος και εξοικειωθείτε με τη λειτουργία του σε ασφαλές σημείο.
Ποια λάθη φθείρουν περισσότερο τον συμπλέκτη;
- Να κρατάτε το αυτοκίνητο στην ανηφόρα με μισοπατημένο συμπλέκτη.
- Να δίνετε υπερβολικό γκάζι ενώ ο συμπλέκτης εξακολουθεί να πατινάρει.
- Να αφήνετε πολύ αργά τον συμπλέκτη με υψηλές στροφές.
- Να έχετε συνεχώς το πόδι ακουμπισμένο στο πεντάλ του συμπλέκτη.
Μια μικρή ολίσθηση του συμπλέκτη είναι φυσιολογική κατά την εκκίνηση. Το πρόβλημα δημιουργείται όταν αυτή διαρκεί περισσότερο από όσο χρειάζεται ή επαναλαμβάνεται συνεχώς.
Τι κάνετε όταν περιμένετε σε ανηφόρα;
Αν το αυτοκίνητο είναι σταματημένο για λίγα δευτερόλεπτα, κρατήστε το με το φρένο. Αν η αναμονή είναι μεγαλύτερη, χρησιμοποιήστε το χειρόφρενο ή το Auto Hold, αν το όχημά σας διαθέτει αυτή τη λειτουργία.
Στο χειροκίνητο αυτοκίνητο μην μένετε για μεγάλο διάστημα με τον συμπλέκτη στο σημείο εμπλοκής. Εκτός από τη φθορά, η συγκεκριμένη συνήθεια σας αφήνει μικρότερο περιθώριο αντίδρασης.
Κρατήστε μεγαλύτερη απόσταση σε ανηφόρα
Όταν σταματάτε πίσω από άλλο αυτοκίνητο σε ανηφόρα, αφήστε αρκετό χώρο. Δεν γνωρίζετε αν ο οδηγός μπροστά είναι έμπειρος ή αν το αυτοκίνητό του διαθέτει σύστημα υποβοήθησης.
Ένα χειροκίνητο αυτοκίνητο μπορεί να κυλήσει λίγο προς τα πίσω πριν ξεκινήσει. Η επιπλέον απόσταση μειώνει τον κίνδυνο μιας μικρής αλλά άσκοπης σύγκρουσης.
Πώς μπορεί να εξασκηθεί ένας νέος οδηγός;
Η εκκίνηση σε ανηφόρα γίνεται πολύ ευκολότερη όταν ο οδηγός μάθει καλά το συγκεκριμένο αυτοκίνητο. Η καλύτερη εξάσκηση γίνεται σε ασφαλή και νόμιμο χώρο με μικρή κλίση, χωρίς κυκλοφορία και με κατάλληλη επίβλεψη όπου απαιτείται.
Ξεκινήστε μαθαίνοντας το σημείο εμπλοκής του συμπλέκτη σε ήπια κλίση. Στη συνέχεια εξασκηθείτε στη διαδικασία με το χειρόφρενο μέχρι οι κινήσεις να γίνουν φυσικές και ελεγχόμενες.
Δεν χρειάζεται βιασύνη. Η σωστή εκκίνηση δεν είναι εκείνη που γίνεται πιο γρήγορα, αλλά εκείνη που γίνεται χωρίς κύλιση προς τα πίσω, χωρίς απότομη επιτάχυνση και χωρίς περιττή καταπόνηση του αυτοκινήτου.
Τι να θυμάστε στην επόμενη ανηφόρα
Σε χειροκίνητο αυτοκίνητο, το χειρόφρενο σάς δίνει τον χρόνο να βρείτε σωστά το σημείο εμπλοκής και να ξεκινήσετε χωρίς άγχος. Σε αυτόματο, κρατήστε το αυτοκίνητο με το φρένο μέχρι να είστε έτοιμοι να κινηθείτε και χρησιμοποιήστε τα συστήματα Hill Start Assist ή Auto Hold όταν υπάρχουν.
Το σημαντικότερο είναι να μην προσπαθείτε να κρατήσετε το αυτοκίνητο στην ανηφόρα χρησιμοποιώντας τον συμπλέκτη ή το γκάζι. Τα φρένα είναι σχεδιασμένα για να κρατούν το αυτοκίνητο ακίνητο. Ο συμπλέκτης και ο κινητήρας είναι εκεί για να το κάνουν να κινηθεί.
