Λίγες εφημερίδες, απλά υφάσματα, κόλλα και πολλή φαντασία ήταν αρκετά για να γεννηθεί ένας κόσμος που έμεινε στη μνήμη μιας ολόκληρης γενιάς. Ο Μπάρμπα Μυτούσης, ο καλοκάγαθος θείος, μαζί με τον Κλούβιο και τη Σουβλίτσα έγιναν από τις πιο αναγνωρίσιμες μορφές του ελληνικού κουκλοθέατρου και της πρώτης εποχής της τηλεόρασης.
Πριν ακόμη μπουν στα ελληνικά σπίτια μέσα από την οθόνη, οι ήρωες αυτοί είχαν ήδη μια μακρά ιστορία στη σκηνή. Το «Κουκλοθέατρο Αθηνών» δημιουργήθηκε το 1939 και συνέχισε τη δράση του για περίπου 45 χρόνια, χαρίζοντας σε χιλιάδες παιδιά τη δική τους απόδραση στη χώρα του παραμυθιού.
Η ιστορία άρχισε πολύ πριν από την τηλεόραση
Η ζωγράφος Ελένη Θεοχάρη-Περάκη ίδρυσε το «Κουκλοθέατρο Αθηνών» το 1939. Στα δύσκολα χρόνια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου και της Κατοχής, ο θίασος έδινε παραστάσεις για παιδιά αλλά και για ενήλικες και τραυματίες, ακόμη και σε χώρους συσσιτίων.
Οι χαρακτήρες του Μπάρμπα Μυτούση, του Κλούβιου και της Σουβλίτσας δημιουργήθηκαν το 1943 και εξελίχθηκαν στους πιο χαρακτηριστικούς ήρωες του θιάσου. Ο κόσμος τους ήταν φτιαγμένος με απλά και οικονομικά υλικά, όμως για τα παιδιά της εποχής αυτό αρκούσε για να μετατραπεί η σκηνή σε έναν ολόκληρο φανταστικό κόσμο.
Η Ελένη Θεοχάρη-Περάκη σε φωτογραφία με τους αγαπημένους της ήρωες.
Η πρώτη παιδική εκπομπή της ελληνικής τηλεόρασης
Την Τρίτη 1 Νοεμβρίου 1966, ο Μπάρμπα Μυτούσης, ο Κλούβιος και η Σουβλίτσα πέρασαν από τη σκηνή στην τηλεοπτική οθόνη. Η εκπομπή του ΕΙΡ καταγράφεται ως η πρώτη παιδική εκπομπή ελληνικής παραγωγής που μεταδόθηκε από την ελληνική τηλεόραση.
Εκείνη την εποχή οι τηλεοπτικές συσκευές ήταν ακόμη λιγοστές στα ελληνικά σπίτια. Παρ’ όλα αυτά, οι τρεις ήρωες κατάφεραν σύντομα να αποκτήσουν το δικό τους κοινό.
Η Ελένη Θεοχάρη-Περάκη την εποχή της τηλεοπτικής εκπομπής.
Στην αρχή το πρόγραμμα διαρκούσε περίπου 15 λεπτά και μεταδιδόταν ανά δύο εβδομάδες. Από τον Φεβρουάριο του 1967 έγινε εβδομαδιαίο και η διάρκειά του αυξήθηκε περίπου στη μισή ώρα.
Ποιοι έδιναν ζωή στον Κλούβιο και τη Σουβλίτσα
Η Ελένη Θεοχάρη-Περάκη είχε γεννηθεί στην Αλεξάνδρεια το 1919 και αφιερώθηκε από νεαρή ηλικία στη ζωγραφική και στο κουκλοθέατρο. Γύρω της δημιουργήθηκε μια ομάδα γυναικών που έδωσε φωνή, κίνηση και προσωπικότητα στους ήρωες.
Στον βασικό πυρήνα βρίσκονταν η Ελένη Κοτσίρη, που έγραφε και κείμενα, η Έπη Πρωτονοταρίου και η Κούλα Κατσούρη. Η Ανθούλα Ξανθού-Σταυριανού είχε αναλάβει τη σκηνογραφία, ενώ η Έρση Παπαστάμου τη μουσική.
Η Έπη Πρωτονοταρίου έδινε τη φωνή της στον Κλούβιο. Ο χαρακτήρας του Κλούβιου είχε αρχικά δημιουργηθεί από την Άλκη Ζέη, όταν εκείνη ήταν ακόμη μαθήτρια και έγραφε κείμενα για κουκλοθέατρο, πριν ενταχθεί στον κόσμο του Μπάρμπα Μυτούση.
Από την τηλεόραση στις ζωντανές παραστάσεις σε όλη την Ελλάδα
Το «Κουκλοθέατρο Αθηνών» δεν περιορίστηκε ποτέ στην τηλεόραση. Από το 1970 απέκτησε σταθερή θεατρική παρουσία στη ΧΕΝ, ενώ παράλληλα συνέχισε τις περιοδείες του στην ελληνική περιφέρεια.
Ο θίασος παρέμεινε ενεργός μέχρι το 1985. Έτσι, ενώ η τηλεοπτική παρουσία των ηρώων διήρκεσε σχεδόν μία δεκαετία, η σχέση τους με το παιδικό κοινό απλώθηκε σε περίπου 45 χρόνια.
Οι ιστορίες είχαν απλή δομή. Η έξυπνη και σκανταλιάρα Σουβλίτσα συνήθως έμπλεκε τον καλόκαρδο Κλούβιο σε κάποια περιπέτεια και στο τέλος ο Μπάρμπα Μυτούσης βοηθούσε να αποκατασταθεί η τάξη. Μέσα από το χιούμορ υπήρχε συνήθως και ένα απλό μήνυμα για τα παιδιά.
Μέλη του επιτελείου της εκπομπής: η σκηνογράφος Ανθούλα Ξανθού-Σταυριανού, η Έπη Πρωτονοταρίου, η Ελένη Κοτσίρη και η Κούλα Κατσούρη.
Μια τηλεοπτική παρουσία που κράτησε σχεδόν μία δεκαετία
Η εκπομπή παρέμεινε στην ελληνική τηλεόραση μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1970. Για τα παιδιά που μεγάλωσαν εκείνη την περίοδο, ο Μπάρμπα Μυτούσης, ο Κλούβιος και η Σουβλίτσα έγιναν αναπόσπαστο κομμάτι μιας εποχής κατά την οποία η ίδια η τηλεόραση ήταν κάτι καινούργιο και συναρπαστικό.
Η επιτυχία τους ξεπέρασε την οθόνη και οδήγησε ακόμη και στην έκδοση περιοδικού με τους αγαπημένους ήρωες.
Η επιτυχία της εκπομπής οδήγησε και στην έκδοση περιοδικού με τους αγαπημένους ήρωες των παιδιών.
Ακούστε ένα επεισόδιο με τον Κλούβιο και τη Σουβλίτσα
Μερικοί από τους τίτλους των πρώτων επεισοδίων
Ανάμεσα στους τίτλους των πρώτων εκπομπών συναντάμε τις ιστορίες «Η περιέργεια της Σουβλίτσας», «Η ακαταστασία της Σουβλίτσας», «Η τεμπελιά του Κλούβιου», «Ο πονόδοντος και το πιπέρι», «Ο Αη Βασίλης», «Η σάκα», «Η Σουβλίτσα ζωγράφος», «Η Σουβλίτσα ζαχαροπλάστης», «Ο Κλούβιος, η Σουβλίτσα και τα μαθήματα», «Η Σουβλίτσα και ο Παπίνος», «Ο Κλούβιος και η Σουβλίτσα μασκαράδες», «Το τσίρκο Μπάλο Μπάκα», «Η καρδερίνα στο κλουβί» και «Το μικρούτσικο το Νιό».
Οι κούκλες μπορεί να ήταν φτιαγμένες από απλά υλικά, αλλά στη μνήμη όσων μεγάλωσαν μαζί τους ο κόσμος του Μπάρμπα Μυτούση, του Κλούβιου και της Σουβλίτσας παραμένει ένα από τα πιο χαρακτηριστικά κεφάλαια των πρώτων χρόνων της ελληνικής τηλεόρασης.
