Υπάρχουν άνθρωποι που, χωρίς μεγάλα λόγια και χωρίς να προσπαθούν να εντυπωσιάσουν, κάνουν την παρουσία τους να λειτουργεί σαν κάτι ήρεμο και θετικό στη ζωή μας. Είναι εκείνοι που μας ακούν, μας σέβονται, χαίρονται με τη χαρά μας και μπορούν να παραμείνουν κοντά μας ακόμη και όταν τα πράγματα δυσκολεύουν.
Τους αποκαλούμε συχνά «φωτεινούς ανθρώπους». Όχι επειδή είναι πάντα χαρούμενοι ή αλάνθαστοι, αλλά επειδή ο τρόπος με τον οποίο σχετίζονται με τους άλλους αφήνει περισσότερο χώρο για καλοσύνη, ειλικρίνεια και ασφάλεια.
Τι σημαίνει πραγματικά «φωτεινός άνθρωπος»;
Ο όρος είναι μεταφορικός. Δεν περιγράφει κάποιον που βλέπει τα πάντα θετικά ή που δεν περνά ποτέ δύσκολες στιγμές.
Ένας άνθρωπος μπορεί να είναι στεναχωρημένος, κουρασμένος ή απογοητευμένος και παρ’ όλα αυτά να παραμένει ευγενικός, δίκαιος και ειλικρινής με τους γύρω του.
Οι άνθρωποι που μας κάνουν καλό συνήθως ξεχωρίζουν περισσότερο από τη συμπεριφορά τους παρά από την «ενέργειά» τους.
- Μας ακούνε χωρίς να περιμένουν απλώς τη σειρά τους να μιλήσουν.
- Σέβονται τα όριά μας.
- Δεν μειώνουν τις επιτυχίες μας.
- Μπορούν να διαφωνήσουν χωρίς να μας προσβάλουν.
- Δεν χρησιμοποιούν την καλοσύνη ως μέσο ελέγχου.
- Αναγνωρίζουν και τα δικά τους λάθη.
Δεν χρειάζεται να είναι πάντα αισιόδοξοι
Υπάρχει διαφορά ανάμεσα στην υγιή αισιοδοξία και στην ανάγκη να παρουσιάζουμε τα πάντα ως θετικά.
Ένας άνθρωπος που μας κάνει καλό δεν θα μας πει απαραίτητα «όλα θα πάνε τέλεια» όταν περνάμε μια δύσκολη κατάσταση. Μπορεί να μας πει:
«Δεν ξέρω πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα, αλλά είμαι εδώ».
Αυτή η στάση μπορεί να είναι πολύ πιο ουσιαστική από την προσπάθεια να εξαφανιστεί κάθε αρνητικό συναίσθημα.
Η λύπη, ο θυμός και η απογοήτευση είναι φυσιολογικά συναισθήματα. Μια καλή σχέση δεν μας αναγκάζει να τα κρύβουμε για να θεωρούμαστε «θετικοί».
Οι άνθρωποι που μας κάνουν καλό δεν μας κρίνουν συνεχώς
Αυτό δεν σημαίνει ότι συμφωνούν πάντα μαζί μας.
Μπορεί ένας φίλος ή ένας άνθρωπος που μας αγαπά να μας πει ότι θεωρεί κάποια επιλογή μας λανθασμένη. Η διαφορά βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο το εκφράζει.
Άλλο είναι να πει:
«Ανησυχώ μήπως αυτή η επιλογή σε πληγώσει»
και άλλο:
«Πάντα κάνεις λάθος, ποτέ δεν ακούς κανέναν».
Η ειλικρίνεια δεν χρειάζεται να συνοδεύεται από ταπείνωση.
Η παρουσία τους δεν μας εξαντλεί
Δεν χρειάζεται να νιώθουμε ενθουσιασμό μετά από κάθε συνάντηση με έναν άνθρωπο για να θεωρήσουμε τη σχέση καλή. Υπάρχει όμως μεγάλη διαφορά ανάμεσα σε μια σχέση που κάποιες φορές είναι απαιτητική και σε μια σχέση που μας αφήνει σχεδόν πάντα εξαντλημένους, ένοχους ή ανασφαλείς.
Οι υγιείς σχέσεις συνήθως αφήνουν χώρο για να είμαστε ο εαυτός μας χωρίς να φοβόμαστε συνεχώς ότι θα παρεξηγηθούμε, θα γελοιοποιηθούμε ή θα τιμωρηθούμε συναισθηματικά.
Δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν συγκρούσεις. Σημαίνει ότι υπάρχει τρόπος να συζητηθούν χωρίς να καταστρέφεται η αξιοπρέπεια του άλλου.
Χαίρονται όταν κάτι καλό σου συμβαίνει
Η αντίδραση ενός ανθρώπου στις καλές στιγμές μας μπορεί να αποκαλύψει πολλά για τη σχέση.
Ένας άνθρωπος που νοιάζεται μπορεί να χαρεί πραγματικά όταν πετυχαίνουμε κάτι σημαντικό, ακόμη κι αν ο ίδιος περνά μια δύσκολη περίοδο.
Δεν χρειάζεται να είναι ενθουσιώδης κάθε φορά. Αυτό που έχει σημασία είναι να μην προσπαθεί σταθερά να μειώσει κάθε επιτυχία, να αλλάξει τη συζήτηση προς τον εαυτό του ή να μας κάνει να αισθανθούμε ενοχές επειδή κάτι πήγε καλά.
Μπορούν να είναι δίπλα σου και όταν δεν είσαι στα καλύτερά σου
Είναι εύκολο να έχουμε παρέα όταν είμαστε χαρούμενοι, διαθέσιμοι και γεμάτοι ενέργεια. Οι σχέσεις δοκιμάζονται περισσότερο όταν περνάμε μια δύσκολη περίοδο.
Ένας καλός φίλος δεν χρειάζεται να λύσει τα προβλήματά μας. Πολλές φορές αρκεί να μπορεί να ακούσει χωρίς να μετατρέπει αμέσως τη συζήτηση σε συμβουλές.
Μερικές από τις πιο σημαντικές μορφές στήριξης είναι πολύ απλές:
- ένα τηλεφώνημα,
- ένα μήνυμα,
- μια συνάντηση,
- μια ερώτηση του τύπου «τι χρειάζεσαι;»,
- η παρουσία χωρίς πίεση.
Δεν είναι «φωτεινός» όποιος προσπαθεί να διορθώσει τους πάντες
Μερικές φορές η υπερβολική θετικότητα μπορεί να γίνει πιεστική.
Φράσεις όπως «σκέψου θετικά», «μη στεναχωριέσαι» ή «άλλοι έχουν χειρότερα» μπορεί να λέγονται με καλή πρόθεση, αλλά δεν βοηθούν πάντα.
Ο άνθρωπος που μας στηρίζει πραγματικά δεν χρειάζεται να ακυρώσει αυτό που αισθανόμαστε για να μας κάνει να νιώσουμε καλύτερα.
Μπορεί να αποδεχτεί ότι κάποιες στιγμές είναι δύσκολες και ότι δεν υπάρχει πάντα άμεση λύση.
Οι καλές σχέσεις χρειάζονται όρια
Η καλοσύνη δεν σημαίνει απεριόριστη διαθεσιμότητα.
Ένας άνθρωπος μπορεί να νοιάζεται πραγματικά για εμάς και ταυτόχρονα να χρειάζεται χρόνο για τον εαυτό του. Το ίδιο δικαίωμα έχουμε και εμείς.
Τα όρια δεν καταστρέφουν τις καλές σχέσεις. Αντίθετα, συχνά τις προστατεύουν.
Μια υγιής σχέση επιτρέπει να πούμε «όχι», να ζητήσουμε χώρο ή να εκφράσουμε ότι κάποια συμπεριφορά μας ενόχλησε χωρίς να φοβόμαστε ότι αυτό θα χρησιμοποιηθεί εναντίον μας.
Δεν χρειάζεται να χωρίζουμε τους ανθρώπους σε «φωτεινούς» και «σκοτεινούς»
Κανείς δεν είναι συνεχώς θετικός ή αρνητικός. Όλοι περνάμε περιόδους στις οποίες έχουμε λιγότερη υπομονή, περισσότερη απαισιοδοξία ή μεγαλύτερη ανάγκη από τους άλλους.
Γι’ αυτό είναι πιο χρήσιμο να αξιολογούμε τη συνολική συμπεριφορά μιας σχέσης και όχι να βάζουμε μόνιμες ετικέτες στους ανθρώπους.
Ένας φίλος που περνά μια δύσκολη περίοδο δεν γίνεται ξαφνικά «τοξικός» επειδή δεν είναι χαρούμενος. Από την άλλη, η συνεχής υποτίμηση, ο έλεγχος ή η ασέβεια δεν χρειάζεται να δικαιολογούνται απλώς επειδή κάποιος περνά δυσκολίες.
Πώς δημιουργούνται τέτοιες σχέσεις;
Δεν αρκεί να ψάχνουμε για ανθρώπους που έχουν όλα τα χαρακτηριστικά που θέλουμε. Χρειάζεται να αναρωτηθούμε και τι φέρνουμε εμείς στις σχέσεις μας.
Αν θέλουμε ειλικρίνεια, χρειάζεται να είμαστε κι εμείς ειλικρινείς. Αν θέλουμε σεβασμό, χρειάζεται να σεβόμαστε τα όρια των άλλων. Αν θέλουμε ανθρώπους που χαίρονται με τις επιτυχίες μας, χρειάζεται να μπορούμε και εμείς να χαρούμε με τις δικές τους.
Οι ουσιαστικές σχέσεις χτίζονται περισσότερο μέσα από τη συνέπεια παρά από μεγάλες υποσχέσεις.
Μην θεωρείς δεδομένους τους ανθρώπους που σου κάνουν καλό
Συχνά θυμόμαστε περισσότερο εκείνον που μας απογοήτευσε παρά εκείνον που βρίσκεται σταθερά δίπλα μας.
Η ηρεμία μιας καλής σχέσης δεν τραβά πάντα την προσοχή. Δεν έχει συνεχείς εντάσεις, δραματικές συμφιλιώσεις ή μεγάλα λόγια.
Μπορεί όμως να έχει κάτι πολύ πιο σημαντικό: εμπιστοσύνη.
Αν υπάρχουν στη ζωή σου άνθρωποι που σε ακούν, σε σέβονται και μπορούν να βρίσκονται δίπλα σου χωρίς να προσπαθούν να ελέγξουν ποιος πρέπει να είσαι, αξίζει να τους το δείχνεις.
Και αξίζει να θυμάσαι κάτι ακόμη: οι «φωτεινοί άνθρωποι» δεν είναι εκείνοι που έχουν πάντα φως να δώσουν. Είναι συχνά εκείνοι που ακόμη και στις δικές τους δύσκολες ημέρες προσπαθούν να μη σβήσουν το φως των άλλων.
