Στην περιοχή της Θεσσαλονίκης, μαθητές και μαθήτριες από γυμνάσια της πόλης εργάζονται με ένα ιδιαίτερο και καινοτόμο τρόπο: προγραμματίζουν και χρησιμοποιούν ένα εκπαιδευτικό ρομπότ για να αφηγηθούν αποσπάσματα από την «Οδύσσεια» του Ομήρου. Αυτή η πρωτοβουλία, η οποία υλοποιείται στο πλαίσιο μιας ερευνητικής παρέμβασης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, έχει ως κύριο στόχο την ενίσχυση του ενδιαφέροντος των μαθητών για την Αρχαία Ελληνική Γραμματεία και τη διατήρηση του ενδιαφέροντός τους για τα κλασικά έργα, όπως το Ομηρικό έπος, με έναν πιο διαδραστικό και σύγχρονο τρόπο.
Το έργο αυτό συνδυάζει τη σύγχρονη τεχνολογία με την αρχαία ελληνική λογοτεχνία, δίνοντας την ευκαιρία στους μαθητές να έρθουν σε επαφή με την «Οδύσσεια» μέσω προγραμματισμού και εκπαιδευτικής ρομποτικής. Το ρομπότ που αναλαμβάνει το ρόλο του αφηγητή λέγεται DuckyCode και έχει αναπτυχθεί από την ομώνυμη spin-off εταιρεία του ΑΠΘ. Το DuckyCode χρησιμοποιείται για να προγραμματίσουν οι μαθητές αποσπάσματα από την «Οδύσσεια», αλλά και να αναπτύξουν τις δικές τους δημιουργικές εκδοχές της ιστορίας, δημιουργώντας παράλληλα έναν ειδικά σχεδιασμένο χάρτη για το ταξίδι του Οδυσσέα, στον οποίο καλούνται να ξεπεράσουν διάφορες προκλήσεις και εμπόδια.
Η διαδικασία αυτή δεν περιορίζεται μόνο στη δημιουργία μιας ιστορίας από τους μαθητές. Μέσα από τη χρήση της εκπαιδευτικής ρομποτικής, ενθαρρύνεται η συνεργασία μεταξύ των μαθητών και η ενίσχυση των δεξιοτήτων τους στον προγραμματισμό. Οι μαθητές καλούνται να θυμηθούν πληροφορίες από την «Οδύσσεια» και να δημιουργήσουν τις δικές τους εναλλακτικές εκδοχές των γεγονότων, έτσι ώστε να κατανοήσουν καλύτερα τα θέματα του έργου και να ενισχύσουν τη δημιουργική τους σκέψη. Το αποτέλεσμα είναι μια εκπαιδευτική εμπειρία που συνδυάζει τη γνώση και τη διασκέδαση, ενθαρρύνοντας τους μαθητές να εμβαθύνουν στην Αρχαία Ελληνική Γραμματεία με έναν διαφορετικό, σύγχρονο τρόπο.
Η πρωτοβουλία αυτή υλοποιείται πειραματικά σε γυμνάσια της Θεσσαλονίκης, όπως το Γυμνάσιο Μυγδονίας, το 4ο Γυμνάσιο Ωραιοκάστρου, το 13ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης, το 2ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης και το 5ο Γυμνάσιο Ωραιοκάστρου. Η διάρκεια της ερευνητικής παρέμβασης εκτείνεται από τις 15 Νοεμβρίου 2024 μέχρι τις 10 Απριλίου 2025. Η έρευνα αυτή συντονίζεται από την υποψήφια διδάκτορα Μαρία Παλιούρα, ενώ την επίβλεψη έχει ο Αναπληρωτής Καθηγητής του Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής του ΑΠΘ, Θεοδόσιος Σαπουνίδης.
Η έρευνα αναδεικνύει τα οφέλη της εκπαιδευτικής ρομποτικής, αποδεικνύοντας πως αυτή μπορεί να ενισχύσει τη μαθησιακή εμπειρία των μαθητών, ενώ παράλληλα αυξάνει τα κίνητρα, την ενθουσιώδη συμμετοχή, τον ψηφιακό γραμματισμό και τη συνεργατικότητα μεταξύ των μαθητών. Το ρομπότ DuckyCode δεν είναι απλά ένα εργαλείο για την αφήγηση ιστοριών. Είναι ένα υβριδικό σύστημα, το οποίο συνδυάζει εκπαιδευτική ρομποτική και προγραμματισμό, με στόχο να ενισχύσει τις μαθησιακές δεξιότητες και να φέρει την τεχνολογία πιο κοντά στους μαθητές.
Το DuckyCode είναι η εξέλιξη των συστημάτων CubesCoding και Robotiles, τα οποία έχουν ήδη διακριθεί σε διεθνείς και εθνικούς διαγωνισμούς. Το σύστημα αυτό περιλαμβάνει δύο υποσυστήματα: το πρώτο επιτρέπει τον προγραμματισμό με μαγνητικές εντολές χωρίς τη χρήση υπολογιστή, ενώ το δεύτερο αξιοποιεί γραφικά περιβάλλοντα μέσω υπολογιστών, κινητών ή ταμπλετών. Για την παρέμβαση στα σχολεία της Θεσσαλονίκης, χρησιμοποιήθηκε το δεύτερο υποσύστημα, το οποίο περιλαμβάνει την παράλληλη χρήση υπολογιστών, προσφέροντας μια πιο σύγχρονη και διαδραστική προσέγγιση στην εκμάθηση του προγραμματισμού.
Το εκπαιδευτικό ρομπότ DuckyCode προσφέρει στους μαθητές την ευκαιρία να μάθουν μέσω του παιχνιδιού και της δημιουργικότητας. Παράλληλα, ενισχύει την αντίληψη των μαθητών για τα αρχαία κείμενα και τους προτρέπει να σκεφτούν με έναν διαφορετικό τρόπο. Η διαδικασία αυτή αποτελεί ένα ενδιαφέρον πείραμα, το οποίο συνδυάζει τις σύγχρονες εκπαιδευτικές πρακτικές με την ανάγκη να διατηρηθεί ζωντανό το ενδιαφέρον για την Αρχαία Ελληνική Γραμματεία και τις κλασικές σπουδές γενικότερα.
Συνολικά, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης επιδεικνύει τη δύναμη της τεχνολογίας στην εκπαίδευση, συνδυάζοντας την καινοτομία με την παράδοση. Παρέχει στους μαθητές μια μοναδική ευκαιρία να μάθουν, να δημιουργήσουν και να κατανοήσουν τα αρχαία ελληνικά κείμενα με έναν σύγχρονο και διαδραστικό τρόπο, ενώ παράλληλα ενισχύει τις ψηφιακές δεξιότητές τους και τις ικανότητές τους στην συνεργασία.
Η ενσωμάτωση της εκπαιδευτικής ρομποτικής στην τάξη είναι ένα σημαντικό βήμα για το μέλλον της εκπαίδευσης, διότι προάγει τη χρήση της τεχνολογίας για τη μάθηση και τη δημιουργία. Μέσα από τέτοιες καινοτόμες δράσεις, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης ανοίγει νέους δρόμους για την εκπαίδευση και την προσέγγιση των μαθητών στα κλασικά έργα, συμβάλλοντας στην εξοικείωσή τους με τη νέα ψηφιακή εποχή.
Με την ολοκλήρωση αυτής της πρωτοβουλίας, οι μαθητές όχι μόνο θα έχουν κατανοήσει καλύτερα την «Οδύσσεια», αλλά θα έχουν και την ευκαιρία να εξερευνήσουν τις δυνατότητες που προσφέρει η τεχνολογία στην εκπαίδευση, δημιουργώντας νέες και πιο σύγχρονες προσεγγίσεις στην εκμάθηση της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας.
