Τα αποξηραμένα φρούτα είναι ένα από τα πιο πρακτικά σνακ που μπορούμε να έχουμε στο σπίτι, στο γραφείο ή σε ένα ταξίδι. Προσφέρουν φυτικές ίνες, μέταλλα και διάφορες φυτικές ενώσεις, ενώ διατηρούνται πολύ περισσότερο από τα φρέσκα φρούτα.
Η αποξήρανση όμως αλλάζει σημαντικά τη σύστασή τους. Καθώς απομακρύνεται μεγάλο μέρος του νερού, τα φυσικά σάκχαρα, οι θερμίδες και αρκετά θρεπτικά συστατικά συγκεντρώνονται σε μικρότερο όγκο. Γι’ αυτό η ποσότητα και η επιλογή του σωστού προϊόντος έχουν σημασία.
Τι αλλάζει όταν ένα φρούτο αποξηραίνεται;
Η αποξήρανση μειώνει σημαντικά την περιεκτικότητα του φρούτου σε νερό και αυξάνει τη διάρκεια ζωής του. Αυτό σημαίνει ότι μια μικρή ποσότητα αποξηραμένου φρούτου αντιστοιχεί σε πολύ μεγαλύτερη ποσότητα του αρχικού φρέσκου φρούτου.
Οι φυτικές ίνες και πολλά μέταλλα παραμένουν σχετικά καλά διατηρημένα. Δεν ισχύει όμως ότι όλες οι βιταμίνες διατηρούνται στον ίδιο βαθμό.
Η βιταμίνη C μπορεί να μειωθεί σημαντικά
Η βιταμίνη C είναι ευαίσθητη στη θερμότητα, το οξυγόνο και τη διάρκεια της επεξεργασίας. Για τον λόγο αυτό, η συμβατική αποξήρανση μπορεί να μειώσει σημαντικά την ποσότητά της.
Το πόσο μεγάλη είναι η απώλεια εξαρτάται από το είδος του φρούτου και τη μέθοδο ξήρανσης. Η λυοφιλίωση, για παράδειγμα, συνήθως διατηρεί καλύτερα τη βιταμίνη C από την έντονη ξήρανση με θερμό αέρα.
Τα σάκχαρα δεν εμφανίζονται ξαφνικά, αλλά συγκεντρώνονται
Ένα φρούτο που αποξηραίνεται χωρίς πρόσθετα εξακολουθεί να περιέχει τα φυσικά σάκχαρα του αρχικού φρούτου. Επειδή όμως έχει χάσει πολύ νερό, μπορούμε εύκολα να καταναλώσουμε πολύ μεγαλύτερη ποσότητα σακχάρων και θερμίδων πριν νιώσουμε ότι έχουμε φάει αρκετά.
Αυτό δεν σημαίνει ότι τα αποξηραμένα φρούτα είναι «ανθυγιεινά». Σημαίνει απλώς ότι η μερίδα τους είναι αρκετά μικρότερη από εκείνη των φρέσκων φρούτων.

Τι προσφέρουν διατροφικά τα αποξηραμένα φρούτα;
Η ακριβής σύνθεση διαφέρει σημαντικά από φρούτο σε φρούτο, αλλά αρκετά αποξηραμένα φρούτα αποτελούν χρήσιμες πηγές φυτικών ινών, καλίου και διαφόρων φυτικών ενώσεων.
- Φυτικές ίνες: συμβάλλουν στη φυσιολογική λειτουργία του εντέρου και στον κορεσμό.
- Κάλιο: συμμετέχει στη φυσιολογική λειτουργία των μυών και στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης.
- Σίδηρος: υπάρχει σε ορισμένα είδη, χωρίς όμως τα αποξηραμένα φρούτα να αποτελούν συνήθως την κύρια πηγή σιδήρου μιας διατροφής.
- Καροτενοειδή και πολυφαινόλες: διαφορετικά φρούτα περιέχουν διαφορετικές φυτικές ενώσεις με αντιοξειδωτική δράση.
Η παρουσία αντιοξειδωτικών σε ένα τρόφιμο δεν σημαίνει από μόνη της ότι το τρόφιμο προλαμβάνει κάποια συγκεκριμένη ασθένεια. Τα πραγματικά οφέλη εξαρτώνται από ολόκληρο το διατροφικό πρότυπο.
Βοηθούν πραγματικά την πέψη;
Πολλά αποξηραμένα φρούτα περιέχουν αρκετές φυτικές ίνες και μπορούν να συμβάλουν στην ημερήσια πρόσληψή τους. Αυτό μπορεί να βοηθήσει τη φυσιολογική λειτουργία του εντέρου.
Οι φυτικές ίνες όμως χρειάζονται και επαρκή πρόσληψη υγρών. Η απότομη κατανάλωση μεγάλης ποσότητας μπορεί επίσης να προκαλέσει φούσκωμα ή αέρια σε ορισμένους ανθρώπους.
Τα αποξηραμένα δαμάσκηνα ξεχωρίζουν
Από όλα τα αποξηραμένα φρούτα, τα δαμάσκηνα είναι από τα καλύτερα μελετημένα για τη δυσκοιλιότητα. Περιέχουν φυτικές ίνες αλλά και σορβιτόλη, μια φυσική σακχαροαλκοόλη.
Κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι η κατανάλωσή τους μπορεί να αυξήσει τη συχνότητα των κενώσεων και να βοηθήσει ορισμένους ανθρώπους με δυσκοιλιότητα.
Είναι καλή επιλογή για γρήγορη ενέργεια;
Τα αποξηραμένα φρούτα περιέχουν αρκετούς υδατάνθρακες σε μικρό όγκο. Για αυτό μπορούν να είναι πρακτικά πριν ή μετά από σωματική δραστηριότητα, σε μια πεζοπορία ή όταν θέλουμε ένα εύκολο σνακ.
Δεν χρειάζεται όμως να θεωρούνται «ενεργειακή υπερτροφή». Η ενέργεια προέρχεται κυρίως από τους υδατάνθρακες και τα φυσικά σάκχαρα που περιέχουν.
Για πιο χορταστικό σνακ μπορούν να συνδυαστούν με μια μικρή ποσότητα ξηρών καρπών ή με γιαούρτι.
Προσέξτε την πρόσθετη ζάχαρη
Δεν είναι όλα τα προϊόντα που πωλούνται ως «αποξηραμένα φρούτα» ίδια. Σταφίδες, σύκα, χουρμάδες και αρκετά βερίκοκα πωλούνται συχνά χωρίς πρόσθετη ζάχαρη, επειδή είναι ήδη φυσικά γλυκά.
Σε άλλα προϊόντα, όπως αποξηραμένο μάνγκο, ανανά, cranberries ή μίγματα φρούτων, μπορεί να έχει προστεθεί ζάχαρη ή σιρόπι κατά την επεξεργασία.
Γι’ αυτό αξίζει να κοιτάζετε τη λίστα συστατικών και όχι μόνο τη μπροστινή πλευρά της συσκευασίας.
Τι άλλο μπορεί να υπάρχει στη συσκευασία;
Ορισμένα αποξηραμένα φρούτα, ιδιαίτερα βερίκοκα, μπορεί να περιέχουν θειώδη που χρησιμοποιούνται για να διατηρήσουν το έντονο χρώμα τους και να περιορίσουν την αλλοίωση.
Οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να τα καταναλώνουν χωρίς πρόβλημα, αλλά όσοι έχουν ευαισθησία στα θειώδη πρέπει να ελέγχουν προσεκτικά την ετικέτα.

6 αποξηραμένα φρούτα και τι προσφέρει το καθένα
1. Σταφίδες
Οι σταφίδες είναι αποξηραμένα σταφύλια και αποτελούν μία από τις πιο κλασικές επιλογές. Περιέχουν υδατάνθρακες, φυτικές ίνες, κάλιο και διάφορες πολυφαινόλες.
Επειδή είναι μικρές και εύκολες στην κατανάλωση, είναι επίσης εύκολο να φάμε πολύ μεγαλύτερη ποσότητα από όση αντιλαμβανόμαστε.
Πώς να τις χρησιμοποιήσετε: σε βρώμη, γιαούρτι, σαλάτες, σπιτικές μπάρες ή μαζί με ξηρούς καρπούς.
2. Αποξηραμένα βερίκοκα
Τα αποξηραμένα βερίκοκα προσφέρουν φυτικές ίνες και κάλιο και διατηρούν καροτενοειδή από το αρχικό φρούτο. Η βιταμίνη C όμως μειώνεται σημαντικά κατά την αποξήρανση.
Τα πολύ έντονα πορτοκαλί βερίκοκα συχνά έχουν υποστεί επεξεργασία με θειώδη, οπότε η ετικέτα είναι χρήσιμη για όσους έχουν σχετική ευαισθησία.
Πώς να τα χρησιμοποιήσετε: μόνα τους σε μικρή μερίδα, ψιλοκομμένα σε γιαούρτι ή μαζί με ξηρούς καρπούς.
3. Αποξηραμένα σύκα
Τα αποξηραμένα σύκα είναι από τα αποξηραμένα φρούτα με αρκετές φυτικές ίνες και παρέχουν επίσης ασβέστιο, κάλιο και άλλες μεταλλικές ενώσεις.
Δεν αντικαθιστούν τις κύριες πηγές ασβεστίου μιας ισορροπημένης διατροφής, μπορούν όμως να συμβάλουν στη συνολική ημερήσια πρόσληψη.
Πώς να τα χρησιμοποιήσετε: με γιαούρτι, σε βρώμη, σε σαλάτες ή μαζί με καρύδια.
4. Αποξηραμένα δαμάσκηνα
Τα αποξηραμένα δαμάσκηνα περιέχουν φυτικές ίνες, κάλιο και σορβιτόλη. Είναι ένα από τα λίγα αποξηραμένα φρούτα για τα οποία υπάρχουν κλινικές μελέτες σχετικά με τη λειτουργία του εντέρου.
Σε ορισμένα άτομα μεγαλύτερες ποσότητες μπορεί να προκαλέσουν αέρια ή εντερική ενόχληση, γι’ αυτό είναι προτιμότερο να αυξάνεται η ποσότητα σταδιακά.
Πώς να τα χρησιμοποιήσετε: ως μέρος του πρωινού, μαζί με γιαούρτι ή μόνα τους με ένα ποτήρι νερό.
5. Χουρμάδες
Οι χουρμάδες είναι ιδιαίτερα γλυκοί και πλούσιοι σε υδατάνθρακες. Παρέχουν επίσης φυτικές ίνες, κάλιο και διάφορες φυτικές ενώσεις.
Μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως φυσικά γλυκιά βάση σε σπιτικά γλυκά, αλλά δεν παύουν να είναι τρόφιμο με υψηλή συγκέντρωση φυσικών σακχάρων.
Πώς να τους χρησιμοποιήσετε: γεμισμένους με λίγο ταχίνι ή ξηρό καρπό, σε βρώμη ή πολτοποιημένους σε σπιτικές μπάρες.

6. Αποξηραμένο μάνγκο
Το αποξηραμένο μάνγκο διατηρεί καροτενοειδή και άλλα φυτικά συστατικά του φρούτου, αλλά η περιεκτικότητα σε βιταμίνη C μπορεί να μειωθεί σημαντικά κατά την επεξεργασία.
Στην περίπτωση του μάνγκο χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στην ετικέτα, επειδή αρκετά εμπορικά προϊόντα περιέχουν πρόσθετη ζάχαρη.
Πώς να το χρησιμοποιήσετε: ως μικρή μερίδα μαζί με ξηρούς καρπούς ή κομμένο σε γιαούρτι και βρώμη.
Πόσα αποξηραμένα φρούτα είναι μία μερίδα;
Επειδή είναι συμπυκνωμένα, μια μερίδα αποξηραμένων φρούτων είναι πολύ μικρότερη από μια μερίδα φρέσκων φρούτων. Ένα χρήσιμο σημείο αναφοράς για έναν ενήλικα είναι περίπου 30 γραμμάρια.
Αυτό αντιστοιχεί περίπου σε μία γεμάτη κουταλιά σταφίδες, δύο αποξηραμένα σύκα ή τρία αποξηραμένα δαμάσκηνα, αν και το πραγματικό μέγεθος διαφέρει ανά προϊόν.
Δεν υπάρχει λόγος να ζυγίζει κάποιος καθημερινά τα φρούτα του. Η ποσότητα αυτή βοηθά απλώς να γίνει αντιληπτό πόσο πιο συμπυκνωμένο είναι ένα αποξηραμένο φρούτο σε σχέση με το φρέσκο.
Είναι καλύτερα από τα φρέσκα φρούτα;
Όχι. Τα δύο μπορούν να συνυπάρχουν στη διατροφή, αλλά έχουν διαφορετικά πλεονεκτήματα.
Τα φρέσκα φρούτα περιέχουν πολύ περισσότερο νερό, καταλαμβάνουν μεγαλύτερο όγκο και συνήθως προσφέρουν λιγότερες θερμίδες ανά αντίστοιχο όγκο. Αρκετά προσφέρουν επίσης πολύ περισσότερη βιταμίνη C από την αποξηραμένη εκδοχή τους.
Τα αποξηραμένα φρούτα υπερτερούν κυρίως στην πρακτικότητα, στη διάρκεια ζωής και στην εύκολη μεταφορά.
Καλύτερα μαζί με το γεύμα παρά συνεχώς μέσα στην ημέρα
Επειδή τα αποξηραμένα φρούτα είναι κολλώδη και έχουν συμπυκνωμένα φυσικά σάκχαρα, μπορούν να παραμένουν περισσότερο πάνω στα δόντια.
Για τον λόγο αυτό είναι προτιμότερο να καταναλώνονται μαζί με ένα γεύμα ή οργανωμένο σνακ και όχι να τσιμπολογούνται συνεχώς σε όλη τη διάρκεια της ημέρας.
Τι να κοιτάζετε πριν αγοράσετε
- Λίστα συστατικών: όσο πιο απλή τόσο καλύτερα.
- Πρόσθετη ζάχαρη: ελέγξτε αν υπάρχει ζάχαρη, σιρόπι ή άλλη γλυκαντική ύλη.
- Θειώδη: ιδιαίτερα σε βερίκοκα και ορισμένα άλλα φρούτα.
- Μέγεθος μερίδας: μην θεωρείτε ότι ολόκληρη η σακούλα αποτελεί μία μερίδα.
- Μορφή του προϊόντος: άλλο ένα απλό αποξηραμένο φρούτο και άλλο ένα ζαχαρωμένο ή επικαλυμμένο fruit snack.
Μια μικρή ποσότητα αρκεί
Τα αποξηραμένα φρούτα μπορούν να αποτελέσουν μια νόστιμη και θρεπτική προσθήκη στη διατροφή. Προσφέρουν φυτικές ίνες, μέταλλα και φυτικές ενώσεις σε μια πρακτική μορφή που μεταφέρεται εύκολα και διατηρείται για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Δεν χρειάζεται όμως να αντιμετωπίζονται ούτε ως «υπερτροφή» ούτε ως γλυκό που μπορούμε να καταναλώνουμε χωρίς όριο. Μια μικρή μερίδα, κατά προτίμηση χωρίς πρόσθετη ζάχαρη και μαζί με μια διατροφή που περιλαμβάνει και άφθονα φρέσκα φρούτα, είναι η πιο ισορροπημένη επιλογή.
Πηγές:












