Πίσω από ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ονόματα της παγκόσμιας κοσμηματοποιίας βρίσκεται ένας Έλληνας αργυροχόος από την Ήπειρο. Ο Σωτήριος Βούλγαρης ξεκίνησε από την Παραμυθιά Θεσπρωτίας και το 1884 άνοιξε στη Ρώμη το κατάστημα που έθεσε τις βάσεις για τον οίκο BVLGARI.
Από τα ασημένια αντικείμενα ενός Ηπειρώτη τεχνίτη μέχρι τα κοσμήματα που φόρεσαν η Elizabeth Taylor, η Sophia Loren και άλλες μεγάλες σταρ του κινηματογράφου, η πορεία της οικογένειας Βούλγαρη είναι μια ιστορία ελληνικής καταγωγής, ιταλικής δημιουργικότητας και διεθνούς επιτυχίας.
Από την Παραμυθιά στη Ρώμη
Ο Σωτήριος Βούλγαρης γεννήθηκε στις 18 Μαρτίου 1857 στην Παραμυθιά Θεσπρωτίας. Η οικογένειά του είχε παλαιότερες ρίζες στους Καλαρρύτες των Ιωαννίνων, μια περιοχή με μακρά παράδοση στην αργυροχοΐα, πριν εγκατασταθεί στην Παραμυθιά.
Μεγάλωσε επομένως σε ένα οικογενειακό περιβάλλον άμεσα συνδεδεμένο με την επεξεργασία του ασημιού. Ο ίδιος ακολούθησε την παράδοση και εξελίχθηκε σε εξαιρετικά ικανό αργυροχόο.
Η επίσημη ιστορία της Bvlgari αναφέρεται χαρακτηριστικά στο ταξίδι του από τα εργαστήρια της Παραμυθιάς μέχρι τους δρόμους της Ρώμης.
Το πρώτο κατάστημα που έβαλε τα θεμέλια της BVLGARI
Έπειτα από την αναχώρησή του από την Ελλάδα και το πέρασμά του από την Κέρκυρα και την Ιταλία, ο Σωτήριος εγκαταστάθηκε στη Ρώμη.
Το 1884, σε ηλικία 27 ετών, άνοιξε το πρώτο του κατάστημα στη Via Sistina 85. Αυτή θεωρείται από την ίδια την Bvlgari η επίσημη χρονιά ίδρυσης του οίκου.
Στο κατάστημα πουλούσε ασημένια αντικείμενα δικής του κατασκευής, κοσμήματα, πολύτιμα αντικείμενα και αντίκες. Τα ασημένια έργα του βρήκαν ιδιαίτερη απήχηση στους ξένους ταξιδιώτες που επισκέπτονταν τη Ρώμη.
Η επιτυχία οδήγησε στην επέκταση της επιχείρησης. Το 1894 άνοιξε δεύτερο κατάστημα στη Via dei Condotti 28.
Το «Old Curiosity Shop» της Via Condotti
Το μεγάλο βήμα έγινε το 1905, όταν ο Σωτήριος, με τη συμμετοχή των γιων του Κωνσταντίνου και Γεωργίου, άνοιξε μεγαλύτερο κατάστημα στη Via dei Condotti 10.
Στην πρόσοψή του εμφανίστηκε η αγγλική ονομασία «Old Curiosity Shop», εμπνευσμένη από το μυθιστόρημα του Charles Dickens. Η επιλογή δεν ήταν τυχαία: στόχος ήταν να προσελκύσει τους εύπορους Βρετανούς και Αμερικανούς ταξιδιώτες που επισκέπτονταν τη Ρώμη.
Το κατάστημα της Via Condotti εξελίχθηκε στη σημαντικότερη έδρα του οίκου και παραμένει μέχρι σήμερα άμεσα συνδεδεμένο με την ιστορία της Bvlgari.
Γιατί γράφεται BVLGARI με V;
Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα στοιχεία της εταιρείας είναι η γραφή του ονόματός της ως BVLGARI, με το γράμμα V στη θέση του U.
Η συγκεκριμένη μορφή δεν υπήρχε από την πρώτη ημέρα λειτουργίας της επιχείρησης. Καθιερώθηκε στην πρόσοψη του καταστήματος της Via Condotti κατά την αναμόρφωσή της το 1933-1934.
Η επιλογή του V παραπέμπει στη λατινική γραφή των αρχαίων ρωμαϊκών επιγραφών, όπου το V χρησιμοποιούνταν στη θέση του σημερινού U. Μαζί με την ιδιαίτερη γραμματοσειρά, συνέβαλε στη δημιουργία της οπτικής ταυτότητας που γνωρίζουμε σήμερα.
Οι γιοι του συνέχισαν το έργο του
Οι γιοι του Σωτήριου, Giorgio και Costantino Bulgari, μπήκαν σταδιακά στην οικογενειακή επιχείρηση και συνέβαλαν στη μετάβασή της από τα ασημένια αντικείμενα στην υψηλή κοσμηματοποιία.
Ο Σωτήριος πέθανε τον Νοέμβριο του 1932. Οι γιοι του ανέλαβαν πλέον την επιχείρηση και τα επόμενα χρόνια ο οίκος διαμόρφωσε σταδιακά ένα ξεχωριστό ύφος που συνδύαζε την ιταλική αισθητική με έντονα χρώματα, πολύτιμους λίθους και αναφορές στην αρχαιότητα.
Η BVLGARI και η εποχή της Dolce Vita
Η δεκαετία του 1960 αποτέλεσε ορόσημο. Η Ρώμη βρισκόταν στην εποχή της Dolce Vita και η Via Condotti ήταν σημείο συνάντησης για διεθνείς προσωπικότητες του κινηματογράφου.
Η ίδια η Bvlgari αναφέρει ανάμεσα στις διάσημες γυναίκες που συνδέθηκαν με τις δημιουργίες του οίκου τις Sophia Loren, Ingrid Bergman, Elizabeth Taylor, Monica Vitti και Anita Ekberg.
Η Elizabeth Taylor και η περίφημη σχέση της με τη Bvlgari
Από όλες τις σταρ που συνδέθηκαν με τον οίκο, καμία ίσως δεν έγινε τόσο στενά συνδεδεμένη με την Bvlgari όσο η Elizabeth Taylor.
Η σχέση της με τον οίκο έγινε ιδιαίτερα έντονη το 1962, όταν βρισκόταν στη Ρώμη για τα γυρίσματα της ταινίας Cleopatra. Η ίδια έχει γράψει ότι ένα από τα πλεονεκτήματα των γυρισμάτων στη Ρώμη ήταν η δυνατότητα να επισκέπτεται το κατάστημα της Bvlgari.
Ο Richard Burton συνόψισε κάποτε με χιούμορ τη σχέση τους με τα κοσμήματα:
«Εγώ σύστησα στην Elizabeth την μπύρα και εκείνη μου σύστησε την Bulgari».
Ο Burton τής χάρισε εντυπωσιακά κοσμήματα, ενώ αρκετά κομμάτια από τη συλλογή της Taylor παραμένουν στενά συνδεδεμένα με την ιστορία του οίκου.
Και ο πρώην σύζυγός της Eddie Fisher είχε αστειευτεί ότι η μοναδική ιταλική λέξη που γνώριζε η Taylor ήταν «Bulgari».
Τα κοσμήματα Serpenti που έγιναν σύμβολο
Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα σχέδια στην ιστορία της Bvlgari είναι το Serpenti. Το μοτίβο του φιδιού εμφανίστηκε για πρώτη φορά στον οίκο το 1948 σε ρολόγια-βραχιόλια με εύκαμπτη κατασκευή Tubogas.
Με την πάροδο των δεκαετιών το φίδι εξελίχθηκε σε ένα από τα πιο εμβληματικά σύμβολα της εταιρείας, εμφανιζόμενο σε βραχιόλια, ρολόγια, δαχτυλίδια και περιδέραια.
Οι ελληνικές και ρωμαϊκές αναφορές στα κοσμήματα
Η ελληνική καταγωγή της οικογένειας και η ρωμαϊκή ταυτότητα του οίκου δημιούργησαν έναν ιδιαίτερο συνδυασμό. Η Bvlgari άντλησε έμπνευση από την αρχαιότητα, τη ρωμαϊκή αρχιτεκτονική και τη μεσογειακή παράδοση.
Τη δεκαετία του 1960 ο οίκος άρχισε να ενσωματώνει αυθεντικά αρχαία νομίσματα σε σύγχρονα κοσμήματα. Οι πρώτες τέτοιες δημιουργίες του 1966 χρησιμοποίησαν ελληνικά και ρωμαϊκά νομίσματα και άνοιξαν τον δρόμο για τη μεταγενέστερη συλλογή Monete.
Η οικογένεια Βούλγαρη στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Μια λιγότερο γνωστή πτυχή της οικογενειακής ιστορίας αφορά τα χρόνια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
Το 1943 ο Costantino Bulgari και η σύζυγός του Laura έκρυψαν στο σπίτι τους στη Ρώμη τρεις Εβραίες γυναίκες, τις οποίες δεν γνώριζαν προηγουμένως, μετά τις διώξεις των Εβραίων της Ρώμης.
Για την πράξη τους αναγνωρίστηκαν μεταγενέστερα ως «Δίκαιοι των Εθνών».
Υπάρχει και μια διαφορετική οικογενειακή ιστορία από την ίδια περίοδο. Ο Gianni Bulgari έχει αφηγηθεί ότι στο σπίτι των γονιών του φιλοξενούνταν Έλληνες αιχμάλωτοι που είχαν δραπετεύσει από στρατόπεδα. Ανάμεσά τους ήταν, σύμφωνα με τη μαρτυρία του, και ο μετέπειτα πολιτικός Ευάγγελος Αβέρωφ.
Η οικογένεια δεν ξέχασε την Παραμυθιά
Παρά τη διεθνή επιτυχία της, η οικογένεια διατήρησε δεσμούς με τον τόπο από τον οποίο ξεκίνησε η ιστορία του Σωτήριου Βούλγαρη.
Στην Παραμυθιά βρίσκεται το ιστορικό Σχολείο Βούλγαρη, που ανεγέρθηκε το 1937 με χρηματοδότηση των γιων του Σωτήριου, Γεωργίου και Κωνσταντίνου, εκπληρώνοντας επιθυμία του πατέρα τους.
Το κτίριο λειτούργησε επί δεκαετίες ως σχολείο και έχει πλέον μετατραπεί σε πολυχώρο τέχνης, ιστορίας, πολιτισμού και εκπαίδευσης, με μέρος της έκθεσης αφιερωμένο στην οικογένεια Βούλγαρη και στην πορεία της από την Ήπειρο προς τη διεθνή καταξίωση.
Από έναν Έλληνα αργυροχόο σε ένα παγκόσμιο όνομα
Από το μικρό εργαστήριο και την παράδοση της ηπειρώτικης αργυροχοΐας μέχρι τη Via Condotti και τις μεγάλες σταρ του Χόλιγουντ, η ιστορία της BVLGARI καλύπτει περισσότερα από έναν αιώνα δημιουργίας.
Στην καρδιά αυτής της ιστορίας βρίσκεται ο Σωτήριος Βούλγαρης: ένας Έλληνας αργυροχόος από την Παραμυθιά που εγκαταστάθηκε στη Ρώμη και δημιούργησε το 1884 μια επιχείρηση η οποία εξελίχθηκε σε ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ονόματα της διεθνούς κοσμηματοποιίας.
