Όταν ετοιμάζουμε σήμερα τα παιδιά για το σχολείο, είναι εύκολο να γυρίσει το μυαλό μας πολλά χρόνια πίσω. Στις δικές μας σχολικές τσάντες, στις κασετίνες, στα τετράδια, στις κιμωλίες και σε όλες εκείνες τις μικρές λεπτομέρειες που τότε έμοιαζαν απολύτως συνηθισμένες.
Κάθε γενιά έχει τις δικές της σχολικές αναμνήσεις. Κάποιες από τις εικόνες που ακολουθούν ήταν ιδιαίτερα γνώριμες σε παιδιά που πήγαν σχολείο στην Ελλάδα τις δεκαετίες του ’70, του ’80 και του ’90.
Οι κασετίνες που τότε έμοιαζαν με… τεχνολογία
Υπήρξε εποχή που μια κασετίνα με μαγνήτες, κουμπιά και πολλά μικρά διαμερίσματα μπορούσε να γίνει το πιο εντυπωσιακό αντικείμενο πάνω στο θρανίο.
Και φυσικά υπήρχαν τα χαρακτηριστικά μολύβια με τις μικρές ανταλλακτικές μύτες που περνούσαν από το ένα άκρο στο άλλο.
Το «ντύσιμο» των σχολικών βιβλίων
Πριν ακόμη ξεκινήσουν καλά καλά τα μαθήματα, υπήρχε μια μικρή τελετουργία: τα βιβλία έπρεπε να καλυφθούν για να προστατευτούν.
Διαφανές αυτοκόλλητο, χαρτί και πολλή προσοχή στις γωνίες. Για αρκετούς μαθητές, ένα όμορφα «ντυμένο» βιβλίο ήταν σχεδόν ζήτημα υπερηφάνειας.
Οι Ευχούληδες πάνω στα μολύβια
Τα σχολικά είδη δεν ήταν μόνο χρήσιμα. Ήταν και τρόπος να δείχνεις τι σου άρεσε. Οι μικροί Ευχούληδες πάνω στα μολύβια ήταν από εκείνα τα αντικείμενα που δύσκολα περνούσαν απαρατήρητα.
Μαθήματα που σήμερα μοιάζουν βγαλμένα από άλλη εποχή
Για κάποιους μαθητές, η Φυτολογία ήταν από τα μαθήματα που έμεναν στη μνήμη επειδή συνδεόταν με τη φύση και την καλλιέργεια φυτών.
Άλλοι θυμούνται πολύ περισσότερο τη Γεωγραφία, τους χάρτες και την προσπάθεια να απομνημονεύσουν βουνά, ποτάμια, πρωτεύουσες και νομούς.
Το παγούρι μπορούσε να σε κάνει… δημοφιλή
Ένα διαφορετικό παγούρι ή ένα πρωτότυπο σχολικό αξεσουάρ μπορούσε να τραβήξει όλα τα βλέμματα στην τάξη.
Το ίδιο ίσχυε και για τα πτυσσόμενα ποτήρια, που για αρκετά παιδιά ήταν κάτι ανάμεσα σε παιχνίδι και χρηστικό αντικείμενο.
Τα σκουλαρίκια-αυτοκόλλητα
Για πολλά κορίτσια, τα μικρά σκουλαρίκια-αυτοκόλλητα ήταν ένα από τα πιο αγαπημένα αξεσουάρ της εποχής. Χρώματα, σχέδια και μια αίσθηση ότι μπορούσες κάθε μέρα να εμφανιστείς διαφορετική.
Τσάντες χωρίς ροδάκια και πίνακες γεμάτοι κιμωλία
Οι σχολικές τσάντες με ροδάκια δεν ήταν πάντα μέρος της καθημερινότητας. Πολλοί μαθητές κουβαλούσαν στην πλάτη βιβλία και τετράδια, όσο βαριά κι αν ήταν.
Στις τάξεις κυριαρχούσε ο μαυροπίνακας ή ο πράσινος πίνακας και φυσικά η κιμωλία. Η σκόνη της ήταν μέρος της σχολικής καθημερινότητας για μαθητές και εκπαιδευτικούς.
Όταν το πολυτονικό έδωσε τη θέση του στο μονοτονικό
Το 1982 καθιερώθηκε το μονοτονικό σύστημα στη γραφή της νέας ελληνικής, αντικαθιστώντας το πολυτονικό στη δημόσια και εκπαιδευτική χρήση.
Για τους μαθητές που είχαν προλάβει να διδαχθούν πνεύματα και πολλούς τόνους, η αλλαγή ήταν μία από τις πιο χαρακτηριστικές εκπαιδευτικές μεταβάσεις της εποχής.
Η σχολική ποδιά που έμεινε στην ιστορία
Η σχολική ποδιά αποτελεί ίσως ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα σύμβολα της παλιότερης σχολικής ζωής στην Ελλάδα. Η εφαρμογή της δεν ήταν ίδια σε όλα τα σχολεία, όμως για πολλές μαθήτριες αποτέλεσε καθημερινό μέρος της σχολικής ένδυσης.
Η υποχρεωτικότητά της καταργήθηκε το 1982, κλείνοντας ένα μεγάλο κεφάλαιο της σχολικής καθημερινότητας.
Πρωινές και απογευματινές βάρδιες
Σε αρκετές περιοχές και σχολεία υπήρχαν περίοδοι όπου οι μαθητές παρακολουθούσαν μαθήματα σε διαφορετικές βάρδιες, άλλοτε πρωί και άλλοτε απόγευμα.
Υπήρχαν επίσης γενιές μαθητών που θυμούνται διαφορετικό εβδομαδιαίο πρόγραμμα από το σημερινό, ακόμη και σχολικές ημέρες το Σάββατο σε παλαιότερες περιόδους.
Η διαδρομή προς το σχολείο χωρίς συνοδεία
Πολλά παιδιά πήγαιναν στο σχολείο με τα αδέλφια τους, με φίλους ή με παιδιά της γειτονιάς. Η καθημερινότητα βέβαια διέφερε σημαντικά ανά περιοχή, οικογένεια και εποχή, αλλά αυτή η εικόνα έχει μείνει έντονα στη μνήμη πολλών.
(φωτό: enet.gr)
Το διάβασμα γινόταν κυρίως στο σπίτι
Η εξωσχολική υποστήριξη των μικρότερων μαθητών δεν είχε την ίδια έκταση που έχει σήμερα. Για πολλές οικογένειες, το καθημερινό διάβασμα γινόταν στο σπίτι, συχνά με τη βοήθεια γονιών ή μεγαλύτερων αδελφών.
(φωτο: retromaniax.gr)
Σε παλαιότερες δεκαετίες η πειθαρχία στο σχολείο ήταν σαφώς αυστηρότερη και η σωματική τιμωρία αποτελούσε πρακτική που σήμερα θεωρείται απαράδεκτη και δεν έχει θέση στην εκπαίδευση.
Και φυσικά υπήρχαν τα συνθήματα
Οι μαθητές κάθε εποχής είχαν τα δικά τους αστεία, πειράγματα και συνθήματα που γράφονταν σε τετράδια, θρανία και χαρτάκια και περνούσαν από γενιά σε γενιά.
Κάποια από αυτά εξακολουθούν να ξυπνούν αναμνήσεις σε όσους τα έβλεπαν παντού στα μαθητικά τους χρόνια.
Τελικά, εκείνο που μένει δεν είναι μόνο τα αντικείμενα ή οι σχολικές συνήθειες. Είναι οι φίλοι, τα διαλείμματα, οι μυρωδιές των βιβλίων και όλες εκείνες οι μικρές στιγμές που, χωρίς να το καταλαβαίνουμε τότε, έγιναν κομμάτι των πιο δυνατών αναμνήσεών μας.
