Ένα viral βίντεο που κυκλοφόρησε στα social media υποστηρίζει ότι μια γυναίκα 93 ετών δείχνει καλύτερη από ό,τι στα 50 της χάρη σε μια σειρά από «ολιστικά μυστικά αντιγήρανσης». Ανάμεσά τους βρίσκονται το τζίντζερ με λεμόνι, η ωμή πατάτα στο πρόσωπο, το έλαιο δεντρολίβανου, το βόειο πρωτόγαλα και ο λεγόμενος καφές με μανιτάρια.
Η ιστορία όμως χρειάζεται σημαντική διόρθωση. Παρόμοια βίντεο έχουν ελεγχθεί από οργανισμούς fact-checking και έχουν συνδεθεί με ψευδείς ή παραποιημένους ισχυρισμούς για την ηλικία της γυναίκας και τα υποτιθέμενα οφέλη των προϊόντων που προβάλλονται.

Φωτογραφία: TikTok
Δεν πρόκειται για τεκμηριωμένη ιστορία μιας 93χρονης
Fact-checking οργανισμοί έχουν εντοπίσει πολλά παρόμοια βίντεο στα οποία εμφανίζεται η Αυστραλή Barbara O’Neill και μια φωνή αποδίδει σε εκείνη διάφορα «μυστικά υγείας» και αντιγήρανσης.
Το πρόβλημα είναι ότι η φωνή σε ορισμένα από αυτά τα βίντεο δεν είναι αυθεντική και φαίνεται να έχει δημιουργηθεί ή αλλοιωθεί με τεχνητή νοημοσύνη. Επιπλέον, στα ίδια βίντεο η ηλικία αλλάζει από ανάρτηση σε ανάρτηση.
Η O’Neill έχει γεννηθεί το 1954, επομένως δεν ήταν 93 ετών όταν κυκλοφόρησαν αυτά τα βίντεο. Αυτό από μόνο του καταρρίπτει τον βασικό ισχυρισμό ότι μια «93χρονη» αποκαλύπτει πώς κατάφερε να δείχνει νεότερη από ό,τι στα 50 της.
Τζίντζερ και λεμόνι δεν αποτελούν θεραπεία αντιγήρανσης
Ένας από τους ισχυρισμούς του viral περιεχομένου είναι ότι τζίντζερ και χυμός λεμονιού με άδειο στομάχι λειτουργούν ως ισχυρό τονωτικό για το ανοσοποιητικό και την αντιγήρανση.
Και τα δύο μπορούν να αποτελούν μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής. Το τζίντζερ έχει μελετηθεί κυρίως για τη ναυτία και ορισμένες άλλες χρήσεις, ενώ το λεμόνι αποτελεί πηγή βιταμίνης C.
Δεν υπάρχουν όμως στοιχεία ότι ο συγκεκριμένος συνδυασμός, επειδή πίνεται το πρωί ή με άδειο στομάχι, μπορεί να αναστρέψει τη γήρανση ή να κάνει κάποιον να δείχνει δεκαετίες νεότερος.
Μπορεί η ωμή πατάτα να εξαφανίσει ακμή και μαύρα στίγματα;
Το βίντεο προτείνει επίσης να τοποθετείται ωμή πατάτα πάνω σε σημάδια ακμής και σκούρες κηλίδες δύο φορές την ημέρα.

Μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν κλινικές μελέτες σε ανθρώπους που να δείχνουν ότι η ωμή πατάτα αποτελεί αποτελεσματική θεραπεία για την ακμή, τις ουλές της ή τις σκούρες κηλίδες του δέρματος.
Για επίμονη ακμή ή υπερμελάγχρωση υπάρχουν δερματολογικές θεραπείες με πολύ καλύτερη επιστημονική τεκμηρίωση.
Τι ισχύει πραγματικά για το έλαιο δεντρολίβανου στα μαλλιά
Το viral βίντεο παρουσιάζει το σπιτικό έλαιο δεντρολίβανου ως «τον μόνο τρόπο» για να αποκτήσει κάποιος ξανά υγιή μαλλιά μετά από βαφή. Αυτός ο ισχυρισμός είναι υπερβολικός.
Υπάρχει μια μικρή τυχαιοποιημένη μελέτη σε 100 άτομα με ανδρογενετική αλωπεκία, στην οποία το έλαιο δεντρολίβανου συνδέθηκε με αύξηση του αριθμού των τριχών ύστερα από έξι μήνες. Η συγκεκριμένη μελέτη όμως αφορούσε τριχόπτωση και όχι επανόρθωση βαμμένων ή ταλαιπωρημένων μαλλιών.
Επομένως υπάρχουν κάποιες ενδείξεις ότι αξίζει να μελετηθεί περαιτέρω για συγκεκριμένους τύπους τριχόπτωσης, αλλά όχι ότι αποτελεί θαυματουργή θεραπεία ή ότι είναι ανώτερο από όλα τα προϊόντα περιποίησης μαλλιών.
Βόειο πρωτόγαλα για βάρος και φούσκωμα;
Ένας ακόμη ισχυρισμός είναι ότι το βόειο πρωτόγαλα βοηθά στη διατήρηση χαμηλού βάρους και εξαφανίζει το φούσκωμα.
Το πρωτόγαλα είναι το πρώτο γάλα που παράγεται από τα θηλαστικά μετά τη γέννα και περιέχει πρωτεΐνες, ανοσοσφαιρίνες και άλλες βιοδραστικές ουσίες. Συμπληρώματα βόειου πρωτογάλακτος έχουν μελετηθεί για διάφορες πιθανές εφαρμογές.
Ωστόσο, τα διαθέσιμα στοιχεία δεν αποδεικνύουν ότι αποτελεί αξιόπιστη μέθοδο αδυνατίσματος ή θεραπεία για το συνηθισμένο φούσκωμα. Ακόμη και οι μελέτες για γαστρεντερικά προβλήματα έχουν δώσει ανάμεικτα αποτελέσματα.
Τι γνωρίζουμε για τον «καφέ με μανιτάρια»
Ο λεγόμενος mushroom coffee είναι συνήθως καφές στον οποίο έχουν προστεθεί εκχυλίσματα από μανιτάρια όπως lion’s mane, reishi, chaga ή cordyceps.
Ο καφές περιέχει καφεΐνη, η οποία μπορεί πράγματι να αυξήσει προσωρινά την εγρήγορση και τη συγκέντρωση. Δεν υπάρχει όμως επαρκής κλινική τεκμηρίωση ότι η προσθήκη μανιταριών μετατρέπει το ρόφημα σε προϊόν που «αλλάζει τη ζωή», εξαφανίζει την απογευματινή κόπωση ή προσφέρει ιδιαίτερη αντιγηραντική δράση.

Φωτογραφία: TikTok
Τι πραγματικά βοηθά στην υγιή γήρανση
Δεν υπάρχει μία τροφή, ένα ρόφημα ή ένα συμπλήρωμα που να σταματά τη γήρανση. Η εμφάνιση και η υγεία σε μεγαλύτερη ηλικία επηρεάζονται από πολλούς παράγοντες, όπως τα γονίδια, το κάπνισμα, η έκθεση στον ήλιο, η φυσική δραστηριότητα, η διατροφή, ο ύπνος και η γενικότερη κατάσταση της υγείας.
Μια ισορροπημένη διατροφή, τακτική άσκηση, επαρκής ύπνος, αποφυγή καπνίσματος και προστασία του δέρματος από την υπεριώδη ακτινοβολία έχουν πολύ ισχυρότερη επιστημονική βάση από τα viral «μυστικά αντιγήρανσης».
Το συγκεκριμένο viral περιεχόμενο είναι επομένως ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα του γιατί οι εντυπωσιακές συμβουλές υγείας στα social media χρειάζονται έλεγχο πριν μετατραπούν σε καθημερινές πρακτικές.
Πηγές:















