Θα έχετε ακούσει, ότι το μεγαλύτερο παιδί μιας οικογένειας τείνει να είναι πιο υπεύθυνο, ενώ τα μοναχοπαίδια πιο απαιτητικά και εγωιστές. Αυτά είναι απλά φήμες ή πράγματι η σειρά γέννησης μπορεί να επηρεάσει την προσωπικότητά μας.
Δείτε παρακάτω την απάντηση σε αυτή την ενδιαφέρουσα ερώτηση.
Η θεωρεία για την σειρά γέννησης ξεκίνησε στα τέλη του 1920 από τον Άλφρεντ Άντλερ, φίλο και συνάδελφο του Ζίγκμουντ Φρόιντ. Ο Άντλερ πίστευε, ότι η σειρά γέννησης μέσα στην οικογένεια επηρεάζει εγγενώς την προσωπικότητά μας.
Το πρωτότοκο (μεγαλύτερο) παιδί: Σύμφωνα με τον Άντλερ, το μεγαλύτερο παιδί τείνει να είναι πιο συντηρητικό, προσανατολισμένο και έχει προδιάθεση για την ηγεσία. Επειδή συχνά αναλαμβάνουν την ευθύνη των μικρότερων αδερφών τους, τα πρωτότοκα παιδιά είναι πιο πρόθυμοι να γίνουν γονείς, πιο περιποιητικοί και αναλαμβάνουν να πιο εύκολα πρωτοβουλίες.
Το δεύτερο (μεσαίο) παιδί: Το δεύτερο παιδί συνήθως δυσκολεύεται να ξεπεράσει τα μεγαλύτερα αδέρφια του. Ο ρυθμός ανάπτυξής τους είναι υψηλότερος. Τα μεσαία παιδιά τείνουν να είναι φιλόδοξα και λιγότερο εγωιστές. Επίσης, είναι πιο πιθανό θέσουν αδικαιολόγητα υψηλούς στόχους για τους εαυτούς τους. Αυτό αυξάνει τον αριθμό των αποτυχιών τους, αλλά επειδή ξέρουν πως να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες γίνονται πιο ανθεκτικοί.
Το τρίτο (νεώτερο) παιδί: Κατά κανόνα, το νεαρότερο παιδί παίρνει περισσότερη φροντίδα και προσοχή από τους γονείς σε σχέση με τα μεγαλύτερα αδέρφια τους. Γι’ αυτό ακριβώς αισθάνονται λιγότερο έμπειροι και ανεξάρτητοι. Ωστόσο, τα νεότερα αδέρφια έχουν περισσότερα κίνητρα για να ξεπεράσουν τα μεγαλύτερα αδέρφια τους. Συνήθως, κάνουν μεγάλες επιτυχίες και κερδίζουν την αναγνώριση στον χώρο που επιλέγουν. Γίνονται οι ταχύτεροι αθλητές, οι καλύτεροι μουσικοί και οι πιο ταλαντούχοι καλλιτέχνες. Επίσης, τείνουν να είναι πιο κοινωνικοί, αλλά και πιο επιπόλαιοι και ανεύθυνοι σε σχέση με τα μεγαλύτερα αδέρφια τους.
Μοναχοπαίδι: Χωρίς αδέρφια για να ανταγωνιστεί, το μοναχοπαίδι συνήθως ανταγωνίζεται τον πατέρα του. Το μοναχοπαίδι είναι πολύ χαϊδεμένο από τους γονείς του, οπότε περιμένει την ίδια περιποίηση και φροντίδα από όλους τους άλλους. Η εξάρτηση και εγωκεντρισμός είναι κύρια χαρακτηριστικά του στυλ ζωής τους. Το μοναχοπαίδι συχνά δυσκολεύεται να αλληλεπιδράσει με τους συμμαθητές του. Πολλά μοναχοπαίδια γίνονται τελειομανείς και τείνουν να επιτυγχάνουν τους στόχους, ξεπερνώντας όλα τα εμπόδια.
Πώς επηρεάζει τον δείκτη IQ;
Η θεωρία ότι η σειρά γέννησης επηρεάζει την προσωπικότητά και τον δείκτη IQ μας έχει γίνει δημοφιλής πρόσφατα. Ωστόσο, έχει διχάσει πολύ τους επιστήμονες. Κάποιοι απορρίπτουν τελείως την θεωρία, ενώ κάποιοι άλλοι την ενστερνίζονται πλήρως. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Λειψίας και τπ Πανεπιστήμιο Johannes Gutenberg στο Mainz μελέτησαν πάνω από 20.000 ενήλικες από τις ΗΠΑ, την Μεγάλη Βρετανία και την Γερμανία. Σε αυτή την έρευνα συνέκριναν αδέλφια μέσα στην οικογένεια και την σειρά γέννησής τους.
Διαπίστωσαν, ότι τα μεγαλύτερα παιδιά είχαν μεγαλύτερες επιδόσεις στα τεστ νοημοσύνης. Ωστόσο, δεν βρήκαν να υπάρχει κάποια συσχέτιση ανάμεσα στην σειρά γέννησης και την συναισθηματική σταθερότητα και φαντασία.
Πώς επηρεάζει την προσωπικότητα κάποιου;
Μια άλλη έρευνα έδωσε περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το πως η σειρά γέννησης επηρεάζει την προσωπικότητά. Οι ερευνητές ανέλυσαν τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας 377.000 μαθητών γυμνασίου στις ΗΠΑ.
Αυτό που διαπίστωσαν ήταν, ότι τα πρωτότοκα παιδιά τείνουν να είναι πιο ειλικρινή και κυρίαρχα. Επίσης, είναι λιγότερο κοινωνικοί και ανθεκτικοί στο στρες. Τα μεσαία παιδιά τείνουν να είναι πιο ευσυνείδητα και επιμελείς. Τα μικρότερα παιδιά είναι πιο ανοικτά και κοινωνικά. Τα μοναχοπαίδια είναι πιο νευρικά, αλλά πιο εξωστρεφή και κοινωνικά.
Είναι πραγματικά η σειρά γέννησης τόσο σημαντική;
Πρέπει να παραδεχτούμε, ότι τα αποτελέσματα αυτών των ερευνών έχουν μια σειρά από ανακρίβειες. Η έρευνα δεν λαμβάνει υπόψιν σημαντικούς παράγοντες, όπως η εθνικότητα, η εκπαίδευση, η καλή διαβίωση των γονιών και οι σχέσεις μέσα σε μια οικογένεια. Παρόλο που η σειρά γέννησης μπορεί να έχει κάποια επίδραση στην προσωπικότητά μας, οι σχέσεις γονέα- παιδιού και η ανατροφή τους έχουν πολύ μεγαλύτερη επιρροή.
[Journal of Research in Personality, PNAS]
