Κάποιες φορές, μπροστά σε μια δύσκολη περίοδο, έρχεται σχεδόν αυθόρμητα η ερώτηση: γιατί πρέπει να είναι όλα τόσο δύσκολα; Γιατί η ζωή δεν μπορεί να κυλά σαν ένα ήρεμο ποτάμι, χωρίς εμπόδια, ανατροπές και στιγμές που μας αναγκάζουν να ξεκινήσουμε από την αρχή;
Δεν υπάρχει μία απάντηση. Οι δυσκολίες δεν είναι πάντα χρήσιμες ούτε κάθε πόνος κρύβει υποχρεωτικά κάποιο μεγάλο μάθημα. Υπάρχουν όμως εμπειρίες που, όταν τις επεξεργαστούμε και συνεχίσουμε την πορεία μας, μπορούν να μας μάθουν πράγματα για τον εαυτό μας που ίσως δεν θα ανακαλύπταμε διαφορετικά.
Δεν μας δυναμώνει αυτόματα κάθε δυσκολία
Λέμε συχνά ότι «οι δυσκολίες μας κάνουν πιο δυνατούς». Είναι μια όμορφη φράση, αλλά η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη. Μια αποτυχία, μια απώλεια ή μια μεγάλη ανατροπή μπορεί να μας επηρεάσει βαθιά και δεν υπάρχει κανένας κανόνας που να λέει ότι πρέπει να βγούμε από αυτήν πιο δυνατοί.
Αυτό που μπορεί να κάνει τη διαφορά είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζουμε όσα μας συμβαίνουν, η στήριξη που έχουμε και ο χρόνος που δίνουμε στον εαυτό μας. Μερικές φορές μαθαίνουμε υπομονή. Άλλοτε συνειδητοποιούμε τα όριά μας ή ανακαλύπτουμε ότι πρέπει να αλλάξουμε δρόμο.
Και κάποιες φορές το μόνο που καταφέρνουμε είναι να συνεχίσουμε. Ακόμη κι αυτό μπορεί να είναι αρκετό.
Η μικρή νίκη που θυμόμαστε για χρόνια
Θυμάμαι, για παράδειγμα, την προσπάθεια να μάθω ποδήλατο. Κάθε πτώση έφερνε απογοήτευση και η σκέψη να εγκαταλείψω ήταν πάντα εκεί.
Κι όμως, κάθε φορά που ξαναέβαζα τα χέρια στο τιμόνι και τα πόδια στα πετάλια, κάτι άλλαζε. Δεν γινόμουν ξαφνικά καλύτερος. Απλώς μάθαινα λίγο περισσότερο πώς να κρατώ την ισορροπία μου.
Όταν τελικά κατάφερα να ποδηλατήσω μόνος, χωρίς βοήθεια, η χαρά δεν προερχόταν μόνο από το αποτέλεσμα. Ερχόταν και από όλες εκείνες τις μικρές προσπάθειες που είχαν προηγηθεί.
Ίσως γι’ αυτό θυμόμαστε τόσο έντονα ορισμένες μικρές νίκες. Όχι επειδή άλλαξαν τον κόσμο, αλλά επειδή άλλαξαν για λίγο τον τρόπο με τον οποίο βλέπαμε τον εαυτό μας.
Τι μπορούμε να μάθουμε όταν κάτι δεν πηγαίνει όπως θέλουμε
Όταν όλα εξελίσσονται εύκολα, δεν έχουμε πάντα λόγο να εξετάσουμε τον τρόπο που σκεφτόμαστε ή ενεργούμε. Ένα εμπόδιο, αντίθετα, μπορεί να μας αναγκάσει να σταματήσουμε και να κοιτάξουμε τα πράγματα διαφορετικά.
Μπορεί να χρειαστεί να δοκιμάσουμε άλλη λύση, να ζητήσουμε βοήθεια, να παραδεχτούμε ότι κάναμε λάθος ή ακόμη και να δεχτούμε ότι ένας στόχος δεν μας ταιριάζει πια.
Η μάθηση δεν βρίσκεται απαραίτητα στην ταλαιπωρία. Βρίσκεται πολλές φορές σε όσα κάνουμε μετά από αυτήν.
Η αποτυχία δεν είναι πάντα το αντίθετο της προόδου
Έχουμε μάθει να βλέπουμε την αποτυχία ως το σημείο στο οποίο κάτι τελείωσε. Στην πραγματικότητα, σε πολλές καθημερινές καταστάσεις μπορεί να είναι απλώς μια πληροφορία: αυτός ο τρόπος δεν λειτούργησε.
Μια αποτυχημένη προσπάθεια μπορεί να μας δείξει τι πρέπει να αλλάξουμε, τι δεν γνωρίζουμε ακόμη ή πόσο σημαντικό είναι κάτι πραγματικά για εμάς.
Δεν χρειάζεται, βέβαια, να επιμένουμε σε κάθε στόχο με οποιοδήποτε κόστος. Μερικές φορές η σοφότερη επιλογή δεν είναι να προσπαθήσουμε άλλη μία φορά, αλλά να αλλάξουμε κατεύθυνση. Και αυτή η απόφαση μπορεί επίσης να αποτελεί μορφή εξέλιξης.
Δεν ελέγχουμε όλη την ιστορία, αλλά μπορούμε να επηρεάσουμε την επόμενη σελίδα
Μου αρέσει να σκέφτομαι τη ζωή σαν ένα βιβλίο, αλλά όχι σαν ένα βιβλίο στο οποίο είμαστε οι μοναδικοί συγγραφείς. Πολλά από όσα συμβαίνουν δεν τα επιλέγουμε. Οι περιστάσεις, οι άνθρωποι γύρω μας και γεγονότα έξω από τον έλεγχό μας μπορούν να αλλάξουν ξαφνικά την ιστορία.
Αυτό που συχνά παραμένει δικό μας είναι η επόμενη κίνηση. Μπορεί να μην επιλέξαμε το κεφάλαιο που μόλις άνοιξε, αλλά μπορούμε σε κάποιο βαθμό να αποφασίσουμε πώς θα συνεχίσουμε μέσα σε αυτό.
Άλλοτε θα παλέψουμε. Άλλοτε θα περιμένουμε. Άλλοτε θα ζητήσουμε βοήθεια. Και κάποιες φορές θα χρειαστεί απλώς να δεχτούμε ότι δεν έχουμε ακόμη την απάντηση.
Η ζωή δεν χρειάζεται να είναι δύσκολη για να έχει αξία
Δεν χρειάζεται να εξιδανικεύουμε τις δυσκολίες για να αναγνωρίσουμε ότι μπορούν να μας διδάξουν κάτι. Η χαρά, η ηρεμία, η αγάπη και οι περίοδοι κατά τις οποίες όλα πηγαίνουν καλά έχουν εξίσου μεγάλη αξία.
Δεν χρειάζεται να υποφέρουμε για να εξελιχθούμε. Μαθαίνουμε μέσα από τις σχέσεις μας, μέσα από την περιέργεια, τη δημιουργία, την επιτυχία, τα λάθη και τις εμπειρίες της καθημερινότητας.
Όταν όμως εμφανιστεί μια δυσκολία, ίσως μπορούμε να τη δούμε όχι ως απαραίτητο «δώρο», αλλά ως μια πραγματικότητα που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε. Και μέσα σε αυτή την προσπάθεια μπορεί να ανακαλύψουμε κάτι καινούργιο.
Μερικές φορές η πρόοδος είναι απλώς να συνεχίζεις
Όλοι έχουμε στιγμές που θα θέλαμε τα πράγματα να ήταν ευκολότερα. Δεν υπάρχει τίποτα παράξενο σε αυτό. Ούτε χρειάζεται κάθε εμπόδιο να μετατραπεί σε μια μεγαλειώδη ιστορία προσωπικής νίκης.
Κάποιες φορές η εξέλιξη είναι εντυπωσιακή. Άλλες φορές είναι σχεδόν αόρατη: να σηκωθείς άλλη μία μέρα, να ζητήσεις βοήθεια, να ξαναδοκιμάσεις ή να αποδεχτείς ότι χρειάζεσαι χρόνο.
Ίσως τελικά δεν είναι οι δυσκολίες από μόνες τους που μας διαμορφώνουν, αλλά όλα όσα επιλέγουμε, μπορούμε και μαθαίνουμε να κάνουμε απέναντί τους.
Η ζωή δεν είναι πάντα εύκολη και δεν χρειάζεται να προσποιούμαστε ότι κάθε δύσκολη στιγμή είναι όμορφη. Μπορούμε όμως, όταν είμαστε έτοιμοι, να κοιτάξουμε πίσω και να αναρωτηθούμε: «Τι έμαθα από αυτό;» Κι αν υπάρχει μια απάντηση, ακόμη και μικρή, τότε κάτι από εκείνη τη δύσκολη διαδρομή έχει ήδη γίνει μέρος της πορείας μας.
