Αν συγκρίνετε μια φωτογραφία κάποιου στα 30 του με μία στα 70 ή στα 80, μπορεί να παρατηρήσετε ότι τα αυτιά του φαίνονται μεγαλύτερα και κυρίως μακρύτερα. Η παρατήρηση αυτή δεν είναι απλώς εντύπωση: επιστημονικές μετρήσεις έχουν δείξει ότι το μήκος του εξωτερικού αυτιού τείνει πράγματι να αυξάνεται με την ηλικία.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο χόνδρος των αυτιών συνεχίζει απλώς να «αναπτύσσεται» όπως όταν είμαστε παιδιά. Η πραγματική εξήγηση βρίσκεται στις αλλαγές που συμβαίνουν με τα χρόνια στον χόνδρο, στο δέρμα και κυρίως στον λοβό του αυτιού.
Μεγαλώνουν πραγματικά τα αυτιά μας όσο μεγαλώνουμε;
Με έναν τρόπο, ναι. Μελέτες που έχουν μετρήσει το εξωτερικό αυτί σε ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών δείχνουν ότι το συνολικό μήκος του τείνει να αυξάνεται όσο περνούν τα χρόνια.
Μία από τις πιο γνωστές μελέτες δημοσιεύθηκε στο British Medical Journal το 1995. Σε 206 άτομα ηλικίας από 30 έως 93 ετών, οι ερευνητές βρήκαν ότι το μήκος του αυτιού αυξανόταν κατά μέσο όρο περίπου 0,22 χιλιοστά τον χρόνο.
Αυτό αντιστοιχεί περίπου σε 2,2 χιλιοστά ανά δεκαετία. Η μελέτη όμως έδειξε μια συσχέτιση μεταξύ ηλικίας και μήκους του αυτιού· δεν απέδειξε ότι ο χόνδρος εξακολουθεί να αναπτύσσεται σαν να βρισκόμαστε ακόμη στην παιδική ηλικία.
Γιατί λοιπόν τα αυτιά γίνονται μακρύτερα;
Το εξωτερικό αυτί αποτελείται κυρίως από ελαστικό χόνδρο που καλύπτεται από δέρμα. Ο λοβός, αντίθετα, δεν περιέχει χόνδρο και αποτελείται κυρίως από δέρμα, συνδετικό και λιπώδη ιστό.
Με την ηλικία συμβαίνουν αλλαγές και στις δύο περιοχές. Το δέρμα χάνει μέρος της ελαστικότητας και της σφριγηλότητάς του, ενώ αλλάζουν και οι μηχανικές ιδιότητες του χόνδρου και των υπόλοιπων συνδετικών ιστών.
Σταδιακά το αυτί μπορεί να χάσει μέρος της νεανικής του μορφής και να επιμηκυνθεί. Η μεταβολή είναι συνήθως αργή και συμβαίνει σε διάστημα δεκαετιών.
Ο λοβός παίζει μεγαλύτερο ρόλο απ’ όσο νομίζουμε
Ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον εύρημα είναι ότι μεγάλο μέρος της αύξησης του συνολικού μήκους του αυτιού φαίνεται να προέρχεται από τον λοβό.
Επιστημονικές μελέτες της μορφολογίας του προσώπου έχουν δείξει ότι το ύψος του εξωτερικού αυτιού αυξάνεται με την ηλικία κυρίως επειδή επιμηκύνεται το κατώτερο τμήμα του, δηλαδή ο λοβός.
Με τα χρόνια ο λοβός μπορεί να γίνει λεπτότερος και να κρέμεται χαμηλότερα. Η απώλεια ελαστικότητας του δέρματος και οι μακροχρόνιες μηχανικές δυνάμεις συμβάλλουν σε αυτή την αλλαγή.
Συνεχίζει πραγματικά να μεγαλώνει ο χόνδρος;
Η συνηθισμένη φράση ότι «η μύτη και τα αυτιά είναι τα μόνα μέρη του σώματος που μεγαλώνουν για πάντα» είναι υπερβολικά απλοποιημένη.
Ο χόνδρος του αυτιού πράγματι αλλάζει με την ηλικία, αλλά δεν πρόκειται απλώς για συνεχή παραγωγή νέου ιστού που κάνει το αυτί όλο και μεγαλύτερο.
Ο χόνδρος γερνά, οι ιδιότητές του μεταβάλλονται και μπορεί να γίνει πιο άκαμπτος ή να αλλάξει σχήμα. Παράλληλα, μειώνεται η ελαστικότητα του δέρματος και μεταβάλλονται οι μαλακοί ιστοί γύρω του.
Το τελικό αποτέλεσμα αυτών των αλλαγών είναι ότι το αυτί μπορεί πραγματικά να μετριέται μακρύτερο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αναπτύσσεται με τον ίδιο βιολογικό τρόπο όπως κατά την παιδική ηλικία.
Ευθύνεται μόνο η βαρύτητα;
Συχνά ακούγεται ότι τα αυτιά μεγαλώνουν επειδή «η βαρύτητα τα τραβά προς τα κάτω». Η εξήγηση αυτή περιέχει ένα μέρος της αλήθειας, αλλά από μόνη της είναι υπερβολικά απλή.
Η βαρύτητα δρα στους ιστούς σε ολόκληρη τη διάρκεια της ζωής μας. Όταν όμως το δέρμα και οι υποστηρικτικοί ιστοί χάνουν μέρος της ελαστικότητας και της αντοχής τους, η μακροχρόνια επίδρασή της μπορεί να γίνεται περισσότερο εμφανής.
Επομένως, η μορφή του ηλικιωμένου αυτιού είναι αποτέλεσμα πολλών αλλαγών μαζί και όχι μιας μοναδικής δύναμης.
Γιατί τα αυτιά φαίνονται ακόμη μεγαλύτερα σε μεγαλύτερη ηλικία;
Δεν αλλάζουν μόνο τα ίδια τα αυτιά. Με την ηλικία αλλάζει ολόκληρο το πρόσωπο.
Οι μαλακοί ιστοί μετακινούνται, το υποδόριο λίπος ανακατανέμεται ή μειώνεται σε ορισμένες περιοχές και μεταβάλλεται η στήριξη του δέρματος. Έτσι τα αυτιά μπορεί να γίνουν πιο εμφανή σε σχέση με το υπόλοιπο πρόσωπο.
Με άλλα λόγια, ένα μέρος της διαφοράς που βλέπουμε στις φωτογραφίες οφείλεται σε πραγματική επιμήκυνση του αυτιού και ένα άλλο μέρος στη συνολική αλλαγή των αναλογιών του προσώπου.
Έχουν όλοι οι άνθρωποι την ίδια αλλαγή;
Όχι. Το μέγεθος και το σχήμα των αυτιών παρουσιάζουν μεγάλη φυσιολογική ποικιλία από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Η γενετική επηρεάζει σημαντικά τη βασική μορφή του εξωτερικού αυτιού. Επίσης, το πόσο έντονα θα εμφανιστούν οι αλλαγές της ηλικίας διαφέρει ανάλογα με τη δομή των ιστών και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε ανθρώπου.
Γι’ αυτό δεν υπάρχει μια ηλικία στην οποία ξαφνικά «αρχίζουν να μεγαλώνουν» τα αυτιά ούτε ένας σταθερός ρυθμός αλλαγής που ισχύει για όλους.
Τα βαριά σκουλαρίκια μπορούν να επιμηκύνουν τον λοβό;
Ναι, αυτό είναι διαφορετικό από τη φυσιολογική γήρανση. Επειδή ο λοβός δεν περιέχει χόνδρο, η συνεχής μηχανική έλξη από βαριά σκουλαρίκια μπορεί με την πάροδο του χρόνου να τεντώσει τον ιστό και να κάνει την τρύπα μεγαλύτερη ή τον λοβό μακρύτερο.
Η επίδραση μπορεί να γίνεται πιο εμφανής σε μεγαλύτερη ηλικία, όταν το δέρμα έχει ήδη χάσει μέρος της ελαστικότητάς του.
Μπορεί ο ήλιος να επηρεάσει την εμφάνιση των αυτιών;
Η χρόνια έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία επιταχύνει τη γήρανση του δέρματος και την απώλεια ελαστικότητας. Τα αυτιά είναι μάλιστα ένα σημείο που συχνά μένει ακάλυπτο όταν βρισκόμαστε στον ήλιο.
Η προστασία τους με καπέλο και κατάλληλο αντηλιακό βοηθά στην προστασία του δέρματος από τη φωτογήρανση και, σημαντικότερα, από τις βλάβες που προκαλεί η υπεριώδης ακτινοβολία.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το αντηλιακό μπορεί να εμποδίσει τις φυσιολογικές ανατομικές αλλαγές που σχετίζονται με την ηλικία.
Επηρεάζει αυτή η αλλαγή την ακοή;
Το γεγονός ότι το εξωτερικό αυτί γίνεται λίγο μακρύτερο με τα χρόνια δεν αποτελεί από μόνο του αιτία απώλειας ακοής.
Οι συχνότερες αλλαγές της ακοής σε μεγαλύτερες ηλικίες σχετίζονται κυρίως με το εσωτερικό αυτί και το ακουστικό σύστημα και όχι με το γεγονός ότι ο λοβός ή το πτερύγιο έχουν επιμηκυνθεί.
Επομένως, ένα μεγαλύτερο εξωτερικό αυτί δεν σημαίνει ότι κάποιος ακούει καλύτερα ή χειρότερα.
Πότε μια αλλαγή στο αυτί χρειάζεται έλεγχο;
Η αργή και συμμετρική μεταβολή του σχήματος των αυτιών με την ηλικία είναι συνήθως φυσιολογική. Μια ξαφνική αλλαγή όμως δεν πρέπει να αποδίδεται αυτόματα στη γήρανση.
Ιατρική αξιολόγηση μπορεί να χρειαστεί όταν εμφανιστούν:
- ξαφνικό πρήξιμο ή αισθητή αλλαγή του μεγέθους,
- έντονος πόνος ή ευαισθησία,
- ερυθρότητα και θερμότητα στην περιοχή,
- τραύμα ή νέα παραμόρφωση του αυτιού,
- πληγή ή δερματική βλάβη που δεν επουλώνεται.
Αυτά τα συμπτώματα δεν αποτελούν μέρος της φυσιολογικής επιμήκυνσης του αυτιού με την ηλικία και μπορεί να έχουν διαφορετική αιτία.
Τι πρέπει τελικά να θυμόμαστε;
Τα αυτιά πράγματι τείνουν να γίνονται μακρύτερα όσο μεγαλώνουμε. Μελέτες έχουν βρει σαφή σχέση ανάμεσα στην ηλικία και στο μήκος του εξωτερικού αυτιού, ενώ μεγάλο μέρος της μεταβολής φαίνεται να αφορά τον λοβό.
Η εξήγηση όμως δεν είναι ότι ο χόνδρος «δεν σταματά ποτέ να μεγαλώνει». Πρόκειται για μια πιο σύνθετη διαδικασία που περιλαμβάνει τη γήρανση και αναδιαμόρφωση του χόνδρου, την απώλεια ελαστικότητας του δέρματος, τις αλλαγές στους μαλακούς ιστούς και τη σταδιακή επιμήκυνση του λοβού.
Έτσι, τα μεγαλύτερα αυτιά που παρατηρούμε σε μεγαλύτερες ηλικίες είναι κυρίως ένα φυσιολογικό σημάδι του τρόπου με τον οποίο αλλάζουν οι ιστοί μας μέσα στις δεκαετίες.
Πηγές:














