Η φροντίδα του δέρματος δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκη ούτε να βασίζεται σε δεκάδες διαφορετικά προϊόντα. Ήπιος καθαρισμός, σωστή ενυδάτωση και σταθερή προστασία από τον ήλιο αποτελούν τη βάση για τις περισσότερες επιδερμίδες.
Τα φυτικά έλαια, η αλόη, το βούτυρο καριτέ και άλλα συστατικά φυσικής προέλευσης μπορούν να έχουν θέση σε μια ρουτίνα περιποίησης. Το «φυσικό», όμως, δεν σημαίνει αυτόματα πιο ασφαλές, πιο αποτελεσματικό ή κατάλληλο για όλους.
Τι σημαίνει πραγματικά «υγιές δέρμα»;
Υγιές δέρμα δεν σημαίνει απαραίτητα δέρμα χωρίς πόρους, σπυράκια, ρυτίδες ή ανομοιομορφίες. Όλα αυτά μπορεί να αποτελούν φυσιολογικά χαρακτηριστικά της επιδερμίδας.
Το δέρμα λειτουργεί ως προστατευτικός φραγμός του σώματος, συμβάλλει στη ρύθμιση της θερμοκρασίας και μας προστατεύει από εξωτερικούς παράγοντες. Όταν ο δερματικός φραγμός λειτουργεί σωστά, το δέρμα συγκρατεί καλύτερα την υγρασία και είναι λιγότερο ευάλωτο σε ερεθισμούς.
Είναι τα φυσικά συστατικά πιο ασφαλή;
Όχι απαραίτητα. Ένα συστατικό φυτικής προέλευσης μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό ή αλλεργική αντίδραση, όπως ακριβώς μπορεί να συμβεί και με ένα συνθετικό συστατικό.
Ο όρος «χημικό» επίσης δεν σημαίνει επικίνδυνο. Όλα τα καλλυντικά αποτελούνται από χημικές ουσίες, είτε αυτές προέρχονται από φυτά είτε παρασκευάζονται εργαστηριακά. Αυτό που έχει σημασία είναι η σύνθεση, η συγκέντρωση, η ποιότητα του προϊόντος και το αν ταιριάζει στο συγκεκριμένο δέρμα.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζονται τα αρώματα και τα αιθέρια έλαια, τα οποία μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό ή αλλεργική δερματίτιδα, ειδικά σε ευαίσθητες επιδερμίδες.
Ποια φυσικής προέλευσης συστατικά μπορούν να είναι χρήσιμα;
Αλόη βέρα
Η αλόη χρησιμοποιείται συχνά σε gel και ενυδατικά προϊόντα λόγω της δροσερής και καταπραϋντικής αίσθησης που προσφέρει. Μπορεί να είναι χρήσιμη σε ορισμένες ήπιες ενοχλήσεις, αλλά δεν πρέπει να θεωρείται θεραπεία για έκζεμα, εγκαύματα ή άλλες δερματολογικές παθήσεις.
Ακόμη και η αλόη μπορεί να προκαλέσει αντίδραση σε ορισμένους ανθρώπους, επομένως ένα νέο προϊόν είναι καλό να δοκιμάζεται πρώτα σε μικρή περιοχή.
Jojoba
Το jojoba χρησιμοποιείται συχνά σε κρέμες και έλαια ως μαλακτικό συστατικό. Μπορεί να βοηθήσει το ξηρό δέρμα να αισθάνεται πιο μαλακό και να μειώσει την απώλεια υγρασίας.
Η American Academy of Dermatology το αναφέρει μεταξύ των συστατικών που μπορεί να είναι χρήσιμα σε προϊόντα για ξηρό δέρμα.
Βούτυρο καριτέ
Το βούτυρο καριτέ είναι ένα πλούσιο μαλακτικό που χρησιμοποιείται συχνά σε κρέμες για ξηρό δέρμα. Μπορεί να βοηθήσει στη συγκράτηση της υγρασίας και είναι πιο κατάλληλο κυρίως για ξηρές περιοχές ή για προϊόντα σώματος.
Η πλούσια υφή του δεν ταιριάζει απαραίτητα σε όλους τους τύπους προσώπου, ειδικά αν υπάρχει έντονη λιπαρότητα ή τάση για φραγμένους πόρους.
Έλαια φυτικής προέλευσης
Ορισμένα φυτικά έλαια χρησιμοποιούνται ως μαλακτικά και μπορούν να περιορίσουν την απώλεια νερού από την επιδερμίδα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε λάδι είναι κατάλληλο για κάθε δέρμα ή ότι πρέπει να εφαρμόζεται αυτούσιο στο πρόσωπο.
Ένα έτοιμο προϊόν με σωστά διαμορφωμένη σύνθεση είναι συχνά πιο προβλέψιμη επιλογή από την απευθείας χρήση μαγειρικών ελαίων.
Ποια «φυσικά» συστατικά θέλουν μεγαλύτερη προσοχή;
Μέντα και μενθόλη
Η αίσθηση δροσιάς της μέντας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το δέρμα καταπραΰνεται. Η μενθόλη μπορεί να προκαλέσει τσούξιμο ή ερεθισμό, ιδιαίτερα σε ευαίσθητο δέρμα ή σε ροδόχρου ακμή.
Λεβάντα και άλλα αιθέρια έλαια
Το γεγονός ότι ένα αιθέριο έλαιο έχει ευχάριστο άρωμα δεν το κάνει απαραίτητα κατάλληλο για την επιδερμίδα. Τα αιθέρια έλαια μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό και αλλεργική δερματίτιδα και δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται αδιάλυτα.
Χαμομήλι
Το χαμομήλι χρησιμοποιείται σε προϊόντα που στοχεύουν στην καταπράυνση του δέρματος, αλλά μπορεί και το ίδιο να προκαλέσει αλλεργία σε ορισμένους ανθρώπους, ιδιαίτερα σε όσους έχουν ευαισθησία σε φυτά της οικογένειας Asteraceae.
Ποια είναι η πιο απλή καθημερινή ρουτίνα;
1. Ήπιος καθαρισμός
Χρησιμοποιήστε ένα ήπιο καθαριστικό και χλιαρό νερό. Αποφύγετε το δυνατό τρίψιμο, τα σκληρά σφουγγάρια και τις πολύ υψηλές θερμοκρασίες νερού.
Για τους περισσότερους ανθρώπους, ο καθαρισμός το πρωί και το βράδυ είναι αρκετός. Αν έχετε ιδρώσει έντονα, είναι επίσης χρήσιμο να καθαρίσετε το δέρμα μετά την άσκηση.
Περισσότερο πλύσιμο δεν σημαίνει καθαρότερο ή υγιέστερο δέρμα. Η υπερβολή μπορεί να προκαλέσει ξηρότητα και ερεθισμό.
2. Ενυδάτωση
Εφαρμόστε ενυδατική όταν το δέρμα είναι ακόμη ελαφρώς νωπό μετά τον καθαρισμό. Αυτό βοηθά στη συγκράτηση νερού στην επιδερμίδα.
Για ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα, μια κρέμα ή αλοιφή χωρίς άρωμα μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική από μια πολύ λεπτή λοσιόν.
Δεν υπάρχει λόγος η ενυδατική να είναι αποκλειστικά «φυσική». Συστατικά όπως γλυκερίνη, υαλουρονικό οξύ, κεραμίδια, βαζελίνη και φυτικά μαλακτικά μπορούν να συνυπάρχουν στην ίδια αποτελεσματική σύνθεση.
3. Αντηλιακή προστασία
Η καθημερινή προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία είναι από τα σημαντικότερα πράγματα που μπορείτε να κάνετε για το δέρμα σας.
Επιλέξτε αντηλιακό που προσφέρει:
- SPF 30 ή υψηλότερο,
- προστασία ευρέος φάσματος από UVA και UVB,
- αντοχή στο νερό.
Αν έχετε ευαίσθητο δέρμα, μπορείτε να δοκιμάσετε mineral sunscreen με zinc oxide, titanium dioxide ή συνδυασμό των δύο. Το σημαντικότερο είναι να βρίσκετε αντηλιακό που ανέχεστε καλά και χρησιμοποιείτε με συνέπεια.
Τι ισχύει για το λάδι καρύδας και το ελαιόλαδο;
Το λάδι καρύδας και το ελαιόλαδο χρησιμοποιούνται παραδοσιακά στην περιποίηση του σώματος, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αποτελούν ιδανικές επιλογές για κάθε πρόσωπο.
Σε ξηρές περιοχές του σώματος μπορεί να λειτουργήσουν ως μαλακτικά. Σε δέρμα με τάση ακμής, όμως, είναι συχνά πιο ασφαλές να επιλέξετε προϊόν που φέρει ένδειξη «non-comedogenic» ή «won’t clog pores».
Αν θέλετε να αφαιρείτε μακιγιάζ με έλαιο, προτιμήστε προϊόν που έχει σχεδιαστεί ειδικά ως cleansing oil ή balm, ώστε να ξεπλένεται σωστά και να έχει ελεγχόμενη σύνθεση.
Χρειάζονται οι σπιτικές μάσκες;
Οι μάσκες με μέλι, γιαούρτι, αβοκάντο ή άλλα τρόφιμα μπορεί να φαίνονται απλές και «καθαρές», αλλά δεν είναι απαραίτητες για ένα υγιές δέρμα.
Ένα τρόφιμο δεν έχει σχεδιαστεί απαραίτητα για παρατεταμένη εφαρμογή στο πρόσωπο. Οι σπιτικές συνταγές έχουν άγνωστη συγκέντρωση δραστικών συστατικών, δεν διαθέτουν συντηρητικό σύστημα και μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό ή αλλεργία.
Αν θέλετε να χρησιμοποιήσετε μάσκα, είναι προτιμότερο να επιλέξετε προϊόν κατάλληλο για τον τύπο του δέρματός σας και να αποφεύγετε φόρμουλες με έντονο άρωμα, αιθέρια έλαια ή επιθετικά απολεπιστικά αν έχετε ευαισθησία.
Γιατί τα scrubs με καφέ και ζάχαρη δεν είναι καλή ιδέα για το πρόσωπο;
Οι κόκκοι ζάχαρης, καφέ και άλλα χοντρά σωματίδια μπορούν να δημιουργήσουν υπερβολική τριβή. Αν τρίβετε έντονα το πρόσωπο, αυξάνεται ο κίνδυνος ερεθισμού και μπορεί να επιδεινωθούν προβλήματα όπως η ακμή ή η ευαισθησία.
Δεν χρειάζεται το δέρμα να «τριφτεί» για να καθαρίσει. Ένας ήπιος καθαρισμός είναι συνήθως αρκετός.
Τι ρόλο παίζει η διατροφή;
Το δέρμα χρειάζεται επαρκή ενέργεια, πρωτεΐνη, απαραίτητα λιπαρά οξέα, βιταμίνες και μέταλλα όπως κάθε άλλος ιστός του σώματος. Μια ποικίλη διατροφή με φρούτα, λαχανικά, πηγές πρωτεΐνης, δημητριακά ολικής άλεσης και υγιεινά λιπαρά είναι μια λογική βάση.
Δεν υπάρχει όμως μια συγκεκριμένη τροφή που «καθαρίζει» ή «λάμπει» το δέρμα. Ούτε είναι σωστό να θεωρούνται συνολικά τα τηγανητά ή τα επεξεργασμένα τρόφιμα άμεση αιτία όλων των δερματικών προβλημάτων.
Για ορισμένους ανθρώπους με ακμή, συγκεκριμένα διατροφικά πρότυπα μπορεί να επηρεάζουν την κατάσταση, αλλά οι σχέσεις αυτές είναι πιο σύνθετες από μια απλή λίστα «καλών» και «κακών» τροφών.
Πώς να δοκιμάζετε ένα νέο προϊόν;
Αν έχετε ευαίσθητο δέρμα ή ιστορικό αλλεργιών, είναι χρήσιμο να δοκιμάζετε ένα νέο προϊόν πριν το εφαρμόσετε σε μεγάλη επιφάνεια.
Η American Academy of Dermatology προτείνει εφαρμογή μικρής ποσότητας σε περιορισμένη περιοχή του χεριού ή του αγκώνα δύο φορές την ημέρα για περίπου 7 έως 10 ημέρες, ακολουθώντας τον τρόπο χρήσης του προϊόντος. Αν εμφανιστούν έντονη ερυθρότητα, κνησμός ή πρήξιμο, σταματήστε τη χρήση.
Συχνές ερωτήσεις
Τα φυσικά προϊόντα είναι καλύτερα από τα συνθετικά;
Όχι απαραίτητα. Η αποτελεσματικότητα και η ασφάλεια εξαρτώνται από τη συνολική σύνθεση και από το πώς αντιδρά το συγκεκριμένο δέρμα. Υπάρχουν εξαιρετικά φυτικά συστατικά αλλά και φυσικές ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν έντονο ερεθισμό.
Ποια είναι τα καλύτερα φυσικής προέλευσης συστατικά για ξηρό δέρμα;
Συστατικά όπως jojoba και βούτυρο καριτέ μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως μαλακτικά μέσα σε κατάλληλα διαμορφωμένα προϊόντα. Δεν χρειάζεται όμως μια ενυδατική να είναι αποκλειστικά φυτική για να είναι αποτελεσματική.
Χρειάζεται να χρησιμοποιώ μάσκα κάθε εβδομάδα;
Όχι. Οι μάσκες είναι προαιρετικές. Καθαρισμός, ενυδάτωση και αντηλιακή προστασία έχουν πολύ μεγαλύτερη σημασία από το αν χρησιμοποιείτε μία ή δύο μάσκες την εβδομάδα.
Μπορώ να χρησιμοποιώ αιθέρια έλαια στο πρόσωπο;
Χρειάζεται προσοχή. Τα αιθέρια έλαια είναι συμπυκνωμένα και μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμό ή αλλεργική αντίδραση. Δεν πρέπει να θεωρούνται απαραίτητο μέρος μιας φυσικής ρουτίνας και δεν είναι καλή ιδέα να εφαρμόζονται αδιάλυτα στο δέρμα.
Ποια είναι τελικά η πιο σημαντική φυσική συνήθεια για το δέρμα;
Η πιο χρήσιμη προσέγγιση δεν είναι να αναζητάτε συνεχώς ένα «θαυματουργό» φυσικό συστατικό. Προτιμήστε ήπιο καθαρισμό, σωστή ενυδάτωση, σταθερή αντηλιακή προστασία και προϊόντα που ανέχεται πραγματικά το δέρμα σας.
Η αποτελεσματική φροντίδα του δέρματος δεν χρειάζεται να χωρίζει τα συστατικά σε «φυσικά» και «χημικά». Ένα καλό προϊόν είναι εκείνο που έχει κατάλληλη σύνθεση, εξυπηρετεί μια πραγματική ανάγκη και δεν προκαλεί ερεθισμό. Η απλότητα και η συνέπεια συνήθως προσφέρουν περισσότερα από μια συλλογή σπιτικών συνταγών και έντονα αρωματισμένων φυσικών προϊόντων.
Πηγές:
